ΑΝΑΛΥΣΗ

Η τελευταία ευκαιρία για την οικονομία της Τουρκίας

Μόνο οι ψηφοφόροι μπορούν να δώσουν τέλος στην ανορθόδοξη νομισματική πολιτική του Ερντογάν

i-teleytaia-eykairia-gia-tin-oikonomia-tis-toyrkias-561598486

H παγκόσμια μάχη για την ανάσχεση των τιμών δεν έχει καμία σχέση με την Τουρκία. Aνεξαρτήτως του γεγονότος ότι ο πληθωρισμός βρίσκεται στο σχεδόν 20%, η Κεντρική Τράπεζα περιέκοψε το βασικό της επιτόκιο στο 15%, την ημέρα που ο πρόεδρος της χώρας Ταγίπ Ερντογάν δεσμεύθηκε να οδηγήσει αυτή την ανορθόδοξη εκστρατεία κατά του υψηλού κόστους δανεισμού έως το τέλος. Με λίγες δικλίδες ασφαλείας έναντι ενός ολοένα και αυταρχικότερου ηγέτη, μάλλον οι ψηφοφόροι θα είναι και η τελευταία ευκαιρία να αποκατασταθεί η νομισματική σωφροσύνη. Η αποστροφή του Ερντογάν προς τα επιτόκια δεν είναι κάτι καινούργιο, αλλά η επιδείνωση της οικονομικής κατάστασης διογκώνει τα κόστη. Ακόμα κι αν οι αναλυτές είχαν προετοιμαστεί, η περικοπή των επιτοκίων την περασμένη εβδομάδα πίεσε τη λίρα 6% χαμηλότερα, σε νέα επίπεδα ναδίρ προς το δολάριο. Υστερα από μια νομισματική χαλάρωση 4 ποσοστιαίων μονάδων από τον Σεπτέμβριο, φαίνεται πως έπονται και άλλα τέτοια μέτρα. Η Goldman Sachs αναγνωρίζει πως η Αγκυρα θα υποχρεωθεί σε στροφή 180 μοιρών πριν από τον Απρίλιο εξαιτίας του φαύλου κύκλου του πληθωρισμού, ο οποίος δημιουργήθηκε από την αποδυναμωμένη λίρα και τα πραγματικά αρνητικά επιτόκια του σχεδόν 5%. Ωστόσο, η Ιστορία φανερώνει ότι η όποια αντιστροφή θα είναι προσωρινή, όσο ασκεί την εξουσία ο Ταγίπ Ερντογάν.

Από την τελευταία μεγάλη συναλλαγματική κρίση της Τουρκίας του 2018, η οποία ανάγκασε την Κεντρική Τράπεζα να προβεί σε δραστική αύξηση επιτοκίων λόγω του επείγοντος, ο Ερντογάν υπόκειται σε λιγότερους ελέγχους. Εχει απομακρύνει από το 2019 μέχρι σήμερα τρεις διοικητές της Τραπέζης της Τουρκίας, έχει απαλλάξει την επιτροπή νομισματικής πολιτικής από οποιονδήποτε, που έστω και κατά διάνοια μπορεί να ήταν κατά της χαλάρωσης και παρέκαμψε το υπουργείο Οικονομικών. Ολα αυτά συμβαίνουν, επιπλέον της ευρείας εκστρατείας κατά των πιθανών αντιπάλων του στη Δικαιοσύνη, στα ΜΜΕ και τον στρατό, ύστερα από το αποτυχημένο πραξικόπημα του 2016.

Εντούτοις, ο οικονομικός αντίκτυπος κλονίζει τη δημοτικότητα του Τούρκου προέδρου. Οι εκλογές, τόσο οι προεδρικές όσο και οι εθνικές, αναμένεται να διεξαχθούν έως το 2023, αν και θα μπορούσε να τις προκηρύξει νωρίτερα. Οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι το κόμμα του και οι εθνικιστές σύμμαχοί του έχουν σχεδόν το 40% των ψηφοφόρων έναντι του 54% στην αναμέτρηση του 2018. Η ημερομηνία των εκλογών, πάντως, προσφέρει έναν μπαλαντέρ εθνικιστικής απόχρωσης στον Ταγίπ Ερντογάν, διότι συμπίπτει με τα 100χρονα της ίδρυσης του σύγχρονου τουρκικού κράτους. Από το αποτυχημένο πραξικόπημα και μέχρι σήμερα η μέση αγοραστική δύναμη των πολιτών ελαττώθηκε κατά 75%. Οι ψηφοφόροι δεν είναι πιθανό να αφήσουν ατιμώρητη τέτοια κακοδιαχείριση.