ΑΝΑΛΥΣΗ

Ο μοναχικός δρόμος της ΕΚΤ

o-monachikos-dromos-tis-ekt-561417094

Oι αξιωματούχοι της ΕΚΤ προετοιμάζονται για μία νέα φάση στην αντιμετώπιση της κρίσης, καθώς η πολύ χαλαρή νομισματική πολιτική τους για την τόνωση της οικονομίας μοιάζει πολύ μοναχική σε σύγκριση με τον υπόλοιπο κόσμο. 

Η πρόκληση για την ΕΚΤ σήμερα είναι πώς θα διατηρήσει τη στήριξη της νεοπαγούς ανάκαμψης στην Ευρωζώνη, όταν άλλες μεγάλες τράπεζες, όπως η Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ (Fed), αλλάζουν γραμμή πλεύσης. Και αυτή η αλλαγή ενδεχομένως να προξενήσει μεγάλες αναταράξεις στις κεφαλαιαγορές και να ενισχύσει το κόστος δανεισμού. «Η ΕΚΤ δεν επιθυμεί οι αγορές να συνεκτιμήσουν ως πιθανή εξέλιξη για την Ευρωζώνη ό,τι θα συνεκτιμήσουν για την Αμερική είτε με κριτήριο την επιστροφή στην κανονικότητα και τη λήξη της ποσοτικής χαλάρωσης είτε με γνώμονα την αύξηση των επιτοκίων», υπογραμμίζει ο Μαρσέλ Αλεξάντροβιτς, οικονομολόγος της Jefferies International. «Εχουν την επιθυμία να εδραιωθεί η αντίληψη ότι οι ευρωπαϊκές αγορές απέχουν πολύ από τις ΗΠΑ».

Εχοντας κατά νουν αυτού του είδους τους κινδύνους, οι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι έχουν ήδη αρχίσει να δίνουν έμφαση στη διαφοροποίηση στα στάδια της οικονομικής ανάκαμψης και στον πληθωριστικό κίνδυνο και στις δύο πλευρές του Ατλαντικού. Η πρόεδρος της ΕΚΤ, Κριστίν Λαγκάρντ, έκανε αυτό ακριβώς το πράγμα την περασμένη εβδομάδα όταν, μιλώντας στο Ευρωκοινοβούλιο, τόνισε ότι οι οικονομίες της Ευρωζώνης και των ΗΠΑ βρίσκονται σαφέστατα σε διαφορετική κατάσταση. Ενα χρόνο μετά την απόφαση των αρμοδίων αρχών νομισματικής πολιτικής σε όλο τον κόσμο να διαθέσουν τεράστια κονδύλια για τη στήριξη της οικονομίας, η προσπάθεια της ΕΚΤ να συνεχίσει την ίδια πορεία αρχίζει να δείχνει μεμονωμένη. Το εβδομαδιαίο πρόγραμμα αγοράς τίτλων υπό το πρίσμα της πολιτικής εκτάκτου ανάγκης ύψους 1,85 τρισ. ευρώ στην ουσία επιταχύνθηκε την προηγούμενη εβδομάδα με τον γρηγορότερο ρυθμό από το αποκορύφωμα της πανδημίας. Πέραν της Ομοσπονδιακής Τράπεζας, οι κεντρικές τράπεζες σε Βρετανία, Καναδά, Νορβηγία, Σουηδία και αλλού δείχνουν σημάδια ότι τουλάχιστον μελετούν μία αναδίπλωση, ενώ άλλες αύξησαν το κόστος δανεισμού. Η Fed αναφέρθηκε σε αυξήσεις νωρίτερα από το αναμενόμενο, ενώ στο ετήσιο συμπόσιο του Τζάκσον Χόουλ τον Αύγουστο ίσως αποστείλει ακόμα ένα μήνυμα περί μείωσης των αγορών τίτλων. Η Τράπεζα παρακολουθεί την αμερικανική οικονομία να εμφανίζει ταχύτερη ανάκαμψη από ό,τι της Ευρωζώνης με τους παρελκόμενους πληθωριστικούς κινδύνους.

Η αντίδραση των αγορών ήταν ότι σχεδόν μηδένισαν τα στοιχήματα για μείωση επιτοκίων από την ΕΚΤ και ετοιμάζονται για την πρώτη αύξησή τους των 10 μ.β. το 2023. Η επακόλουθη μεγάλη άνοδος των αποδόσεων στα 10ετή γερμανικά ομόλογα έκανε τον προϊστάμενο οικονομολόγο της ΕΚΤ, Φίλιπ Λέιν, να δηλώσει ότι οι αξιωματούχοι ίσως να μην έχουν όλα τα στοιχεία στα χέρια τους στη συνεδρίαση του Σεπτεμβρίου, υπαινισσόμενος ότι ίσως θα διατηρήσουν για πιο μακρό διάστημα τις υψηλότερες αγορές ομολόγων.