ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Νέα εργαλεία για περιορισμό ξένων επιδοτήσεων στην Ευρώπη

nea-ergaleia-gia-periorismo-xenon-epidotiseon-stin-eyropi-561353722

ΒΡΥΞΕΛΛΕΣ – ΑΝΤΑΠΟΚΡΙΣΗ. Την πολυαναμενόμενη πρότασή της για τον περιορισμό του αθέμιτου ανταγωνισμού στην ευρωπαϊκή αγορά από εταιρείες που επιδοτούνται από κράτη εκτός του μπλοκ κατέθεσε χθες η Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Σύμφωνα με την πρόταση, η Κομισιόν θα έχει τη δυνατότητα να διερευνά τη φύση κρατικών ενισχύσεων που λαμβάνουν μη ευρωπαϊκές εταιρείες που δραστηριοποιούνται στην ευρωπαϊκή αγορά.

Συγκεκριμένα, το εκτελεστικό όργανο της Ε.Ε. –αν η πρόταση εγκριθεί από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο– θα έχει τρία εργαλεία στη διάθεσή του: Την απαίτηση να ειδοποιείται από εταιρεία που προτίθεται να εξαγοράσει ευρωπαϊκή επιχείρηση με ετήσιο τζίρο τουλάχιστον 500 εκατομμύρια ευρώ εάν η εταιρεία αυτή έχει λάβει επιδοτήσεις τουλάχιστον 50 εκατομμυρίων ευρώ σε βάθος τριών ετών, την απαίτηση να ειδοποιείται αντιστοίχως για τυχόν ξένες επιδοτήσεις από εταιρείες που συμμετέχουν σε δημόσιους διαγωνισμούς προϋπολογισμού άνω των 250 εκατομμυρίων ευρώ και τη δυνατότητα αυτεπάγγελτης διερεύνησης άλλων περιστάσεων, όπου κρίνει ότι οι ξένες επιδοτήσεις στρεβλώνουν τον ανταγωνισμό εντός της Ε.Ε.

Μιλώντας στη συνέντευξη Τύπου όπου παρουσιάστηκαν τα νέα εργαλεία, η εκτελεστική αντιπρόεδρος της Επιτροπής Μαργκρέτε Βεστάγκερ τόνισε ότι η ανοιχτή ευρωπαϊκή αγορά προϋποθέτει «επαγρύπνηση». Για περισσότερο από 60 χρόνια, είπε η κ. Βεστάγκερ, «έχουμε θεσμοθετήσει ένα σύστημα ελέγχου των κρατικών ενισχύσεων για να αποτρέψουμε μία κούρσα επιδοτήσεων μεταξύ των κρατών-μελών μας». Είναι επιτακτικό το σύστημα αυτό να πλαισιωθεί από μέτρα για την «αντιμετώπιση στρεβλωτικών επιδοτήσεων από μη μέλη της Ε.Ε.», πρόσθεσε. Η Κομισιόν, όπως ανέφερε η κ. Βεστάγκερ, θα έχει τη δυνατότητα να επιθεωρεί τις εγκαταστάσεις εταιρειών που υποπτεύεται ότι επιδοτούνται με τρόπο που στρεβλώνει τον ανταγωνισμό. Αν θεωρεί ότι οι εταιρείες δεν παρέχουν τις πληροφορίες που τους ζητάει ή ότι δεν λένε την αλήθεια, θα μπορεί να επιβάλλει πρόστιμα έως και 10% του ετήσιου κύκλου εργασιών τους. Επιπλέον, εάν η Κομισιόν κρίνει πως οι σοβαρές συνέπειες των ξένων επιδοτήσεων στην ευρωπαϊκή αγορά υπερβαίνουν τις όποιες θετικές συνέπειες της επένδυσης, θα μπορεί να επιβάλλει διορθωτικά μέτρα, όπως η πώληση περιουσιακών στοιχείων ή η απαγόρευση ορισμένων δραστηριοτήτων. Η χθεσινή πρόταση ακολουθεί τη δημοσίευση της Λευκής Βίβλου της Κομισιόν για το θέμα αυτό τον περασμένο Ιούνιο και μια εκτεταμένη διαδικασία διαβουλεύσεων με τα εμπλεκόμενα μέρη. Η κ. Βεστάγκερ μίλησε για εφαρμογή στην πράξη του δόγματος της «ανοιχτής στρατηγικής αυτονομίας». Ακόμη πιο ευθύς, ο επίτροπος Εσωτερικής Αγοράς Τιερί Μπρετόν είπε ότι «πρέπει να σταματήσουμε να είμαστε αφελείς στην Ευρώπη».  

Παράλληλα χθες, στην ίδια λογική ενίσχυσης της αυτονομίας της Ε.Ε. και θωράκισης των οικονομικών συμφερόντων της στον απόηχο της πανδημίας, η Κομισιόν παρουσίασε τα αποτελέσματα της ανάλυσης που διενήργησε για την εξάρτηση της Ευρώπης από εισαγωγές σε ζωτικούς τομείς. Σύμφωνα με την ανάλυση, που εξέτασε 5.200 προϊόντα που εισάγονται από τα κράτη-μέλη, εντοπίστηκαν 137 είδη (το 6% της συνολικής αξίας των ευρωπαϊκών εισαγωγών) όπου ο βαθμός εξάρτησης είναι σημαντικός. Ειδικότερα, οι εξαρτήσεις αυτές αφορούν πρώτες ύλες, τις δραστικές ουσίες φαρμάκων, κρίσιμα πεδία για το ψηφιακό μέλλον (ημιαγωγοί, υπηρεσίες νέφους) αλλά και τα φωτοβολταϊκά, όπου η Ευρώπη χάνει εδώ και χρόνια μερίδιο αγοράς έναντι της Ασίας.

Οπως ανέφερε ο εκτελεστικός αντιπρόεδρος Βάλντις Ντομπρόβσκις, τα μισά από αυτά τα προϊόντα (το 3% των εισαγωγών) τα προμηθεύεται η Ε.Ε. από την Κίνα. Ειδικότερα, 34 προϊόντα (το 0,6% της συνολικής αξίας εισαγωγών) αποτελούν αυξημένη πηγή ανησυχίας, καθώς είναι δύσκολο να βρεθούν άλλες πηγές προμήθειας ή να παραχθούν εντός της Ε.Ε.

Στο πλαίσιο αυτής της ενημέρωσης της βιομηχανικής της στρατηγικής, η Κομισιόν παρουσίασε τα αποτελέσματα έξι αναλυτικών αξιολογήσεων σχετικά με τις πρώτες ύλες (σπάνιες γαίες, γάλλιο, ίνδιο, μέταλλο σιλικόνης κ.ά.), τις μπαταρίες, τα φαρμακευτικά συστατικά, το υδρογόνο, τους ημιαγωγούς και τις τεχνολογίες υπολογιστικού νέφους και αιχμής. Στις αξιολογήσεις αυτές παρέχονται περαιτέρω πληροφορίες σχετικά με την προέλευση των στρατηγικών εξαρτήσεων και τον αντίκτυπό τους.