ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Η ΔΙΕΘΝΗΣ ΑΓΟΡΑ

Οχι… Δεν είναι απλώς ένα ξεπούλημα ρουτίνας, συγκεκριμένης διάρκειας, η προχθεσινή πτώση της Wall Street εξ αιτίας της πιστωτικής κρίσης που βιώνει η Αμερική τις τελευταίες εβδομάδες. Η ραγδαία κατάρρευση της αγοράς εργασίας των ΗΠΑ είναι πολλαπλής σημασίας, και δίχως να αναφερθεί η λέξη «κρίση». Ηλθε η προχθεσινή Παρασκευή να δείξει τη μείωση των νέων θέσεων εργασίας τον Αύγουστο, για πρώτη φορά έπειτα από τέσσερα χρόνια, που υποδηλώνει την ισχυρότερη ένδειξη συρρίκνωσης της οικονομικής δραστηριότητας.

Τώρα σε έξαρση το «σύνδρομο της ύφεσης» βυθίζει τη Wall Street. Οι «τριγμοί» που κλυδωνίζουν τη Wall πήραν την Παρασκευή δραματικές διαστάσεις καθώς και ο δείκτης Dow Jones των μετοχών των 30 blue chips των αμερικανικών πολυεθνικών βιομηχανικών και τραπεζικών κολοσσών υπέκυψε παρά τις συνεχείς προσπάθειες να συγκρατηθεί η πτώση του. Ο Dow Jones έπεσε κατά τη διάρκεια των συναλλαγών στο ναδίρ των 13.102,81 μονάδων.

Παράλληλα, το παιχνίδι του αμερικανικού χρηματιστικού κυκλώματος πήρε εκρηκτικές διαστάσεις, προκαλώντας κόλαση στις αγορές με θύματα τους αθώους επενδυτές. Τα ποικίλα Funds, οι Portofolio managers και οι κερδοσκόποι πήραν στην κυριολεξία το παιχνίδι στα χέρια τους, γνωρίζοντας ότι τις δυσοίωνες εκτιμήσεις του Αλαν Γκρίνσπαν τις συμμερίζεται και η Ουάσιγκτον.

Και μετά ήρθε η ομολογία του Αμερικανού υπουργού Οικονομικών, Χένρι «Χανκ» Πόλσον, που μετά το γεύμα εργασίας την Παρασκευή με τον Μπεν Μπερνάνκι, δήλωσε ότι συμμερίζεται τις ανησυχίες Γκρίνσπαν. Καθώς, όμως, η παγκόσμια οικονομία έχει εισέλθει σε ιδιαιτέρως αβέβαιη εποχή και το «πιστωτικό σύμπαν» πάνω στο οποίο είναι δομημένος ολόκληρος ο καπιταλιστικός κόσμος τρίζει, άνοιξε ο ασκός του Αιόλου.

Τώρα και η ελίτ των ακαδημαϊκών της Αμερικής πήρε είδηση ότι η οικονομία κινδυνεύει! Η Επιτροπή του National Bureau of Economic Research (NBER) έδωσε στη δημοσιότητα τη δήλωση του οικονομολόγου καθηγητή Martin Feldstein, που έγινε στις 31 Αυγούστου, ότι η αμερικανική οικονομία αντιμετωπίζει «αυξημένο κίνδυνο» ύφεσης. Να επισημανθεί ότι ο καθηγητής Feldstein, άνθρωπος του Μπους, είναι επικεφαλής του NBER, δηλαδή της 6μελούς Επιτροπής των κορυφαίων ακαδημαϊκών της Αμερικής που κρίνει τη διάρκεια των κύκλων της οικονομικής μεγέθυνσης και κηρύσσει την ύφεση ή την επέκταση της αμερικανικής οικονομίας. Και μετά δεν έκαναν τίποτε…

Ηδη, το κλίμα άρχισε να ταράσσεται επικινδύνως από τη νέα εκτίμηση του Αλαν Γκρίνσπαν. Ο ισχυρότερος και ικανότερος πρόεδρος που έχει περάσει από τη διοίκηση της FED, στη νεότερη οικονομική ιστορία της Αμερικής, δήλωσε ότι η τρέχουσα αναταραχή που πλήττει βίαια τις αγορές είναι σχεδόν «πανομοιότυπη» με αυτές που συνέβησαν το 1987 και το 1998. Την εκτίμηση αυτή του κ. Γκρίνσπαν την μετέδωσε αρχικώς η ιντερνετική σελίδα της Wall Street Journal.

«Η συμπεριφορά την οποία παρακολουθούμε τις τελευταίες επτά εβδομάδες, είναι ταυτόσημη σε πολλά σημεία με ό,τι συνέβη το 1998 καθώς και με το κραχ της Wall Street το 1987», είπε ο κ. Γκρίνσπαν σε εκδήλωση το βράδυ της Πέμπτης στην Ουάσιγκτον. Ο Αλαν Γκρίνσπαν εντόπισε έναν σοβαρότατο κίνδυνο προειδοποιώντας εμμέσως τους πάντες. Δηλαδή, την κυβέρνηση, τους τραπεζίτες και τις αγορές.

