ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Αντιδράσεις και επιπτώσεις σε Γερμανία – Ε.Ε.

Στη δέσμευση των ηγετών Γερμανίας και Γαλλίας, κ. κ. Αγκελα Μέρκελ και Νικολά Σαρκοζί, πως θα εφαρμοσθούν οι αποφάσεις της 21ης Ιουλίου κατέληξαν οι διαβουλεύσεις που είχαν οι δύο ηγέτες τις προηγούμενες ημέρες. Στη Γερμανία, όμως, και μόνον αυτή ήταν αρκετή για να θέσει σε συναγερμό όσα στελέχη του κυβερνώντος Χριστιανοδημοκρατικού Κόμματος (CDU) θεωρούν ότι αυτό συνιστά μεταφορά πόρων από τις πλούσιες στις χρεωμένες χώρες της Ευρωζώνης.

Το κοινό ανακοινωθέν των δύο ηγετών προβλέπει διεύρυνση των δυνατοτήτων του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας (EFSF) και τη δυνατότητα «να ενισχύει τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα και να παρεμβαίνει στη δευτερογενή αγορά ομολόγων». Εκπρόσωπος της γερμανικής κυβέρνησης έσπευσε να διευκρινίσει ότι αυτό δεν σημαίνει αύξηση των κονδυλίων του EFSF – ενδεχόμενο στο οποίο αντιδρούν επίσης η Αυστρία, η Ολλανδία και η Φινλανδία. Μερίδα οικονομολόγων και πολιτικών της Γερμανίας εκτιμά πάντως ότι το ανακοινωθέν συνιστά παραβίαση μιας ακόμη «κόκκινης γραμμής» από την κ. Μέρκελ.

Ο Μιχάελ Φουκς, υψηλόβαθμο στέλεχος των Χριστιανοδημοκρατών, δήλωσε στην εφημερίδα Tagesspiegel πως «η κυβέρνηση δεν θα έπρεπε να λαμβάνει τόσο σημαντικές αποφάσεις χωρίς τη συναίνεση του κόμματος» και ζήτησε να συγκληθεί επειγόντως συνέδριο του κόμματος για να αποφασίσει για το ευρώ και την Ευρώπη. Ενδεικτική ήταν, άλλωστε, η δήλωση του Τόμας Μάγιερ, οικονομικού αναλυτή της Deutsche Bank, πως «αν διευρυνθεί σημαντικά ο EFSF, ουσιαστικά μιλάμε για ένα ευρωομόλογο, οπότε να περιμένετε μεγάλες αντιδράσεις στη Γερμανία».

Το μόνο χειροπιαστό αποτέλεσμα της κινητοποίησης του Σαββατοκύριακου ήταν η απόφαση της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας να προχωρήσει σε αγορές ομολόγων Ιταλίας και Ισπανίας, εξέλιξη που προκάλεσε άμεση αποκλιμάκωση των επιτοκίων στα ομόλογα του ιταλικού και του ισπανικού Δημοσίου. Το τίμημα για τις δύο χώρες θα είναι μια σειρά μεταρρυθμίσεων τις οποίες έθεσε ως όρους η ΕΚΤ. Στην τηλεδιάσκεψη που πραγματοποίησε εκτάκτως το διοικητικό της συμβούλιο αποφάσισε να προχωρήσει σε αγορές ομολόγων Ιταλίας και Ισπανίας που, όπως τόνισε χθες η ίδια, δεν είχαν συμπεριληφθεί στις παρεμβάσεις της προηγούμενης εβδομάδας. Ορισμένοι οικονομικοί αναλυτές επιρρίπτουν μάλιστα στην ΕΚΤ την ευθύνη για την εκτίναξη που σημείωσε την περασμένη εβδομάδα το κόστος δανεισμού των δύο χωρών, που ανήκουν μεν στην περιφέρεια αλλά είναι πολύ μεγάλες για να καλυφθούν από τα υφιστάμενα κεφάλαια του EFSF. Χαρακτηριστική είναι η εκτίμηση του Βιλ Χέντεν, στελέχους της Will Hedden, που τονίζει πως «η ΕΚΤ είναι η τελευταία γραμμή άμυνας της Ευρωζώνης, καθώς οι επενδυτές δεν πιστεύουν πλέον πως οι πολιτικοί διαθέτουν κάποια στρατηγική για την Ιταλία και την Ισπανία».

Μετά την παρέμβαση της τράπεζας στις αγορές ομολόγων τα επιτόκια των δεκαετών τους ομολόγων υποχώρησαν σε επίπεδα κάτω του 6%. Σύμφωνα με τον ιταλικό Τύπο, η ΕΚΤ επέβαλε ως όρους σειρά ιδιωτικοποιήσεων και τη μεταρρύθμιση της αγοράς εργασίας. Η εφημερίδα Corriere della Sera έγραψε πως οι όροι αναφέρονταν σε μυστική επιστολή της ΕΚΤ προς τον Ιταλό πρωθυπουργό, υπογεγραμμένη τόσο από τον απερχόμενο πρόεδρο της τράπεζας Ζαν Κλοντ Τρισέ όσο και από τον διάδοχό του, Ιταλό Μάριο Ντράγκι.