ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Το Πεκίνο στηρίζει κυρίως τις μεγάλες επιχειρήσεις

Ολο και πιο αισθητή κάνουν την παρουσία τους οι μεγάλες εταιρείες της Κίνας που απολαμβάνουν τη στήριξη της κυβέρνησης, ωστόσο μεγάλο μέρος της πρόσφατης οικονομικής επιτυχίας της χώρας οφείλεται στις αμέτρητες μικρομεσαίες επιχειρήσεις. Ο αριθμός των μικρότερων εταιρειών έχει διαγράψει ανοδική πορεία από το ένα εκατ. του 1990, στα οκτώ εκατ. το 2001, στα 60 εκατ. σήμερα. Οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις της χώρας αντιστοιχούν στο 60% του κινεζικού ΑΕΠ, στο 50% των φορολογικών εσόδων και ευθύνονται για το 68% των κινεζικών εξαγωγών, με το τελευταίο στατιστικό στοιχείο να εξηγεί γιατί προσφάτως περνούν μία πολύ δύσκολη περίοδο λόγω της καθίζησης της ζήτησης από το εξωτερικό. Η μεγαλύτερη πρόκληση για τις μικρότερες επιχειρήσεις όμως είναι η περιορισμένη πρόσβαση σε πιστώσεις, και παρόλο που το κύριο μέρος της κυβερνητικής αντίδρασης στην κρίση ήταν μία μεγάλου μεγέθους ώθηση στον τραπεζικό δανεισμό, οι συγκεκριμένες εταιρείες δεν συμπεριλήφθηκαν. Από τα 7 τρισ. γουάν (700 δισ. ευρώ) των δανείων του πρώτου εξαμήνου του 2009, μόλις το 10% κατευθύνθηκε στις μικρότερες επιχειρήσεις. Μεγάλο μέρος του τραπεζικού δανεισμού παραμένει πολιτικά καθοδηγούμενο, δίνοντας στις κρατικές επιχειρήσεις ένα μεγάλο πλεονέκτημα. Σύμφωνα με τον Κόνι Ζενγκ του Βασιλικού Τεχνολογικού Ινστιτούτου της Αυστραλίας, τα σκληρά χτυπήματα δεν αποτελούν είδηση για τις μικρότερες εταιρείες της Κίνας, οι οποίες επωμίζονται συχνά το βάρος των κινεζικών αρνητικών τάσεων. Για παράδειγμα την τελευταία δεκαετία που η Κίνα άρχισε να δίνει προσοχή στις περιβαλλοντολογικές ρυθμίσεις, οι μικρότερες εταιρείες συγκεντρώνουν περισσότερες πιθανότητες από τις μεγάλες να αντιμετωπίσουν δαπανηρά μέτρα ή μία διακοπή λειτουργιών. Σύμφωνα με τον πρόεδρο του Εμπορικού Επιμελητηρίου της Ευρωπαϊκής Ενωσης στην Κίνα, Γιόεργκ Ούτκε, οι κρατικά στηριζόμενες επιχειρήσεις είναι οι «μεγάλοι κερδισμένοι από την κρίση». Τα μονοπώλια κατοχυρώνονται όλο και περισσότερο, ενώ οι μεγάλες εταιρείες, που παραγκωνίζουν ουσιαστικά τις μικρότερες, θα πρέπει να στηρίξουν τον ρυθμό ανάπτυξης.

Μία πρόσφατη ανησυχητική ανακοίνωση έδειξε ότι η κατανάλωση ενέργειας από τις μικρότερες βιομηχανικές εταιρείες έχει μειωθεί κατά το ήμισυ στο πρώτο μισό του έτους, παρέχοντας ενδείξεις είτε εκτεταμένης καταστροφής των συγκεκριμένων επιχειρήσεων, είτε απλά μιας προσωρινής επιβράδυνσης της παραγωγής. Μόνο μετά την κρίση θα εξακριβωθεί ποιο από τα δύο σενάρια ισχύει. Ωστόσο, οι εταιρείες που βασίζονται στην εργασία και όχι στην ενέργεια, είναι αυτές που αντιμετωπίζουν τις μεγαλύτερες δυσκολίες. Η πτώση των εξαγωγών ξεκίνησε από τον περασμένο Νοέμβριο και έχει περιορίσει τον ρυθμό ανάπτυξης του ΑΕΠ κατά 2,9%, ενώ έχει διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στη μείωση 20 εκατ. θέσεων εργασίας του αγροτικού πληθυσμού, σύμφωνα με κυβερνητικά στοιχεία.

Υπάρχουν νέες ενδείξεις όμως ότι οι αρχές αναγνωρίζουν την ανάγκη για αντιμετώπιση της συγκεκριμένης ανισότητας. Τα μέσα ενημέρωσης ανέφεραν πριν από λίγες ημέρες τα σχέδια για νέα μέτρα που αποσκοπούν στη βελτίωση της κεφαλαιακής πρόσβασης των μικρότερων επιχειρήσεων, συμπεριλαμβανομένου της δημιουργίας δύο ειδικών επενδυτικών κεφαλαίων 4 δισ. γουάν. Αυτό, δυστυχώς, είναι ένα μικρό κομμάτι στην «έκρηξη» του δανεισμού κατά το τρέχον έτος.

Πάντως, δεν είναι εύκολο να είσαι μικρός.