ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Ανεβαίνει το θερμόμετρο για τον αγωγό Nord Stream 2

Ανεβαίνει το θερμόμετρο για τον αγωγό Nord Stream 2

Η παρατεταμένη διαμάχη ανάμεσα στην Ουάσιγκτον και στις Βρυξέλλες για τον αγωγό Nord Stream 2 αναμένεται να ενταθεί μέσα στις επόμενες εβδομάδες. Ολα δείχνουν πως ο νέος πρόεδρος των ΗΠΑ θα εντείνει τις πιέσεις για να αποτρέψει την ολοκλήρωση του αγωγού, που έχει προκαλέσει τριβές ανάμεσα στις δύο πλευρές του Ατλαντικού ενώ έχει διχάσει την Ε.Ε. Φαίνεται, όμως, δύσκολο να αποτραπεί πλέον η ολοκλήρωσή του, καθώς οι εργασίες προχωρούν και το έργο οδεύει προς το τέλος του, αφού ο αγωγός είναι κατά 94% έτοιμος. Οπως επισημαίνει το αμερικανικό δίκτυο CNBC, εάν ολοκληρωθεί ο αγωγός θα έχει μήκος 1.230 χιλιομέτρων και θα είναι ένας από τους πλέον επιμήκεις αγωγούς στον κόσμο. Εχουν ήδη ολοκληρωθεί πάνω από τα 1.000 χιλιόμετρα του αγωγού που έχουν εγκατασταθεί και η Gazprom εκτιμά πως σύντομα θα είναι σε θέση να ανοίξει τη στρόφιγγα.

Ο δρόμος προς την ολοκλήρωσή του ενδέχεται, πάντως, να είναι γεμάτος εμπόδια και παγίδες. Ανάμεσά τους το ενδεχόμενο να επιβάλει η Ουάσιγκτον κυρώσεις στις εταιρείες που συμμετέχουν στην ολοκλήρωση του έργου, οι εκλογές στη Γερμανία στα τέλη Σεπτεμβρίου, αλλά και η όξυνση της πολιτικής έντασης γύρω από το πρόσωπο του Αλεξέι Ναβάλνι, πολιτικού αντιπάλου του Ρώσου προέδρου. Σε ό,τι αφορά το ενδεχόμενο επιβολής κυρώσεων, σχετικό ρεπορτάζ της Deutsche Welle αναφέρει πως και μόνον η απειλή της Ουάσιγκτον έχει εξωθήσει σε αποχώρηση 18 εταιρείες. Σε ό,τι αφορά τις γερμανικές εκλογές, θεωρητικά θα μπορούσαν να οδηγήσουν στον σχηματισμό κυβέρνησης που, σε αντίθεση με την κυβέρνηση Μέρκελ, θα υποκύψει στις πιέσεις της Ουάσιγκτον και θα ακυρώσει τη συμφωνία με τη Ρωσία. Οπως τονίζουν, ωστόσο, πολιτικοί αναλυτές, το έργο είναι πλέον τόσο κοντά στην ολοκλήρωσή του ώστε ακόμη και αν αλλάξει η κυβέρνηση στο Βερολίνο, στις 26 Σεπτεμβρίου, ενδέχεται να είναι πολύ αργά για να το σταματήσει. 

Οπως σημειώνει η Κριστίν Μπερζίνα, συνεργάτις της Συμμαχίας για τη Διασφάλιση της  Δημοκρατίας, «ο λόγος που ο αγωγός προκαλεί τόσες διενέξεις είναι επειδή έχει να κάνει με τις σχέσεις Ευρώπης και Ρωσίας, τις σχέσεις Γερμανίας με Ρωσία και τις σχέσεις ανάμεσα στις δύο πλευρές του Ατλαντικού». Ο επίμαχος αγωγός έχει σχεδιαστεί για να μεταφέρει φυσικό αέριο από τη Ρωσία κατευθείαν στη Γερμανία, περνώντας κάτω από τη Βαλτική Θάλασσα και παρακάμπτοντας την Ουκρανία.

Η Ουκρανία, που πρόσκειται τόσο στην Ε.Ε. όσο και στην Ουάσιγκτον, χάνει έτσι τα έσοδα που θα προσποριζόταν εάν ο αγωγός περνούσε από το έδαφός της, όπως συνέβαινε έως τώρα. Με το μέρος της έχουν συνταχθεί και άλλες χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης. Η Ουάσιγκτον εναντιώνεται επίμονα στο έργο, υποστηρίζοντας ότι αυξάνει εις το έπακρον την ενεργειακή εξάρτηση της Ευρώπης από τους ρωσικούς υδρογονάνθρακες.

Οπως τονίζει, όμως, ο Τίμοθι Ας, πολιτικός και οικονομικός αναλυτής και αναλυτής αναδυόμενων αγορών στην Bluebay Asset Management, στον πυρήνα της διένεξης βρίσκεται η παροχή φυσικού αερίου στην Ευρώπη, καθώς οι ΗΠΑ «σαφέστατα» θέλουν να πουλήσουν στη Γηραιά Ηπειρο το αμερικανικό υγροποιημένο φυσικό αέριο (LNG). Ερωτώμενος από το CNBC κατά πόσον είναι αναπόφευκτη πλέον η ολοκλήρωση του αγωγού, ο εν λόγω αναλυτής επισημαίνει πως «έτσι φαίνεται, αλλά η απειλή για κυρώσεις στα ασφαλιστικά συμβόλαια ίσως αποτρέψουν τη ροή φυσικού αερίου μέσα στον αγωγό». Ο ίδιος αναλυτής προσθέτει, πάντως, ότι πέραν του επιχειρηματικού κινήτρου που εξωθεί την Ουάσιγκτον να ασκεί συνεχώς πιέσεις σε Βερολίνο και Βρυξέλλες, υπάρχει και η αμιγώς γεωπολιτική διάσταση του θέματος. «Είναι η αίσθηση που έχει η Ουάσιγκτον πως η Ευρώπη δεν τηρεί έτσι τις δεσμεύσεις της στον τομέα της ασφάλειας», τονίζει και υπενθυμίζει ότι «συχνά η Ε.Ε. ζητάει εγγυήσεις ασφάλειας από τις ΗΠΑ, αλλά στην πρώτη ευκαιρία παραδίνεται στη Ρωσία».

Μιλώντας στο δίκτυο CNBC, ο Τζέιμς Βαντέλ, αναλυτής θεμάτων φυσικού αερίου στην Energy Aspects, χαρακτηρίζει το ενδεχόμενο των κυρώσεων «υπ’ αριθμόν 1 εμπόδιο στην ολοκλήρωση του Nord Stream 2». Υπογραμμίζει, ωστόσο, ότι η Ρωσία έχει προσπαθήσει να θωρακίσει το έργο «αποστειρώνοντάς» το από κάθε παράγοντα ευάλωτο στις αμερικανικές πιέσεις: έχει προσπαθήσει να το περιορίσει σε επιχειρήσεις που δεν συναλλάσσονται με τις ΗΠΑ, που δεν έχουν Αμερικανούς υπαλλήλους και δεν έχουν ανάγκη την πρόσβαση σε δανεισμό από αμερικανικά χρηματοπιστωτικά ιδρύματα. Παραδέχεται, πάντως, πως η Μόσχα δεν μπορεί να το αποκόψει πλήρως από κάθε αμερικανική επιρροή εφόσον υπάρχουν ήδη αρκετές ευρωπαϊκές εταιρείες που συμμετέχουν, άμεσα ή έμμεσα, στις εργασίες του αγωγού.