ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Για τους ανέργους η ανάκαμψη είναι ακόμη μακριά…

Για εκείνους που θέλουν να ξορκίσουν το φάντασμα της παγκόσμιας ύφεσης ένα χρόνο μετά την κατάρρευση της Lehman Brothers, η ανεργία είναι το σκληρό πρόσωπο της νέας οικονομικής πραγματικότητας. Και αυτό το μεγάλο κενό στην πραγματική οικονομία δεν αναπληρώνεται από κανένα ράλι των αγορών ή κυβερνητικά μέτρα για την «τεχνητή στήριξη» της κατανάλωσης ή των επενδύσεων. Το γεγονός υπογράμμισε ο γενικός διευθυντής του ΔΝΤ, Ντομινίκ Στρος – Καν, ο οποίος δήλωσε στη συνέντευξη Τύπου μετά τη συνάντηση των υπουργών Οικονομικών του G20 στο Λονδίνο: «Φανταστείτε τον εργάτη στη Γερμανία και τη Γαλλία που θα χάσει τη δουλειά του μέσα στους επόμενους μήνες. Γι’ αυτόν τον εργάτη, η οικονομική κρίση δεν έχει περάσει. Είναι μπροστά του». Σύμφωνα με τις τελευταίες προβλέψεις της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας, ο αριθμός των ανέργων στην παγκόσμια οικονομία θα έχει διαμορφωθεί τη διετία 2007-09 στα 612 εκατ. άτομα έναντι των εκτιμήσεων του Ιανουαρίου για 51 εκατ. Αν και ο δείκτης FTSE-100 του Λονδίνου ξεπέρασε χθες τις 5.000 μονάδες λόγω κάποιων νέων στοιχείων που δείχνουν έξοδο της οικονομίας από την ύφεση, το Ινστιτούτο Οικονομικών και Κοινωνικών Ερευνών της χώρας προειδοποίησε πως «οι συνθήκες στην οικονομία δεν έχουν επιστρέψει στην ομαλότητα». Κάθε άλλο. Το κόστος της μεγαλύτερης χρηματοπιστωτικής κρίσης μετά το κραχ του ’29 παρέσυρε την παγκόσμια οικονομία στη βαθύτερη ύφεση της τελευταίας 70ετίας και έχει αφήσει ρήγματα σε πολλά μέτωπα. Διαγραφές και απώλειες μεγαλύτερες των 1,6 τρισ. δολαρίων στο διεθνές χρηματοπιστωτικό σύστημα, πτωχεύσεις τραπεζών ή μεγάλη αποδυνάμωση της κεφαλαιοποίησής τους, έντονες αντιπληθωριστικές τάσεις που απειλούν να αντικατασταθούν από έναν ανοδικό εκτροχιασμό των τιμών, αλλά και ισχνές ενδείξεις ανάκαμψης που αποδίδονται περισσότερο στα κυβερνητικά πακέτα στήριξης παρά σε εγρήγορση της βιομηχανικής δραστηριότητας και των επενδύσεων.

Η πτώση της αμερικανικής καταναλωτικής πίστης στο ιστορικό ναδίρ των 21,6 δισ. δολ. γεννά ερωτήματα για το πώς και το πότε θα ανασυρθεί η μεγαλύτερη οικονομία του κόσμου από την κρίση. Στο μεταξύ, οι ηγέτες και κεντρικοί τραπεζίτες των πλουσιότερων κρατών του κόσμου έχουν ήδη αξιοποιήσει κάθε δίοδο για την ενίσχυση της ρευστότητας του χρηματοπιστωτικού συστήματος και της οικονομίας, κάτι που μεταφράζεται στην αύξηση των φορολογικών βαρών για τις επόμενες γενιές.

Τα κυβερνητικά πακέτα στήριξης υπολογίζονται μόνον στις ΗΠΑ στα 787 τρισ. δολ., με το δημοσιονομικό έλλειμμά της να εκτιμάται ότι θα αυξηθεί από το 5,9% του ΑΕΠ πέρυσι, στο 13,9% το 2009, για να υποχωρήσει στο 9,7% το 2010. Στη Βρετανία, αντιστοίχως, εκτιμάται ότι θα φθάσει φέτος το 11,6% και το 13,3% μέχρι τα τέλη του 2010, από 5,5%, πέρυσι. Η Παγκόσμια Τράπεζα προβλέπει συρρίκνωση της παγκόσμιας οικονομίας κατά 2,9% το 2009 και το ΔΝΤ ανάκαμψη σε αντίστοιχο ρυθμό το 2010. Οσο για το διεθνές εμπόριο, η φετινή πτώση προβλέπεται στο 10%.

Η όποια ανάκαμψη, δε, θα πυροδοτηθεί κυρίως από τις αναδυόμενες οικονομικές δυνάμεις της Κίνας και της Ινδίας. Και ενώ οι κυβερνήσεις των πλουσιότερων κρατών του κόσμου μιλούν για σχεδιασμό της στρατηγικής εξόδου από τα κρατικά πακέτα στήριξης, δεν γνωρίζουν ακόμη πότε ακριβώς θα βρεθούν οι οικονομίες τους σε αυτό το κομβικό σημείο, το οποίο θα σηματοδοτεί -στην πράξη- ότι τα χειρότερα έχουν πράγματι περάσει.