ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Νέα αναστολή του φρένου χρέους σχεδιάζει η Γερμανία

Ο κυβερνητικός συνασπισμός επιδιώκει να αυξήσει τον δανεισμό και το 2022

Νέα αναστολή του φρένου χρέους σχεδιάζει η Γερμανία

Η Γερμανία σχεδιάζει να παρατείνει για ένα ακόμη έτος την αναστολή του φρένου χρέους που έχει ενσωματώσει στο σύνταγμά της, αλλά προκειμένου να το κάνει κατά τρόπο συμβατό με τα ανακλαστικά της δημοσιονομικής πειθαρχίας, θα επικαλεστεί την ανάγκη να αντιμετωπισθεί η κλιματική αλλαγή. Σχεδιάζει μάλιστα να επιστρατεύσει για την έκδοση του πρόσθετου χρέους το Ειδικό Ταμείο της κυβέρνησης για την Ενέργεια και το Κλίμα (EKF) στο οποίο θα διοχετεύσει μάλλον μια γενναία ένεση κεφαλαίου ύψους πολλών δισ. ευρώ.

Το θέμα αφορά το πλέον ακανθώδες ζήτημα στη Γερμανία, το θέσφατο της δημοσιονομικής πειθαρχίας, που η Γερμανία έχει ενσωματώσει στο σύνταγμά της. Το φρένο χρέους το οποίο αναγκάστηκε να αναστείλει την ισχύ του την άνοιξη του 2020 η κυβέρνηση Μέρκελ, όταν η μεγαλύτερη οικονομία της Ευρώπης βυθιζόταν στο πρώτο κύμα της πανδημίας και έπρεπε να προχωρήσει σε αυξημένες δαπάνες για τη στηρίξει. Τώρα, τα τρία κόμματα που ετοιμάζονται να σχηματίσουν κυβερνητικό συνασπισμό συζητούν τον τρόπο με τον οποίο θα αυξήσουν για μία ακόμη χρονιά τον δανεισμό της Γερμανίας το επόμενο έτος. Για τα σχέδια του Βερολίνου μίλησαν στο Reuters σε καθεστώς ανωνυμίας πηγές προσκείμενες στις συνομιλίες ανάμεσα στα κόμματα που ετοιμάζονται να σχηματίσουν κυβερνητικό συνασπισμό, τους Σοσιαλδημοκράτες, τους Πρασίνους και τους Ελεύθερους Δημοκράτες. Τα εν λόγω τρία κόμματα έχουν ήδη συμφωνήσει στο πλαίσιο των διερευνητικών συνομιλιών να επιστρέψουν στα αυστηρά όρια για το χρέος από το 2023 και να αποφύγουν τις αυξήσεις φόρων.

Θα επικαλεστεί την ανάγκη να αντιμετωπισθεί η κλιματική αλλαγή.

Σημειωτέον ότι ο υπουργός Οικονομικών και ουσιαστικά εν αναμονή καγκελάριος, Ολαφ Σολτς, εξέδωσε πέρυσι νέο χρέος ύψους 130 δισ. ευρώ, που αποτελεί ρεκόρ για τη σύγχρονη Γερμανία. Σχεδιάζει, άλλωστε, για το τρέχον έτος έναν άνευ προηγουμένου δανεισμό ύψους άνω των 240 δισ. ευρώ. Ανάμεσα στις προτάσεις που εξετάστηκαν προκειμένου να διευρυνθούν τα περιθώρια ελιγμών της κυβέρνησης είναι και η επιμήκυνση στην αποπληρωμή του χρέους της πανδημίας κατά τρεις δεκαετίες, μέχρι το 2058. Μία από τις πηγές που μίλησαν στο Reuters σε καθεστώς ανωνυμίας τόνισε πως «κάτι τέτοιο θα είναι σύμφωνο με το πρόγραμμα αποπληρωμής του Ταμείου Ανάκαμψης και η Γερμανία θα εναρμονίσει απλώς το εθνικό της σχέδιο με εκείνο της υπόλοιπης Ευρώπης». Η ίδια πηγή ανέφερε πως με τον τρόπο αυτό θα δημιουργηθεί πρόσθετος δημοσιονομικός χώρος, ύψους 2 δισ. ευρώ, ανά έτος από το 2023 και ύψους σχεδόν 10 δισ. ευρώ ανά έτος από το 2026 και μετά.

