ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Σχέδιο – μαμούθ 3 τρισ. δολαρίων για την ανοικοδόμηση των ΗΠΑ

Σχέδιο – μαμούθ 3 τρισ. δολαρίων για την ανοικοδόμηση των ΗΠΑ

Ενα φιλόδοξο πρόγραμμα, ύψους 3 τρισ. δολαρίων, για την ανοικοδόμηση της Αμερικής, την αποκατάσταση των φθαρμένων υποδομών της, την αναβάθμιση της ανταγωνιστικότητάς της και του εκπαιδευτικού της συστήματος, αλλά και την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής, ετοιμάζει πυρετωδώς το επιτελείο του Αμερικανού προέδρου. Πρόκειται για τη νέα μεγάλη νομοθετική πρωτοβουλία της κυβέρνησης Μπάιντεν μετά την έγκριση του πακέτου του 1,9 τρισ. δολαρίων για τη στήριξη της αμερικανικής οικονομίας εν μέσω της πανδημίας και του οικονομικού της αντίκτυπου. Σχεδιάζεται, άλλωστε, με πρότυπο τις προεκλογικές υποσχέσεις του Τζο Μπάιντεν και θα παρουσιαστεί ως πρόγραμμα «Ανοικοδόμηση καλύτερα» με δύο σκέλη: αφενός δαπάνες για έργα υποδομής και πράσινες επενδύσεις, που παράλληλα θα προσφέρουν θέσεις εργασίας, και αφετέρου δαπάνες για την παιδεία και τη φροντίδα των παιδιών ακόμη και πριν από τη νηπιακή ηλικία.

Οι λεπτομέρειες του νέου προγράμματος δεν έχουν ακόμη οριστικοποιηθεί και, σύμφωνα με πληροφορίες του αμερικανικού Τύπου, ο Αμερικανός πρόεδρος δεν έχει ακόμη δεσμευθεί για κάποιο συγκεκριμένο σχέδιο. Οι διαρροές στον αμερικανικό Τύπο, και συγκεκριμένα στους New York Times και στην Washington Post, αναφέρουν, πάντως, πως σχεδιάζει να διαθέσει το ένα από τα τρία τρισ. δολάρια σε έργα υποδομής, γέφυρες, οδικές αρτηρίες, σιδηροδρομικές γραμμές, λιμένες και ηλεκτρικά δίκτυα. Παράλληλα προβλέπει δαπάνες ύψους 400 δισ. δολαρίων για πράσινες επενδύσεις, σχέδια μείωσης των εκπομπών καυσαερίων και γενικότερα για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής.

Πηγές που μίλησαν στο Bloomberg σημειώνουν ότι το πρόγραμμα προβλέπει την ανέγερση 162 νέων αεροδρομίων για επιβατική κίνηση, καθώς στις ΗΠΑ από τα μέσα της δεκαετίας του 1990 δεν έχει κατασκευαστεί παρά μόνον ένα νέο αεροδρόμιο, το Διεθνές Αεροδρόμιο του Ντένβερ. Μιλώντας στην Washington Post ο Εντ Ρέντελ, πρώην κυβερνήτης της Πενσιλβάνια, τόνισε ότι η υπερδύναμη «δεν έχει θέσει σε εφαρμογή κανένα πρόγραμμα έργων υποδομής από τότε που ο Ντουάιτ Αϊζενχάουερ κατασκεύασε το δίκτυο των μεγάλων αμερικανικών αυτοκινητοδρόμων.

Πρόκειται για ένα από τα σχέδια που εξυπηρετούν την επιδίωξη της υπερδύναμης να ανταγωνιστεί την Κίνα εκεί όπου προπορεύεται ο ασιατικός οικονομικός γίγαντας. Και αυτό γιατί το Πεκίνο έχει από πέρυσι εγκαινιάσει πρόγραμμα ύψους 11 δισ. δολαρίων για την ανέγερση νέων αεροδρομίων.
Μεταξύ άλλων, το πρόγραμμα προβλέπει δαπάνες ύψους 200 δισ. δολαρίων για έργα στέγασης, από τα οποία τα 100 δισ. θα διατεθούν για την προσφορά φθηνής στέγης σε Αμερικανούς με χαμηλά εισοδήματα. Παράλληλα, όμως, το πρόγραμμα προβλέπει εκτεταμένες δαπάνες για την παιδεία, όπως δωρεάν τριτοβάθμια εκπαίδευση σε ιδρύματα κοινοτήτων, δαπάνες ύψους 100 δισ. δολαρίων για ανέγερση ή οικονομική στήριξη σχολείων και γενικότερα για υποδομές του εκπαιδευτικού συστήματος. Ακόμη, προβλέπει πρόσβαση σε βρεφονηπιακούς σταθμούς για όλα τα αμερικανικά νοικοκυριά. Σε αυτό το σκέλος εντάσσονται, σύμφωνα πάντα με πηγές του αμερικανικού Τύπου, γενικευμένες φοροαπαλλαγές σχετικές με τη φροντίδα των παιδιών.

Οπως επισημαίνει σχετικό ρεπορτάζ της Washington Post, ο Αμερικανός πρόεδρος θα δυσκολευθεί να πάρει το πράσινο φως από τους Ρεπουμπλικανούς, που είναι βέβαιο ότι θα προβάλουν αντιρρήσεις σε ένα ακόμη πρόγραμμα εκτεταμένων δαπανών μετά το πακέτο του 1,9 τρισ. δολαρίων. Πολλώ δε μάλλον όταν στα σχέδια του Τζο Μπάιντεν  είναι, άλλωστε, η χρηματοδότηση αυτών των προγραμμάτων με τους αυξημένους φόρους που θα επιβάλει στις επιχειρήσεις και στα πολύ υψηλά εισοδήματα. Στη διάρκεια της προεκλογικής του εκστρατείας, ο Τζο Μπάιντεν υποσχέθηκε να αυξήσει τον φορολογικό συντελεστή για τις επιχειρήσεις από το υφιστάμενο 21% στο 28% και να αυξήσει αναλόγως τους φόρους στους πλούσιους επενδυτές και γενικότερα σε όσους έχουν εισοδήματα άνω των 4.000.000 δολαρίων. Την υπόσχεσή του αυτή επανέλαβε, εξάλλου, την περασμένη εβδομάδα μιλώντας στο αμερικανικό δίκτυο ABC. Παρά τα εμπόδια στα οποία ενδέχεται να προσκρούσουν τα σχέδια του Αμερικανού προέδρου, τα έργα υποδομής θα αποτελέσουν προτεραιότητά του. Σύμφωνα με πρόσφατη έκθεση που παρουσίασε η Αμερικανική Ενωση Πολιτικών Μηχανικών, το 43% των αυτοκινητοδρόμων στις ΗΠΑ είναι σε κακή ή πολύ μέτρια κατάσταση, ενώ το 42% από τις 617.000 γέφυρες της χώρας είναι ηλικίας τουλάχιστον 50 ετών.