ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Η επιστροφή της Γαλλίας

i-epistrofi-tis-gallias-2093226

Καθώς ο Γάλλος πρόεδρος Φρανσουά Ολάντ οδηγούσε, την περασμένη Δευτέρα, την κ. Αγκελα Μέρκελ προς το δωμάτιο του προεδρικού μεγάρου όπου θα γινόταν το δείπνο εργασίας, οι σύμβουλοί του αναστέναξαν με ανακούφιση. Λίγα λεπτά νωρίτερα, η Γερμανίδα καγκελάριος είχε συμφωνήσει να ακολουθήσει το παράδειγμα του κ. Ολάντ και να πει στους δημοσιογράφους ότι «παραμένει ανοιχτή» η πόρτα των διαπραγματεύσεων με την Ελλάδα. Η δήλωση Μέρκελ, μόλις είκοσι τέσσερις ώρες αφότου είχαν απορρίψει οι Ελληνες τα μέτρα λιτότητας που είχαν προτείνει οι δανειστές, υποδήλωνε ότι μπορούσε ακόμη να αποτραπεί η εκδίωξη της Ελλάδας από την Ευρωζώνη. «Αυτή μπορεί να αποδειχτεί η πρόταση που έσωσε την Ελλάδα», λέει ένας διπλωμάτης, απηχώντας τη γαλλική άποψη ότι η εκδίωξη της Ελλάδας από την Ευρωζώνη θα είχε καταστροφικές συνέπειες για την Ελλάδα και θα προκαλούσε την εξασθένηση του ίδιου του ευρώ. Το γεγονός ότι η Ευρώπη κατάφερε χθες να καταλήξει σε συμφωνία για την Ελλάδα μετά έξι μήνες αναταραχής και πολιτικών παιχνιδιών οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στη Γαλλία. Λίγοι αμφισβητούν ότι η Γερμανία παραμένει ο ηγετικός εταίρος στην Ευρωζώνη, ωστόσο η Ιστορία δείχνει πως η Γαλλία εξακολουθεί να διαδραματίζει τον ρόλο του αντίβαρου κατά τον καθορισμό πολιτικής στην Ε.Ε. Η εξέλιξη έρχεται ύστερα από μια περίοδο όπου είχαν τρωθεί το κύρος και η επιρροή της Γαλλίας εξαιτίας της αδύναμης οικονομίας της και της επανειλημμένης αποτυχίας της να μειώσει το δημοσιονομικό της έλλειμμα όπως ορίζουν οι ευρωπαϊκοί κανόνες. «Αν αποφευχθεί η έξοδος της Ελλάδας από το ευρώ θα αποτελέσει απόδειξη ότι ο κ. Ολάντ ήταν ένας γεφυροποιός και ότι βοήθησε ώστε να αποφευχθεί μια γεωπολιτική καταστροφή», εξηγεί ο κ. Ρεμ Κόρτβεγκ από το think tank Centre of European Reform.

Αναλαμβάνοντας την εξουσία το 2012, ο κ. Ολάντ εξέταζε το ενδεχόμενο να ηγηθεί μιας «εξέγερσης» των νότιων κρατών-μελών της Ε.Ε. κατά της δημοσιονομικής λιτότητας που εκπορευόταν από το Βερολίνο.

Ωστόσο ο κ. Ολάντ κατέληξε στο συμπέρασμα ότι δεν θα ήταν συμφέρον για το κόστος δανεισμού της Γαλλίας να συγκαταλέγεται μαζί με τις εύθραυστες οικονομίες του «Club Med». Μπορεί αυτή η άποψη να θορύβησε τους υπόλοιπους σοσιαλιστές, ωστόσο ο κ. Ολάντ αντιλήφθηκε αμέσως στις αρχές του έτους ότι η αντιπαράθεση με την Ελλάδα αποτελούσε μια νέα ευκαιρία προκειμένου να αναλάβει ηγετικό ρόλο. Λίγες ώρες αφότου ο κ. Αλέξης Τσίπρας ανέλαβε την εξουσία, τον Ιανουάριο, το Παρίσι προσφερόταν να αναλάβει τον ρόλο της «γέφυρας» μεταξύ της νέας αριστερής κυβέρνησης και της υπόλοιπης Ευρώπης.

Ακολούθησε η κλασική για τον κ. Ολάντ διπλωματία οικοδόμησης συναίνεσης. «Είπα του κ. Τσίπρα ότι δεν είναι εύκολο για την κ. Μέρκελ», εξιστόρησε ο κ. Ολάντ στα τέλη Ιουνίου. Καθώς εξαντλούνταν η υπομονή των Ευρωπαίων ηγετών εξαιτίας της άρνησης του κ. Τσίπρα να αποδεχτεί τις απαιτήσεις τους αλλά και εξαιτίας της εμπρηστικής ρητορικής του, ο κ. Ολάντ εξακολουθούσε να είναι πεπεισμένος ότι στην πραγματικότητα ο κ. Τσίπρας ήταν ένας πραγματιστής που απλώς χρειαζόταν βοήθεια ώστε να μάθει τη διαδικασία επίτευξης συμφωνιών στις Βρυξέλλες. «Βοήθησέ με να σε βοηθήσω», είπε τελικά ο κ. Ολάντ στον κ. Τσίπρα το βράδυ της 5ης Ιουλίου καθώς τα αποτελέσματα έδειχναν αποφασιστική επικράτηση του «όχι» στο δημοψήφισμα. Ο κ. Ολάντ κάλεσε τον Ελληνα πρωθυπουργό να συμφιλιωθεί γρήγορα με τους υπόλοιπους Ευρωπαίους ηγέτες. Ο κ. Ολάντ αντιλήφθηκε ότι ενώ η κ. Μέρκελ μπορούσε να αντιδράσει μόνο με επιφύλαξη εξαιτίας της πίεσης που ασκούν οι συντηρητικοί βουλευτές υπέρ της εξόδου της Ελλάδας από το ευρώ, η «γραμμή» κατά του Grexit που ακολουθούσε θα είχε θετικό αντίκτυπο στη γαλλική Αριστερά. Οι προηγούμενοι μήνες δείχνουν ότι η Γαλλία εξακολουθεί να μετράει στην Ευρώπη, ωστόσο είναι πρόωρο να υποστηρίξει κανείς ότι η πλάστιγγα της ισχύος γέρνει πάλι προς το μέρος του Παρισιού ή ότι ο κ. Ολάντ θα κατορθώσει να βελτιώσει τα απογοητευτικά ποσοστά δημοτικότητάς του.