ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Τα family offices, πηγή κινδύνου για τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα

Τα family offices, πηγή κινδύνου για τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα

Τα πλέον ηχηρά ονόματα του επενδυτικού κόσμου, οι δισεκατομμυριούχοι Τζορτζ Σόρος, Τζον Πόλσον και Τζον Αρνολντ, έχουν κλείσει τα hedge funds που διαχειρίζονταν επί χρόνια και τα τελευταία χρόνια τα έχουν μετατρέψει σε εταιρείες διαχείρισης οικογενειακής περιουσίας ή, όπως είναι ευρύτερα γνωστό αυτό το είδος επιχείρησης, σε family offices. Οι δυσθεώρητες ζημίες που προκάλεσε, όμως, σε ορισμένες μεγάλες και διεθνείς τράπεζες όπως στην ελβετική Credit Suisse και στην ιαπωνική Nomura η κατάρρευση του Archegos, ενός από τα πιο επικερδή family offices, έχει στρέψει το ενδιαφέρον σε αυτήν την ιδιαίτερη κατηγορία επιχειρήσεων. Οπως ανέφερε χθες ο οίκος πιστοληπτικής αξιολόγησης Fitch Ratings, οι δυσθεώρητες αυτές ζημιές δεν πρόκειται να κλονίσουν το ευρύτερο χρηματοπιστωτικό σύστημα ούτε να οδηγήσουν σε υποβάθμιση των τραπεζών που επλήγησαν. Σκιαγραφούν, ωστόσο, το μέγεθος του κινδύνου που αντιμετωπίζουν οι τράπεζες όταν χρηματοδοτούν και συνεργάζονται με ιδιαίτερα επισφαλή και ριψοκίνδυνα επενδυτικά σχήματα. Και όπως τονίζει η Fitch, πρόκειται για κίνδυνο πιστωτικό, κίνδυνο δυσφήμισης και κίνδυνο να βρεθούν υπόλογες έναντι των ρυθμιστικών αρχών.

Και αυτό γιατί τα family offices είναι μια κατηγορία που, όπως χαρακτηριστικά αναφέρει η Wall Street Journal, «περνάει κάτω από τα ραντάρ» των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων ενώ έχει υιοθετήσει τις πιο επιθετικές στρατηγικές των hedge funds. Οπως σχολιάζει η αμερικανική εφημερίδα, οι εταιρείες αυτές, που διαχειρίζονται ιλιγγιώδη πλούτη για λογαριασμό ατόμων ή οικογενειών, αποδεικνύονται εξαιρετικά σημαντικές για το χρηματοπιστωτικό σύστημα. Σύμφωνα με σχετική έκθεση που έδωσε πέρυσι στη δημοσιότητα η UBS Securities, τα 121 από τα μεγαλύτερα family offices αντιπροσωπεύουν έναν πλούτο ύψους 142,4 δισ. δολαρίων και το 69% από αυτά έχει ιδρυθεί μέσα στην τελευταία εικοσαετία. Για πολλά χρόνια αποτελούσαν μία από τις πλέον σταθερές κατηγορίες εταιρειών της Wall Street. Παραδοσιακά επέλεγαν συντηρητικές και μακροπρόθεσμες επενδύσεις συχνά σε συνεργασία μεταξύ τους, με στόχο τη σωστή συντήρηση και διασφάλιση και όχι τόσο την αύξηση του πλούτου ισχυρών ατόμων και οικογενειών. Στον αντίποδα, βρίσκονταν τα hedge funds, που υιοθετούσαν τις πιο επιθετικές και ριψοκίνδυνες στρατηγικές.

Μεσολάβησε, όμως, το 1998 η κατάρρευση του Long-Term Capital Management  LLC, του hedge fund που αν και δημιούργημα οικονομολόγων με Νομπέλ Οικονομίας εγκυμονούσε τόσο μεγάλο κίνδυνο, ώστε αναγκάστηκε να παρέμβει τότε η αμερικανική κυβέρνηση για να αποτρέψει γενικότερη κατάρρευση των χρηματαγορών. Ακολούθησε αργότερα και η παγκόσμια χρηματοπιστωτική κρίση και τα hedge funds στράφηκαν σε πιο συντηρητικές επιλογές, καθώς μειώθηκε η διάθεση για ανάληψη κινδύνου. Και οι ρόλοι αντιστράφηκαν. Εκτοτε τα family offices παίζουν ουσιαστικά το παιχνίδι που έπαιζαν άλλοτε τα hedge funds αφού άρχισαν να υιοθετούν ιδιαίτερα ριψοκίνδυνες επενδυτικές στρατηγικές. Αυτή η αλλαγή πολιτικής εμπνέει ιδιαίτερη ανησυχία στη Wall Street, καθώς είναι σαφές ότι έχει συνεισφέρει σημαντικά στην κατάρρευση της Archegos.

Σημειωτέον ότι και ο Μπιλ Χουάνγκ είχε στο παρελθόν το Tiger Asset Management, hedge fund που κατηγορήθηκε για συναλλαγές με εσωτερική πληροφόρηση. Το έκλεισε, αποζημίωσε για τις ζημίες που είχε προκαλέσει και δημιούργησε το ένοχο πλέον Archegos ως family office. Και ενώ σημειώνεται αυτή η μεταστροφή των hedge funds σε family offices, γίνεται σαφές ότι πολλοί επιχειρηματίες που έχουν αντλήσει μεγάλα κέρδη από τολμηρά στοιχήματα είναι όλο και πιο πρόθυμοι να αναλάβουν μεγάλα ρίσκα όταν επενδύουν τα κεφάλαιά τους. Μεγάλη διάθεση για ανάληψη κινδύνου έχουν επιδείξει, άλλωστε, οι μεγάλες διεθνείς επενδυτικές τράπεζες που τα τελευταία χρόνια αντιμετωπίζουν τα family offices ως εξαιρετικά προσοδοφόρους πελάτες. Οι τράπεζες τους πουλούν μεγάλο φάσμα επενδυτικών προϊόντων, σύνθετων παραγώγων, αλλά και κάθε είδους επένδυση. Οπως επισημαίνει σχετικό ρεπορτάζ των Financial Times, οι τράπεζες έχουν επιδείξει ξανά σχεδόν άπληστη διάθεση για κέρδος και μάλλον θα κληθούν να δώσουν απαντήσεις τουλάχιστον για την εμπλοκή τους στην υπόθεση της Archegos. Πηγές προσκείμενες στον κλάδο που μίλησαν στη WSJ σε καθεστώς ανωνυμίας τόνισαν, άλλωστε, πως τα family offices ως φορείς διαχείρισης ιδιωτικής και οικογενειακής περιουσίας δεν υποχρεούνται να έχουν επιτρόπους ή ελεγκτές που να περιορίζουν τις συναλλαγές τους, ούτε να δημοσιοποιούν στοιχεία στην Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς. Και αυτό διευκολύνει τις εταιρείες να αναλαμβάνουν μεγαλύτερο ρίσκο.