ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Ο φόρος της Ε.Ε. στις εισαγωγές άνθρακα δημιουργεί αντιδράσεις

gkat_32_1003_page_1_image_0001

Τεράστια εμπόδια καλείται να προσπεράσει η Κομισιόν για την εφαρμογή του φιλόδοξου Green Deal, αφού ο φόρος στις εισαγωγές άνθρακα, ένα από τα σημαντικότερα και πολυπλοκότερα σκέλη του σχεδίου, αντιμετωπίζει ήδη έντονες πολιτικές αντιδράσεις.

Για την πλήρη απεξάρτηση της Ευρώπης από τον άνθρακα μέχρι το τέλος του 2050, η πρόεδρος της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, έχει υποσχεθεί τη φορολόγηση του άνθρακα στις ευρωπαϊκές βιομηχανίες σε συνδυασμό με το μέτρο της διασυνοριακής προσαρμογής. Στην περίπτωση δηλαδή που οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις μεταφέρουν την παραγωγή τους σε τρίτες χώρες, προσπαθώντας να αποφύγουν το βάρος του φόρου, η Ευρωπαϊκή Ενωση θα μπορεί με αυτό το μέτρο να επιβάλει κυρώσεις στις χώρες αυτές. Η Κομισιόν έχει υποστηρίξει ότι τα μέτρα αυτά αποτελούν ένα ισχυρό εργαλείο για τη μείωση της κατανάλωσης και ότι παράλληλα θα θωρακίσουν την ανταγωνιστικότητα των ευρωπαϊκών βιομηχανιών.

Εάν η Ευρωπαϊκή Ενωση φορολογούσε μόνο τις εκπομπές των Ευρωπαίων παραγωγών, οι ίδιοι θα ήταν σε μειονεκτική θέση έναντι όσων ανταγωνιστών τους βρίσκονται σε χώρες με χαλαρή περιβαλλοντική νομοθεσία. Αν όμως επιβληθούν κυρώσεις και στους ξένους παραγωγούς θα υποχρεωθούν να γίνουν αποδοτικότεροι, προκειμένου να διατηρήσουν το μερίδιό τους στην ευρωπαϊκή αγορά. Συνεπώς, η Κομισιόν ευελπιστεί με το μέτρο αυτό να βελτιώσει την αποδοτικότητα της παραγωγής και σε τρίτες χώρες.

Οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις δεν θα έπρεπε να σταματήσουν τη χρήση άνθρακα «απλώς και μόνον για να την αντικαταστήσουν με εισαγωγές από χώρες που δεν υπολογίζουν το δικό τους ανθρακικό αποτύπωμα», δήλωσε σε συνέντευξή της στους Financial Times η Κάντρι Σίμσον, Ευρωπαία επίτροπος Ενέργειας. «Πρέπει να στείλουμε το σωστό μήνυμα στους γείτονές μας», συμπλήρωσε η ίδια.

Ωστόσο, τα μέτρα αυτά, τα οποία πρόκειται να υποβληθούν ως επίσημη πρόταση μέχρι το τέλος του επόμενου έτους, έχουν ήδη προκαλέσει έντονες αντιδράσεις. Κατ’ αρχάς, αξιωματούχοι στις ΗΠΑ και στην Κίνα έχουν εκφράσει ανησυχίες ότι το Green Deal είναι εκδήλωση προστατευτισμού.

Συγκεκριμένα, για τα μέτρα φορολόγησης του άνθρακα, πολλοί Ευρωπαίοι και ξένοι αξιωματούχοι θεωρούν ότι είναι υπερβολικά περίπλοκα και ότι δεν έχει εφαρμοστεί ποτέ οτιδήποτε ανάλογο. Μεταξύ αυτών, το Βερολίνο έχει δηλώσει ότι η φορολόγηση του άνθρακα θα οδηγήσει σε αύξηση των τιμωρητικών δασμών από τις ΗΠΑ, οι οποίοι θα έχουν ως στόχο κατά κύριο λόγο τη γερμανική αυτοκινητοβιομηχανία. «Οφείλουμε να λάβουμε υπ’ όψιν ότι ορισμένες περιοχές, ιδίως οι ΗΠΑ, περιμένουν απλώς έναν λόγο για να επιβάλουν δασμούς σε ευρωπαϊκά προϊόντα», έχει δηλώσει ο Γερμανός Μάρκους Φέμπερ, βουλευτής του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.

Επιπλέον, ένα από τα βασικά ερωτήματα που εξακολουθούν να μένουν αναπάντητα, είναι εάν τα μέτρα συνάδουν με τους κανόνες του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου. Ο Φιλ Χόγκαν, Ευρωπαίος επίτροπος Εμπορίου, σε συνέντευξη που παραχώρησε πρόσφατα στους Financial Times δήλωσε ότι εάν το μέτρο «δεν είναι συμβατό με τον ΠΟΕ, τότε θα πρέπει να αναζητήσουμε εναλλακτική λύση».

Εκτός αυτού, ορισμένοι αξιωματούχοι προειδοποιούν ότι ακόμη και αν υποβληθεί σχετική πρόταση νόμου μέχρι το 2021, οι διαπραγματεύσεις για την τελειοποίηση των μέτρων θα διαρκέσουν πολλά χρόνια, ενδεχομένως καταστρέφοντας τη φιλοδοξία της Κομισιόν για πλήρη απεξάρτηση από τον άνθρακα μέχρι το 2050. «Αυτό δεν θα τελειοποιηθεί μέχρι να βρεθούμε στα τελευταία χρόνια της θητείας της Κομισιόν», σχολίασε αξιωματούχος στους Financial Times.

Αλλος αξιωματούχος σημείωσε ότι η Ευρωπαϊκή Ενωση δεν θα χρησιμοποιήσει αυτά τα μέτρα εάν ο Τραμπ ηττηθεί στις εκλογές του Νοεμβρίου και συνεπώς εάν αποφασίσουν οι ΗΠΑ ότι θα επιβάλουν πιο σκληρά μέτρα για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής.