ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Το Κατάρ μπορεί να σώσει το Αφγανιστάν

Το Κατάρ μπορεί να σώσει το Αφγανιστάν

Το Κατάρ λογίζεται κεντρικός παίκτης στην κρίση του Αφγανιστάν. Η Ντόχα φιλοξένησε τις συνομιλίες ανάμεσα στις Ηνωμένες Πολιτείες και τους Ταλιμπάν, οι οποίες προηγήθηκαν του τωρινού χάους και διαδραματίζει κομβικό ρόλο στο να συνδράμει διεθνείς οργανισμούς να διασφαλίσουν το ασφαλές τους πέρασμα από την Καμπούλ.

Οπότε, υπάρχουν λόγοι για το μικρό και πλούσιο σε πετρέλαιο εμιράτο να αναμειχθεί περισσότερο στη διοχέτευση κεφαλαίων στο Αφγανιστάν. Ισως αυτό να ακούγεται τρελό, αλλά ένας από τους λόγους που το 2017 η Σαουδική Αραβία και οι σύμμαχοί της διέκοψαν τις σχέσεις με το Κατάρ, ήταν ότι θεωρούσαν πως είχε πολύ στενές διασυνδέσεις με τους ισλαμιστές μαχητές. Η Ντόχα είχε απορρίψει τους ισχυρισμούς αυτούς, αλλά εάν χρηματοδοτήσει τώρα το Αφγανιστάν, θα βοηθήσει τους Ταλιμπάν. Και οι Ταλιμπάν, πέραν από το ότι φέρεται να παραβιάζουν τα ανθρώπινα δικαιώματα, διαμορφώνουν και ένα ευνοϊκό περιβάλλον για τη δράση ανάλογων ομάδων. Κι ενώ το Κατάρ ετοιμάζεται να φιλοξενήσει το Παγκόσμιο Κύπελλο Ποδοσφαίρου το 2022, θα δώσει, εάν το κάνει, μια πραγματικά αλλόκοτη εικόνα.

Ωστόσο, καθώς τα δεινά του Αφγανιστάν γίνονται ακόμα χειρότερα, το κέντρο βάρους μετακινείται από την εκκένωση της χώρας στο να βρεθούν οι αναγκαίοι πόροι να αποτραπεί η διάλυση της οικονομίας, διότι αυτό θα εκτραχύνει την κατάσταση, διευκολύνοντας τις ακραίες εκδηλώσεις βίας. Οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν ουσιαστικά «παγώσει» τα περισσότερα από τα περιουσιακά στοιχεία της κεντρικής τράπεζας του Αφγανιστάν, ύψους 9,5 δισ. δολαρίων, ενώ το 75% του προϋπολογισμού της χώρας, ο οποίος χρηματοδοτείται έξωθεν, τίθεται εν αμφιβόλω. Πάντως, υπάρχει προηγούμενο όσον αφορά τη διεθνή βοήθεια από μέρους του Κατάρ. Είχε υποσχεθεί περισσότερα από 8 δισ. δολάρια σε απευθείας βοήθεια υπό τη μορφή δανείων, ομολόγων και δωρεών στην Αίγυπτο, όταν οι ηγέτες της Μουσουλμανικής Αδελφότητας ανέλαβαν την εξουσία μετά τις κινητοποιήσεις του 2011. Το να θέσει τον εαυτό της η Ντόχα ως βασική διαμεσολαβήτρια σε μια περιφερειακή κρίση ταιριάζει με την ευρύτερη στρατηγική ασφαλείας την οποία εφαρμόζει. Ενας από τους λόγους που τα κρατικά επενδυτικά κεφάλαια του Κατάρ, ύψους 300 δισ. δολαρίων, αγοράζουν δυτικές εταιρείες, είναι πως έτσι το εμιράτο διαμορφώνει μια καλή εικόνα για τον εαυτό του και έχει και πολλούς που θα σπεύσουν να το υπερασπιστούν όταν στη «γειτονιά» του η κατάσταση είναι πολύ ρευστή.

Μια άλλη πτυχή της στρατηγικής ασφαλείας του Κατάρ έχει να κάνει με το ότι βρίσκεται στο πλευρό των ΗΠΑ, οι οποίες εξακολουθούν να έχουν ευρεία στρατιωτική βάση στην περιοχή. Παρά τη χαοτική έξοδο των κρατών – μελών του ΝΑΤΟ, που επέσπευσε η δολοφονική επίθεση στο αεροδρόμιο της Καμπούλ από το Ισλαμικό Κράτος, ο Αμερικανός πρόεδρος Τζο Μπάιντεν θα χάσει, εάν το Αφγανιστάν καταρρεύσει.