ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Η ΔΙΕΘΝΗΣ ΑΓΟΡΑ

Η επιδείνωση της κρίσης στην αγορά κατοικίας των ΗΠΑ, η χειρότερη των τελευταίων 16 ετών, βαθαίνει τις ρωγμές εμπιστοσύνης για την πορεία της αμερικανικής οικονομίας. Χθες οι φόβοι για τις συνέπειες στην πραγματική οικονομία από την υπερχρέωση των νοικοκυριών και τα απόνερα της «φούσκας» στην αγορά κατοικίας πήραν νέες διαστάσεις…

Το δολάριο κατολίσθησε και χθες πλησιάζοντας στο ιστορικό ναδίρ έναντι των έξι κυριοτέρων νομισμάτων ενός δείκτη που καταρτίζει η FED και που σταθμίζεται με βάση εμπορικούς όρους. Εναντι του ευρώ, το δολάριο κατέγραψε νέα πτώση-ρεκόρ έναντι του ευρώ στα 1,4153 δολάρια ανά ευρώ, για τέταρτη κατά σειράν ημέρα συναλλαγών.

Ανακοινώθηκαν νέα δυσμενή στοιχεία, που έδειξαν ότι η ζήτηση για κατοικίες κατέρρευσε στα χαμηλότερα επίπεδα πέντε ετών, όταν δηλαδή η αμερικανική οικονομία είχε εισέλθει σε ύφεση. Οι πωλήσεις κατοικιών, σύμφωνα με τα σχετικά στοιχεία, σημείωσαν πτώση κατά 4,3% τον Αύγουστο για έκτο συνεχή μήνα και υποχώρησαν στα χαμηλότερα επίπεδα από τον Αύγουστο του 2002. Επίσης, ανησυχητική πτώση άρχισαν πλέον να καταγράφουν και οι πωλήσεις εμπορικών ακινήτων στις ΗΠΑ.

Οι κίνδυνοι που απορρέουν γενικώς από την επιδείνωση της κρίσης στην αγορά κατοικίας των ΗΠΑ, που συνθλίβει τη στεγαστική πίστη, εξακολουθούν να κυριαρχούν. Το ενδεχόμενο να πλήξουν τη διάθεση των καταναλωτών και τα κέρδη των επιχειρήσεων και να μολύνουν στο τέλος την αμερικανική οικονομία, είναι μεγάλο. Ηδη η εμπιστοσύνη των Αμερικανών καταναλωτών έχει αρχίσει να παρουσιάζει σοβαρές ρωγμές! Οπως μας λέει το Conference Board, το έγκυρο ιδιωτικό think tank με έδρα τη Νέα Υόρκη, η εμπιστοσύνη των Αμερικανών καταναλωτών έπεσε τον Αύγουστο κάτω από τα κρίσιμα επίπεδα των 100 μονάδων. Χθες, τα στοιχεία του δείκτη εμπιστοσύνης που καταρτίζει κάθε μήνα το Conference Board με βάση 5.000 αμερικανικά νοικοκυριά, έδειξαν κατακόρυφη πτώση της εμπιστοσύνης τον μήνα Αύγουστο στις 99,8 μονάδες, από 105,6 μονάδες τον Ιούλιο.

Η κρίση στις πιστωτικές αγορές, η συνεχής πτώση των τιμών των κατοικιών, η εφιαλτική κατάσταση στη subprime αγορά και οι αρνητικές ενδείξεις από το μέτωπο της αγοράς εργασίες υποδαυλίζουν τις ανησυχίες των Αμερικανών καταναλωτών. Να επισημανθεί ότι ο δείκτης εμπιστοσύνης είναι πλέον σε χαμηλότερα επίπεδα και από τον Αύγουστο του 2005, όταν τα θύματα της φονικής «Κατρίνας» στη Νέα Ορλεάνη διέλυσαν τον κοινωνικό ιστό της Αμερικής. Τότε το καταστροφικό πέρασμα του κυκλώνα «Κατρίνα», τη Μαύρη Δευτέρα 29 Αυγούστου του 2005, άφησε συντρίμμια παντού.

Αντίθετα, το ευρώ δεν επηρεάστηκε από την εικόνα ανησυχιών της επιχειρηματικής Γερμανίας. Η μηνιαία έκθεση του κορυφαίου γερμανικού οικονομικού ινστιτούτου IFO, με έδρα το Μόναχο, παρουσίασε σοβαρή υποχώρηση των προσδοκιών. O σχετικός δείκτης του IFO που καταρτίζεται από τις ερωτήσεις 7.000 από τις μεγαλύτερες επιχειρήσεις της Γερμανίας, έδειξε ότι η εμπιστοσύνη των επιχειρηματιών υποχώρησε στα χαμηλότερα επίπεδα από τον Φεβρουάριο του 2006. Η στρατηγική της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας στο θέμα των επιτοκίων και οι συνέπειές τους για την οικονομική ανάπτυξη της Γερμανίας και η κρίση της αμερικανικής subprime αγοράς τούς ανησυχούν.

Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα θα πρέπει πλέον «να σκεφθεί με προσοχή» την πολιτική της. Ο δημόσιος διάλογος μαίνεται ξανά γύρω από τα επιτόκια του ευρώ. H εντονότερη και σημαντικότερη από τις αντιδράσεις προέρχεται παγίως από τη Γαλλία και από τον πρόεδρο Νικολά Σαρκοζί.

Παράλληλα, η κρίση της αμερικανικής subprime αγοράς και η δραματική επιβράδυνση της αμερικανικής οικονομίας έχει «μολύνει» και την εμπιστοσύνη της επενδυτικής Γερμανίας. Ηδη η σοβαρή υποχώρηση για τέταρτο συνεχή μήνα που σημείωσε ο δείκτης εμπιστοσύνης των Γερμανών επενδυτών στην προοπτική της εθνικής τους οικονομίας το επόμενο εξάμηνο επηρέασε αρνητικά το κλίμα. Συγκεκριμένα, το ινστιτούτο οικονομικών ερευνών ZEW, με έδρα το Μάνχαϊμ, ανακοίνωσε χθες ότι ο δείκτης οικονομικών προσδοκιών που καταρτίζεται με τη συμμετοχή 298 αναλυτών και θεσμικών επενδυτών, υποχώρησε ακόμη περισσότερο σε αρνητικό επίπεδο εξ αιτίας των σφοδρών ανησυχιών για τις συνέπειες της κρίσης. Ο δείκτης έπεσε στις μείον 18,1 μονάδες τον μήνα Σεπτέμβριο, από μείον 6,9 μονάδες τον Αύγουστο. Οι συνέπειές τους στην οικονομική ανάπτυξη της Γερμανίας τώρα τους ανησυχούν. Οι γερμανικές τράπεζες έχουν υποστεί βαρύτατο πλήγμα από τις επενδύσεις τους στην αμερικανική subprime αγορά στεγαστικών δανείων. Ηδη, δύο τράπεζες -η IKB και η Sachsen LB- που ανήκουν στα γερμανικά ομοσπονδιακά κρατίδια και ειδικεύονται στις χορηγήσεις επενδύσεων των μικρού και μεσαίου μεγέθους γερμανικών επιχειρήσεων -τις γνωστές Mittelstand- διεσώθηκαν με κυβερνητικά και τραπεζικά κεφάλαια από τη χρεοκοπία.