Απλώς να θυμίσω ότι ο Αλαν Γκρίνσπαν ανέλαβε τα ηνία της FED την 11η Αυγούστου του 1987 και τον Οκτώβριο του 1987 το μεγαλύτερο Χρηματιστήριο στον κόσμο ζούσε τη μαύρη τραγωδία του χρηματιστηριακού κραχ. Τη «Μαύρη Δευτέρα» στις 19 Οκτωβρίου του 1987, ο δείκτης Dow Jones κατέγραψε τη μεγαλύτερη ημερήσια πτώση στην ιστορία της Wall Street, χάνοντας το 22% της αξίας του. H σημαντική αύξηση των αμερικανικών επιτοκίων ήταν η αιτία-αφορμή που προκάλεσε τότε το ολέθριο κραχ, που παρέσυρε όλα τα Χρηματιστήρια του κόσμου.

Το 1998, η Ρωσία ήταν αυτή που έδωσε το καίριο χτύπημα, καθώς είχε προηγηθεί η κρίση της NA Ασίας το 1997, στο ηλικίας τότε 6 ετών LTCM που το δημιούργησε και διαχειριζόταν ο περίφημος Jonn Meriwether, πρώην αντιπρόεδρος της Salomon Brothers. Η Ρωσία εξαναγκάστηκε να κηρύξει παύση πληρωμών στο εσωτερικό της χρέος, «τσακίζοντας» όμως στα χρέη τα hedge funds και βυθίζοντας σε πρόσθετες απώλειες δισεκατομμυρίων δολαρίων τους διάφορους κερδοσκόπους. Ετσι τιμωρήθηκε ένα από τα πανίσχυρα αμερικανικά hedge funds. Πάντως, ο διαβόητος Αμερικανός κερδοσκόπος Τζορτζ Σόρος (Ουγγροεβραίος στην καταγωγή) τότε στην κρίση της Ρωσίας έχασε 2 δισ. δολάρια.

Αλλά αυτό που γκρεμίστηκε τον Σεπτέμβριο του 1998 ήταν το Long-Term Capital Management (LTCM), το μεγαλύτερο στον κόσμο αμερικανικό κερδοσκοπικό hedge fund. Μέσα σε μια νύχτα τότε ο Αλαν Γκρίνσπαν απέτρεψε την κατάρρευσή του, χορηγώντας αμέσως κεφάλαια ύψους 3,75 δισ. δολαρίων, καθώς είχε κλυδωνιστεί το τραπεζικό σύστημα της Αμερικής και η Wall Street! Οι πλούσιοι ιδρυτές του LTCM, μεταξύ των οποίων δύο Αμερικανοί καθηγητές τιμηθέντες με Νομπέλ Οικονομίας, οι Myron Scholes και Robert Merton, και ένας πρώην τραπεζίτης, ο αντιπρόεδρος της Fed, David Mullins, χρεοκόπησαν.

Και παρά το γεγονός ότι αναμένεται πλέον δραματική κίνηση μείωσης των επιτοκίων της FED, ωστόσο η Wall Street δεν μπόρεσε να σταθεροποιηθεί! Ομως, τι σημασία έχει αν έχει ματώσει η αμερικανική κοινωνία και κινδυνεύει η οικονομία… αφού η πιστωτική ασφυξία δεν απειλεί ακόμη ευθέως καμία τράπεζα για να παρέμβει περισσότερο δυναμικά(!) ο Μπερνάνκι. Φαίνεται ότι ο κ. πρόεδρος της Fed πιστεύει ότι διατηρεί τον έλεγχο, ενώ «αδιαφορεί» για το γεγονός ότι η βίαιη πρόσκρουση της ταχύτατης αμερικανικής οικονομίας θα έχει δραματικές συνέπειες στην ευρωπαϊκή και στην παγκόσμια οικονομία.

Να επισημανθεί πως στη Wall και σε όλα τα Χρηματιστήρια της Δύσης, οι πάντες ξυπνούν και κοιμούνται με την προσδοκία να τους διασώσει η Fed μειώνοντας χωρίς φειδώ τα επιτόκια. Ωστόσο, θα πρέπει να επισημανθεί ότι σφάλλουν οι αγορές να επαφίενται στον Μπεν Μπερνάνκι για να αποκαταστήσουν τη «χαμένη τιμή» τους και να μπορέσουν να ξαναπροσφέρουν στους επένδυτές τους τον «χαμένο παράδεισο». Μόνο, στην περίπτωση που κινδυνεύουν οι τράπεζες από ζημίες εξ αιτίας των κερδοσκοπικών τους παιχνιδιών, είτε με τις επενδύσεις τους είτε με τα δάνειά τους, θα έρθει αρωγός ο κ. Μπερνάνκι.

Σε κατάσταση νευρικής κρίσης η Ευρώπη της ONE προσπαθούσε προχθές να διατηρήσει την ψυχραιμία της, αλλά ο τρόμος των επενδυτών πως η κρίση από την Αμερική πλησιάζει ταχύτατα και ορμητικά προκάλεσε σκηνές πανικού. Και η υστερία που μεταδόθηκε από τη Wall πήρε διαστάσεις κραχ στην Ευρώπη της ONE.