ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ

Δύσκολη διετία για τις ελληνικές τράπεζες

Την ανάγκη περαιτέρω ενίσχυσης των κεφαλαίων από τις τράπεζες δημιουργεί η προοπτική εκτίναξης των επισφαλειών στο 9% στο τέλος του 2009 και στο 12% το 2010, που πιθανολογείται πλέον ακόμη και με βάση τα συντηρητικά σενάρια της Τραπέζης της Ελλάδος. Ηδη, οι επισφάλειες αγγίζουν το 7% από 6% στο τέλος του εξαμήνου και η προοπτική εκτίναξής τους παραπέμπει σε αύξηση των μη εξυπηρετούμενων δανείων στα 20 δισ. ευρώ έως το τέλος του χρόνου.

Οι κινήσεις των τραπεζών παραπέμπουν σε μια αγωνιώδη προσπάθεια, που θα επιτρέψει αφενός την εξασφάλιση ρευστότητας, αλλά και την άντληση κεφαλαίων, που θα αποδυναμωθούν από τις γενναίες διαγραφές, στις οποίες θα υποχρεωθούν να προχωρήσουν.

Η άνοδος των επισφαλειών αποτελεί τη σημαντικότερη επίπτωση που δημιουργεί η οικονομική κρίση, αλλά οι κίνδυνοι δεν εξαντλούνται εκεί. Ο δημοσιονομικός κίνδυνος, λόγω του υψηλού δημόσιου χρέους της χώρας, παραμένει νούμερο ένα απειλή για την επιδείνωση της πιστοληπτικής ικανότητας, τη νέα εκτίναξη των spreads δανεισμού και τις συνθήκες άντλησης κεφαλαίων για τις ελληνικές τράπεζες.

Η εξίσωση της προετοιμασίας τους για την επόμενη μέρα εμπεριέχει ως άγνωστο Χ, τόσο την προοπτική σταδιακής απόσυρσης της ρευστότητας από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, όσο και την ανάγκη επαναγοράς των προνομιούχων μετοχών που εκδόθηκαν για λογαριασμό του Δημοσίου. Αν και ο χρόνος διατήρησης των μετοχών αυτών παραπέμπει στο 2014, οι τράπεζες έχουν κάθε λόγο να επιθυμούν τον απογαλακτισμό τους από τον κρατικό προστατευτισμό, ενώ την ίδια στιγμή πεπερασμένο ορίζοντα έχει και η εξασφαλισμένη ρευστότητα από την ΕΚΤ.

Αν κανείς δεν γνωρίζει το πότε, το γεγονός ότι την εβδομάδα που μας πέρασε, είχαμε για πρώτη φορά το φαινόμενο μηδενικού ενδιαφέροντος σε δημοπρασία που πραγματοποίησε η Κεντρική Τράπεζα, φέρνει πιο κοντά τα σενάρια σταδιακής επανάκτησής της.

Το ελληνικό τραπεζικό σύστημα φαίνεται ότι κέρδισε σε πρώτη φάση τη μάχη για την άντληση ρευστότητας και την αναχρηματοδότηση των άμεσων υποχρεώσεών του από δάνεια που έληγαν εντός του 2009, αλλά ο πόλεμος δεν έχει κερδηθεί. Η Αlpha Bank άντλησε ήδη 1,2 δισ. ευρώ σε ομολογιακά δάνεια, ενώ στα 4,5 δισ. ευρώ ανέρχεται το ύψος των τιτλοποιήσεων που ολοκλήρωσε εντός του 2009. Σύμφωνα με τα στοιχεία του Bloomberg, οι ανάγκες για το 2009 περιορίζονται στο 1,9 δισ. ευρώ, ενώ το σύνολο των υπολοίπων υποχρεώσεων προς αναχρηματοδότηση, που ξεπερνούν τα 15 δισ. ευρώ, μεταφέρεται για την 4ετία 2010-2013. Η Efg Eurobank ολοκλήρωσε εντός του 2009 την έκδοση ομολογιακών δανείων ύψους 2 δισ. ευρώ και σύμφωνα με τα ίδια στοιχεία, έως το τέλος του χρόνου υπολείπεται η αναχρηματοδότηση χρέους 978 εκατ. ευρώ. Ο κύριος όγκος των υποχρεώσεών της, που προσεγγίζει τα 13 δισ. ευρώ, επιμερίζεται την προσεχή 3ετία 2010 – 2012 και η τράπεζα ετοιμάζεται πυρετωδώς για την επόμενη κίνηση έκδοσης καλυμμένων ομολογιών (covered bonds), χωρίς να έχει προσδιορίσει το ύψος της έκδοσης.

Η Εθνική Τράπεζα έχει ανακοινώσει την έναρξη του προγράμματος εκδόσεων καλυμμένων ομολογιών ύψους 10 δισ. ευρώ, από τα οποία έχει αξιοποιήσει μέχρι στιγμής 2 δισ. ευρώ και ετοιμάζεται για την επόμενη έκδοση, χωρίς να έχει ανακοινώσει το ακριβές ύψος της. Οι υποχρεώσεις αναχρηματοδότησης της τράπεζας περιορίζονται σε μόλις 6 δισ. ευρώ και εκτείνονται μέχρι το… 2014.

Στα 4,8 δισ. ευρώ περιορίζονται οι ανάγκες χρηματοδότησης της Τράπεζας Πειραιώς, από τα οποία τα 2,8 δισ. ευρώ λήγουν την προσεχή διετία, καθώς ήδη η τράπεζα άντλησε εντός του 2009, μέσω εκδόσεων ομολογιακών δανείων και τιτλοποιήσεων, πάνω από 6 δισ. ευρώ. Η Εμπορική Τράπεζα, τέλος, εκτός από τη μερική αναδιάρθρωση του δανεισμού με την αποπληρωμή 3,1 δισ. ευρώ μεσοπρόθεσμων ομολόγων, ανακοίνωσε την περασμένη εβδομάδα την ανανέωση και επαύξηση του ορίου έκδοσης του προγράμματος έκδοσης ομολογιακών τίτλων (EMTN) συνολικού ύψους 9,2 δισ. ευρώ.

Αυξήσεις κεφαλαίου και placement

Η προσέλκυση κεφαλαίων μέσα από τις αυξήσεις μετοχικού κεφαλαίου και την επιτυχία των placement που ολοκλήρωσαν η μία μετά την άλλη οι μεγάλες ελληνικές τράπεζες, δεν επιτρέπει εφησυχασμό στο βαθμό, που οι κίνδυνοι, οι οποίοι ελλοχεύουν δεν έχουν απομακρυνθεί. Συνολικά μέσα από τη διάθεση ιδίων μετοχών, οι τέσσερις μεγάλες τράπεζες άντλησαν πάνω από 550 εκατ. ευρώ, ενώ στις κινήσεις ενίσχυσης των ιδίων κεφαλαίων τους εντάσσεται η αύξηση ύψους 1,2 δισ. ευρώ που πραγματοποίησε η Εθνική Τράπεζα και η αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου κατά 850 εκατ. ευρώ που ολοκλήρωσε το Μάιο η Εμπορική Τράπεζα.