ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ

Ελληνικές επενδύσεις 126 εκατ. σε λονδρέζικα ακίνητα

Το φαινόμενο είχε αρχίσει να παίρνει διαστάσεις. Σε συγκεκριμένες αγορές του εξωτερικού, εν μέσω κρίσης, οι Ελληνες έφτασαν να θεωρούνται οι καλύτεροι επενδυτές στο χώρο του real estate. Την ίδια ώρα, εντός συνόρων, η οικοδομική δραστηριότητα «πάγωνε», με τις γνωστές συνέπειες για το σύνολο της οικονομίας. Εν όψει του κινδύνου αυτή η κατάσταση να παγιωθεί, αποφασίστηκε πρόσφατα η κατάργηση του «πόθεν έσχες» για την αγορά ή οικοδόμηση ακινήτων για όλους (μέχρι σήμερα ίσχυε μόνο κατά την αγορά πρώτης κατοικίας) έως το 2013. Η απόφαση θεωρήθηκε περίπου επιβεβλημένη.

Από την έναρξη της κρίσης στα τέλη του 2009 έως σήμερα, εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ έχουν δαπανηθεί από εγχώριους επενδυτές για την απόκτηση ακινήτων στο εξωτερικό, υπό μορφή επένδυσης και όχι μόνο και κυρίως στις αγορές της Μεγ. Βρετανίας, της Γερμανίας, της Γαλλίας, της Ελβετίας κι εσχάτως ακόμα και της Τουρκίας. Το μεγαλύτερο μερίδιο καταλαμβάνει η αγορά του Λονδίνου, όπου συνολικά οι ξένοι αγοραστές θα έχουν δαπανήσει, σύμφωνα με έρευνα της Savills, συνολικά 18,5 δισ. ευρώ στην πενταετία που θα συμπληρωθεί στα τέλη του 2011, ή το 26% του συνόλου των κεφαλαίων.

Οι Ελληνες αγοραστές – επενδυτές στο Λονδίνο συνιστούν μία από τις σημαντικότερες ομάδες, αποτελώντας περίπου το 3% του συνόλου (μεταξύ των ξένων αγοραστών). Αυτό σημαίνει ότι κατά το τρέχον έτος, οι Ελληνες αναμένεται να δαπανήσουν περίπου 126 εκατ. ευρώ για την απόκτηση κατοικιών στο Λονδίνο, δεδομένου ότι οι φετινές επενδύσεις από ξένους εκτιμάται ότι θα διαμορφωθούν στα 4,2 δισ. ευρώ.

Ωστόσο, τα νέα φορολογικά μέτρα που περιλαμβάνονται στο μεσοπρόθεσμο πρόγραμμα και αφορούν την αγορά ακινήτων, περιλαμβάνουν, πέραν των άλλων επιβαρύνσεων και την κατάργηση του «πόθεν έσχες», ένα πάγιο αίτημα τόσο της Ενωσης Μεσιτών Αθηνών-Αττικής, όσο και της Ομοσπονδίας Κατασκευαστών Κτιρίων Ελλάδος (ΟΜΚΟΕΕ) από την αρχή της κρίσης.

Σύμφωνα με τους εν λόγω φορείς, η κατάργηση του «πόθεν έσχες» θα λειτουργήσει ενισχυτικά προς την κτηματαγορά και την απασχόληση στον κλάδο, καθώς κατά τους ίδιους, θα λειτουργήσει ως κίνητρο για τον επαναπατρισμό σημαντικών κεφαλαίων. Ασφαλώς, θα πρέπει να έχει κανείς υπόψη του ότι το μέτρο αυτό αποτελεί και μια «Κερκόπορτα» για τη νομιμοποίηση του «μαύρου» χρήματος.

Εν μέρει, το άνοιγμα της πόρτας αυτής επιχειρείται να σμικρυνθεί από την αύξηση των τεκμηρίων διαβίωσης, όπου στην περίπτωση της κατοικίας ενισχύεται μεσοσταθμικά κατά 33%, όπως τονίζει η Πανελλήνια Ομοσπονδία Ιδιοκτητών Ακινήτων (ΠΟΜΙΔΑ). Εν ολίγοις, όσοι επιχειρήσουν να εκμεταλλευτούν την κατάργηση του «πόθεν έσχες», θα πρέπει να έχουν και τα ανάλογα εισοδήματα που θα δικαιολογούν την απόκτηση πολυτελών κατοικιών.

Ταυτόχρονα, αποθαρρυντικά λειτουργεί και η αλλαγή στον Φόρο Ακίνητης Περιουσίας (ΦΑΠ), που πλέον αφορά ακίνητα με αντικειμενική αξία από 200.000 ευρώ και πάνω, με το πρώτο κλιμάκιο να αφορά ακίνητα έως και 500.000 ευρώ, ενώ ο συντελεστής διαμορφώνεται στο 0,2%. Η επιβολή του εν λόγω ετήσιου φόρου σίγουρα θα αποτρέψει ορισμένους από την επένδυση σε ακίνητα στη χώρα μας, καθώς οι φορολογικές επιβαρύνσεις στις μέχρι σήμερα αγορές-«στόχους» των ελληνικών κεφαλαίων παραμένουν λιγότερο επαχθείς.

Αναμένεται πτώση τιμών

Περαιτέρω πτώση των τιμών των κατοικιών εκτιμά και σχετική έκθεση της Δανός – BNP Paribas Real Estate, επικαλούμενη τη χαμηλή ζήτηση από τους αγοραστές, την έλλειψη χρηματοδότησης από τις τράπεζες και τα υψηλά επιτόκια. Η προοπτική νέων μειώσεων ενδεχομένως να καθυστερήσει την έλευση των επενδυτών στην εγχώρια αγορά, καθώς όπως διαφαίνεται, η αγορά δεν έχει ακόμα «πιάσει πάτο». Αντιθέτως, πολλοί πιθανολογούν ότι βρισκόμαστε ακόμη στα μισά του δρόμου, από πλευράς αποκλιμάκωσης των τιμών.

Υψηλές τιμές και υπερπροσφορά κατοικιών στην εγχώρια αγορά

Πρόσφατη έρευνα συγκυρίας του Τμήματος Στατιστικής του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών, υπό τον κ. Επαμεινώνδα Πανά, διαπίστωσε ότι η συντριπτική πλειονότητα των επαγγελματιών της αγοράς ακινήτων (για την ακρίβεια, 9 στους 10) θεωρούν ότι υπάρχει υπερπροσφορά στην αγορά κατοικίας. Η έρευνα διαπιστώνει επίσης ότι οι τιμές των ακινήτων είναι ακόμη πολύ υψηλές, παρα την οικονομική κρίση, σε ποσοστό από 10% έως 30%, σε σχέση με τα θεμελιώδη μεγέθη της ελληνικής οικονομίας.

Οπως προκύπτει από τα αποτελέσματα της ίδια συγκυρίας, τo κυριότερο πρόβλημα που έχει εντείνει την κρίση στην αγορά, είναι το αδιάθετο απόθεμα των κατοικιών. Επιπλέον, το 74,4% των ειδικών εκτιμά ότι οι τιμές πώλησης των κατοικιών θα υποχωρήσουν κατά τους επόμενους έξι μήνες, στο πλαίσιο ενός αναμενόμενου εξορθλογισμού, ενώ πάνω από τους μισούς θεωρούν ότι η κρίση στην κτηματαγορά θα διαρκέσει ακόμα δύο έως τρία χρόνια.