ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Μικρή η επίπτωση στην Ευρωζώνη συνολικά εάν δεν κλιμακωθεί η κρίση

mikri-i-epiptosi-stin-eyrozoni-synolika-ean-den-klimakothei-i-krisi-2041826

Η άμεση επίπτωση της ουκρανικής κρίσης στην οικονομία της Ευρωζώνης δεν θα είναι σημαντική υπό την προϋπόθεση ότι δεν θα υπάρξει έντονη κλιμάκωσή της με εισβολή της Ρωσίας και διακοπή στον εφοδιασμό της Ευρώπης με ρωσικό φυσικό αέριο και πετρέλαιο, σύμφωνα με ανάλυση της Oxford Economics.

Ωστόσο, στην περίπτωση που επιβεβαιωθεί το χειρότερο σενάριο, τότε η Ευρωζώνη θα αναπτυχθεί μόλις κατά 0,3% του ΑΕΠ το 2014 και θα πέσει σε ύφεση της τάξεως του 0,5% του ΑΕΠ το 2015.

Δύο είναι τα βασικά κανάλια μέσω των οποίων μεταδίδονται στην Ευρωζώνη οι οικονομικές επιπτώσεις από την αντιπαράθεση της Δύσης με τη Ρωσία. Το προφανέστερο κανάλι μετάδοσης της κρίσης είναι μέσω του εμπορίου και ειδικότερα μέσω της μείωσης των εμπορικών συναλλαγών εξαιτίας των κυρώσεων που έχει επιβάλει η Ε.Ε. και των αντιποίνων στα οποία προβαίνει η Μόσχα. Συνολικά για την Ευρωζώνη οι οικονομικές επιπτώσεις θα είναι περιορισμένες, δεδομένου ότι μόλις το 2,4% των συνολικών εξαγωγών κατευθύνεται στη Ρωσία, αντιπροσωπεύοντας το 0,8% του ΑΕΠ της Ευρωζώνης. Χειρότερη είναι η κατάσταση για Λεττονία, Εσθονία και Φινλανδία, για τις οποίες η Ρωσία αποτελεί βασική εξαγωγική αγορά. Γενικότερα, η έκθεση των χωρών του «πυρήνα» της Ευρωζώνης στη Ρωσία είναι μικρή και ακόμη μικρότερη είναι η έκθεση των οικονομιών της περιφέρειας. Συνεπώς δεν εκτιμάται ότι η μείωση των εμπορικών συναλλαγών και η ύφεση της ρωσικής οικονομίας το 2014 θα μειώσουν το ΑΕΠ της Ευρωζώνης λιγότερο από 0,1%.

Το δεύτερο κανάλι μετάδοσης της κρίσης στην Ευρωζώνη είναι μέσω των τραπεζών και της έκθεσής τους στη ρωσική οικονομία. «Συνολικά η έκθεση των τραπεζών της Ευρωζώνης στη Ρωσία είναι μικρή και ακόμη και αν καταγράψουν ζημίες από τις επενδύσεις τους σε ρωσικά περιουσιακά στοιχεία, είναι απίθανο να έχουν σημαντικές επιπτώσεις στις τράπεζες», εκτιμούν οι αναλυτές της Oxford Economics. Σύμφωνα με στοιχεία της Τράπεζας Διεθνών Διακανονισμών (BIS) οι αυστριακές τράπεζες έχουν τη μεγαλύτερη έκθεση στη Ρωσία, της τάξεως του 4% του ΑΕΠ. Ακολουθούν οι γαλλικές τράπεζες με έκθεση σχεδόν 2% του ΑΕΠ, οι ιταλικές με έκθεση ελάχιστα πάνω από το 1% του ΑΕΠ και οι γερμανικές με συνολική έκθεση γύρω στο 0,7% του ΑΕΠ. Για να υπάρξει μέτρο σύγκρισης, η συνδυασμένη έκθεση γερμανικών, γαλλικών, ιταλικών και ισπανικών τραπεζών στη Ρωσία είναι περίπου τα δύο τρίτα της έκθεσής τους στην Ελλάδα το 2010. «Συνεπώς η Ρωσία είναι απίθανο ν’ αποτελέσει συστημική απειλή για το χρηματοπιστωτικό σύστημα της Ευρωζώνης».

Δεδομένων όμως των εξελίξεων αυτή την εβδομάδα, με την ουκρανική και τις δυτικές κυβερνήσεις και το ΝΑΤΟ να υποστηρίζουν ότι υπήρξε εισβολή μονάδων του τακτικού ρωσικού στρατού στην Ουκρανία και τη Μόσχα να υποστηρίζει πως πρόκειται για Ρώσους εθελοντές, η απειλή μιας πλήρους αντιπαράθεσης των δύο πλευρών ενισχύεται. Σύμφωνα με ένα σενάριο, η Ρωσία εισβάλλει και αναλαμβάνει τον έλεγχο του Ντονέτσκ και του Λουγκάνσκ, με τον πόλεμο να διαρκεί τρεις μήνες και να λήγει με νίκη του ρωσικού στρατού, που όμως στη συνέχεια θα έχει να αντιμετωπίσει ανταρτοπόλεμο από τους Ουκρανούς. «Από οικονομική άποψη, η διαφορά μεταξύ αυτού του σεναρίου και του σεναρίου σύμφωνα με το οποίο παραμένει η ένταση χωρίς όμως να κλιμακώνεται ιδιαίτερα, είναι ότι θ’ αυξηθεί το κόστος της ενέργειας εξαιτίας της μείωσης ή της διακοπής της ροής ρωσικού φυσικού αερίου προς την Ευρώπη μέσω των ουκρανικών αγωγών. Δεν χρειάζεται να ειπωθεί ότι κάτι τέτοιο θα πλήξει την εμπιστοσύνη και την αγοραστική δύναμη νοικοκυριών και επιχειρήσεων, δυνητικά αντιστρέφοντας την πορεία της αναιμικής αύξησης της κατανάλωσης και των επενδύσεων. Εφόσον εκδηλωθεί αυτή η απειλή, πιστεύουμε ότι η Ευρώπη θα πέσει πάλι σε ύφεση. Υπολογίζουμε ότι ένα τέτοιο σοκ θα έχει ως αποτέλεσμα το ΑΕΠ της Ευρωζώνης ν’ αυξηθεί μόλις κατά 0,3% το 2014 και να υποχωρήσει κατά 0,5% το 2015», σύμφωνα με τους αναλυτές της Oxford Economics. Προς το παρόν, λοιπόν, οι επιπτώσεις από την κρίση στην Ουκρανία είναι περιορισμένες και δεν οδηγούν σε επί τα χείρω αναθεώρηση των προβλέψεων για την ανάπτυξη στην Ευρωζώνη. Ωστόσο, η κατάσταση θα πάρει δραματική τροπή εάν υπάρξει διακοπή των ρωσικών εξαγωγών φυσικού αερίου προς την Ευρωζώνη.