ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

2,1 τρισ. εκτός ΗΠΑ «κρύβουν» 500 εταιρείες

2-1-tris-ektos-ipa-kryvoyn-500-etaireies-2104902

Νέα δεδομένα για τη φοροαποφυγή αμερικανικών κολοσσών μέσω φορολογικών παραδείσων φέρνει στο φως τελευταία έρευνα δύο μη κυβερνητικών οργανισμών, που δραστηριοποιούνται στην προάσπιση του δημοσίου συμφέροντος (The Citizens for Tax Justice και US Public Interest Research Group Education Fund). Σύμφωνα με αυτήν, οι 500 κολοσσοί της αμερικανικής οικονομίας, όπως τους κατατάσσει το περιοδικό Fortune, διατηρούν σε υπεράκτιες οντότητες συγκεντρωθέντα κέρδη που υπερβαίνουν τα 2,1 τρισ. δολάρια με στοιχεία του 2014, προκειμένου να αποφύγουν τη φορολόγησή τους. Σε περίπτωση κατά την οποία καλούνταν να τα επαναπατρίσουν, θα έπρεπε να καταβάλουν 620 δισ. δολάρια σε φόρους. Η έρευνα εκπονήθηκε από την οργάνωση «Πολίτες για τη Φορολογική Δικαιοσύνη» και το «Εκπαιδευτικό Ταμείο Ερευνών Δημοσίου Συμφέροντος στις ΗΠΑ» και χρησιμοποίησε τις καθιερωμένες εκθέσεις, τις οποίες οι ίδιοι οι αμερικανικοί κολοσσοί υποβάλλουν στην Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς.

Φορο-παράδεισοι

Τα πορίσματα δείχνουν πως σχεδόν το 75% από τις πεντακόσιες κορυφαίες εταιρείες των ΗΠΑ με κριτήριο τα έσοδά τους έχουν θυγατρικές σε φορολογικούς παραδείσους, όπως η Ολλανδία, το Λουξεμβούργο, η Ιρλανδία, τα Νησιά Κεϊμάν και οι Βερμούδες, καθώς εκεί φέρεται ότι έχουν δημιουργηθεί και τα κέρδη. Είναι χαρακτηριστικά τα σχόλια των συντακτών της έκθεσης, οι οποίοι επισημαίνουν πως υπάρχουν δύο μέτρα και δύο σταθμά: οι μικρομεσαίες εταιρείες ή τα φυσικά πρόσωπα στις ΗΠΑ υπάγονται απαρέγκλιτα στον φορολογικό κώδικα, ενώ ορισμένες από τις πολυεθνικές χρησιμοποιούν λογιστικά τεχνάσματα και υποδύονται ότι σημαντική μερίδα των κερδών τους δημιουργείται σε υπεράκτιους φορολογικούς παραδείσους, δηλαδή σε χώρες με ελάχιστους ή μηδενικούς φόρους, όπου η παρουσία μιας εταιρείας μπορεί να μεταφράζεται σε μία ταχυδρομική θυρίδα απλώς. Στο σύνολο των 500 μεγαλύτερων αμερικανικών πολυεθνικών οι τουλάχιστον 358 από αυτές, δηλαδή το 72%, διατηρούσαν τουλάχιστον 7.622 θυγατρικές σε φορολογικούς παραδείσους στα τέλη του 2014.

Οι 30 πλουσιότερες έχουν συστήσει τις 1.225 θυγατρικές από τις 7.622 συνολικά. Επιπλέον, θα πρέπει να αναφερθεί ότι το 60% των εταιρειών με θυγατρικές σε φορολογικούς παραδείσους έχουν τουλάχιστον μία στις Βερμούδες ή στις Νήσους Κεϊμάν. Σύμφωνα δε με τους ισχυρισμούς όλων των πολυεθνικών των ΗΠΑ και όχι μόνο των 500 της λίστας του Fortune, τα κέρδη από τις τις υποτιθέμενες δραστηριότητες των υπεράκτιων εταιρειών τους σε Βερμούδες και Κεϊμάν το 2010 κάλυπταν 1.643% το 1.600% του ΑΕΠ των δύο κρατών. Πέραν τούτου, όπως αναφέρεται στην έκθεση των Citizens for Tax Justice και US Public Interest Research Group Education Fund ανάμεσα στις 500 ισχυρότερες εταιρείες των ΗΠΑ μόνο οι 57 έχουν καταγράψει το ποσό των φόρων που θα κατέβαλλαν σε περίπτωση επαναπατρισμού κερδών και αυτό ανέρχεται σε 184,4 δισ. δολάρια. Λόγου χάριν, ο όμιλος υψηλής τεχνολογίας της Αpple διατηρεί σε υπεράκτιες θυγατρικές τα περισσότερα κέρδη όλων και είναι ύψους 181,1 δισ. δολαρίων, ενώ εάν αυτά δηλώνονταν στις ΗΠΑ θα καταβαλλόταν φόρος 59,2 δισ. δολαρίων. Ο κολοσσός πιστωτικών καρτών της American Express διατηρεί 9,7 δισ. δολάρια και θα όφειλε 3 δισ. δολάρια στις αμερικανικές οικονομικές υπηρεσίες. Η Nike, επίσης, ο κολοσσός αθλητικής ένδυσης και υπόδησης, έχει υπεράκτια κέρδη 8,3 δισ. δολαρίων και οφείλει 2,7 δισ. δολάρια. Στις ξένες κυβερνήσεις η Nike έχει καταβάλει μόνο το 2,5% των υπεράκτιων κερδών της, το οποίο σημαίνει ότι σχεδόν όλα τα κέρδη αυτά έχουν καταχωριστεί στις θυγατρικές της στους φορολογικούς παραδείσους. Τέλος, όπως παρατηρεί η έκθεση των δύο μη κυβερνητικών οργανισμών, υπάρχουν εταιρείες με μεγάλα ποσά στους παραδείσους, οι οποίες τυχαίνει να έχουν και εκατοντάδες θυγατρικές, όπως η Pepsico. Αυτό δεν σημαίνει, πάντως, πως άλλοι κολοσσοί με ολιγάριθμες θυγατρικές οφείλουν λιγότερα στο αμερικανικό δημόσιο.