ΑΝΑΛΥΣΗ

Οι αποταμιεύσεις μπορεί να μην κατευθυνθούν στην κατανάλωση

oi-apotamieyseis-mporei-na-min-kateythynthoyn-stin-katanalosi-561354991

Οι καταναλωτές, που είδαν τις αποταμιεύσεις τους να εκτινάσσονται κατά τη διάρκεια της πανδημίας, μπορεί να αποθαρρυνθούν από το να τις διαθέσουν, ενόσω η οικονομία βαίνει προς ανάκαμψη, εάν τελικώς ισχύουν τα όσα διατύπωνε μία οικονομική θεωρία τον 19ο αιώνα. Ενας από τους αξιωματούχους αρμόδιους για τη χάραξη της πολιτικής της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, ο Πάμπλο Ερνάντεθ ντε Κος, αναφέρθηκε στην προοπτική της λεγόμενης «ρικαρδιανής ισοδυναμίας» στο πλαίσιο ομιλίας του. Θέμα της, το πώς ο ρυθμός των καταναλωτικών δαπανών θα συμβάλει στην οικονομική ανάκαμψη. Η εν λόγω προσέγγιση οφείλει τη ονομασία της στον Βρετανό διανοητή της πολιτικής οικονομίας Ντέιβιντ Ρικάρντο, και βάσει αυτής οι άνθρωποι υποθέτουν ότι θα πρέπει τελικά εκείνοι να πληρώσουν τον προϋπολογισμό της κυβέρνησης. Με τη σειρά του ο κ. Ερνάντεθ ντε Κος, διοικητής της  Τράπεζας της Ισπανίας, δήλωσε ότι οι καταναλωτές θα μπορούσαν να επιβραδύνουν τις δαπάνες τους, αναμένοντας πως θα τους επιβληθούν υψηλότεροι φόροι, διότι το δημόσιο χρέος λόγω μέτρων πανδημίας διογκώθηκε.

Η πανδημία έφερε οικονομικές δυσκολίες στους νέους, ενώ έκανε τους ηλικιωμένους να αποταμιεύσουν περισσότερο. «Δεν μπορούμε να αποκλείσουμε ότι στην Ισπανία και σε άλλες χώρες, ως συνέπεια της επιδείνωσης των δημόσιων οικονομικών, θα μπορούσε να συμβεί αυτό που εμείς οι οικονομολόγοι αποκαλούμε “ρικαρδιανή ισοδυναμία”», είπε ο επικεφαλής της Κεντρικής Τράπεζας της Ισπανίας. Οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής επιθυμούν να κατανοήσουν πώς θα συμπεριφέρονται οι Ευρωπαίοι καταναλωτές μετά την πανδημία. Οι αποταμιεύσεις αυξήθηκαν εν μέρει, επειδή η πρόσβαση σε ταξίδια και δραστηριότητες αναψυχής έχει περιοριστεί, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις ο μισθός των εργαζομένων προστατεύεται από κρατικά προγράμματα. Εάν οι καταναλωτικές δαπάνες διογκώνονταν, θα λειτουργούσαν ως κινητήριος μοχλός ανάκαμψης. Κατά την υπηρεσία Bloomberg Economics, οι μεγαλύτερες οικονομίες της Ευρωζώνης αύξησαν την αποταμίευση κατά 387 δισ. ευρώ (464 δισ. δολάρια) πέρυσι. Η Oxford Economics εκτιμά ότι η υπερβολική αποταμίευση, που συσσωρεύεται από τα νοικοκυριά της Ευρωζώνης θα μπορούσε να φθάσει τα 840 δισ. ευρώ στις αρχές του 2022.

Ενδέχεται, όμως, και να μην ισχύει η «ρικαρδιανή ισοδυναμία». Η Μάριον Αμιοτ, οικονομολόγος της S&P Global Ratings, σημειώνει ότι κατά τη διάρκεια της κρίσης χρέους στην Ευρωζώνη πριν από σχεδόν 10 χρόνια, οι άνθρωποι μείωσαν το ποσοστό αποταμίευσής τους, ακόμη και όταν ορισμένες χώρες αύξησαν τους φόρους. Παρατηρεί, ακόμα, ότι όταν οι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι ήραν τον πρώτο γύρο περιοριστικών μέτρων πέρυσι, το ποσοστό αποταμίευσης των νοικοκυριών ως ποσοστό επί του διαθέσιμου εισοδήματος μειώθηκε στο 17% το τρίτο τρίμηνο από το 25% το δεύτερο τρίμηνο. «Το ίδιο είναι πιθανό να συμβεί και φέτος, όταν τα πράγματα εξομαλυνθούν», είπε.