Την επόμενη εβδομάδα θα δοθούν, άλλωστε, στη δημοσιότητα οι νέες εκτιμήσεις για τα φορολογικά έσοδα και αναμένεται να είναι καλύτερα από τις προηγούμενες προσδοκίες, οπότε και να δημιουργήσουν πρόσθετο δημοσιονομικό χώρο. Στην περίπτωση αυτή η κυβέρνηση θα έχει τη δυνατότητα να εκδώσει ενδεχομένως λιγότερο χρέος από τα 240 δισ. ευρώ που σχεδίαζε για φέτος. Η γερμανική οικονομία βρίσκεται, πάντως, όπως και όλες οι οικονομίες, αντιμέτωπη με την επιβράδυνση που σημειώνει ο ρυθμός ανάπτυξής της και τα προβλήματα που εξακολουθεί να προκαλεί αφενός μεν η πανδημία και αφετέρου όλες οι παρενέργειές της, όπως η ενεργειακή κρίση και το μπλοκάρισμα της παγκόσμιας εφοδιαστικής αλυσίδας. Ολα αυτά αναγκάζουν τη μεγαλύτερη ευρωπαϊκή οικονομία να βρει τρόπο για να εκδώσει και πάλι περισσότερο χρέος από εκείνο των 100 δισ. ευρώ που σχεδίαζε αρχικά για το 2022. Ηδη η κυβέρνηση έχει αναθεωρήσει προς τα κάτω την πρόβλεψή της για ανάπτυξη το τρέχον έτος στο 2,6%, ενώ η προηγούμενη πρόβλεψή της τον Απρίλιο μιλούσε για αύξηση του γερμανικού ΑΕΠ κατά 3,5%.  Σημειωτέον ότι οι εκτιμήσεις της γερμανικής κυβέρνησης παραμένουν πιο αισιόδοξες από τις κοινές προβλέψεις που έδωσαν προ ημερών στη δημοσιότητα τα μεγαλύτερα οικονομικά ινστιτούτα της χώρας, όταν υποβάθμισαν την εκτίμησή τους για ανάπτυξη μόλις στο 2,4% φέτος από την προηγούμενη για 3,7%.

Ενδεικτική της ανησυχίας που επικρατεί στους οικονομικούς και πολιτικούς κύκλους της Γερμανίας είναι η πρόσφατη δήλωση του υπουργού Εθνικής Οικονομίας, Πίτερ Αλτμάιερ, για να επιτύχει η Γερμανία τους ρυθμούς ανάπτυξης που έχει θέσει στόχο πρέπει «να σταθεροποιήσουμε τις διεθνείς εφοδιαστικές αλυσίδες». Είναι σαφές πως τα προβλήματα της εφοδιαστικής αλυσίδας και ειδικότερα οι ελλείψεις επεξεργαστών έχουν επηρεάσει περισσότερο τη Γερμανία, η οικονομία της οποίας εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις εξαγωγές της και τη βαριά βιομηχανία. Ως εκ τούτου, αγωνίζεται τους τελευταίους μήνες να διατηρήσει ικανοποιητικούς ρυθμούς ανάπτυξης ενώ είναι ευάλωτη σε κάθε πρόβλημα της εφοδιαστικής αλυσίδας. Οι δημοσκοπήσεις φέρουν τελευταία την επιχειρηματική και επενδυτική εμπιστοσύνη σε διαρκή υποχώρηση και το πρόβλημα να μεταδίδεται σταδιακά στον τομέα των υπηρεσιών.