ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Η άνοδος της τιμής του πετρελαίου μπορεί να έρθει τελικά γρηγορότερα

14s11petr1

Η ανησυχία για το κατά πόσον είναι εξασφαλισμένη η επαρκής προσφορά πετρελαίου θα μπορούσε να μεταφραστεί σε υψηλότερες τιμές του «μαύρου χρυσού» πολύ συντομότερα από όσο περιμένει κανείς.

Η Διεθνής Υπηρεσία Ενέργειας εκτιμά πως ο βαθμός εξάρτησης της παγκόσμιας οικονομίας από το πετρέλαιο της Μέσης Ανατολής θα επιστρέψει στα επίπεδα της δεκαετίας του 1970, καθώς αυτό παράγεται με χαμηλό κόστος.

Ο λόγος που ο κόσμος θα είναι ξανά τόσο εξαρτημένος ενεργειακά από τη Μέση Ανατολή δεν είναι άλλος από τη μείωση των κεφαλαιακών επενδύσεων στην οποία προχωρούν οι μεγάλοι πετρελαϊκοί όμιλοι.

Σύμφωνα με την ΙΕΑ, ο ΟΠΕΚ, στον οποίο κυριαρχούν οι πετρελαιοπαραγωγοί χώρες της Μέσης Ανατολής, θα αναδειχθεί τελικά νικητής αυτού του πολέμου τιμών που βρίσκεται σε εξέλιξη στην παγκόσμια αγορά πετρελαίου. Είναι γεγονός πως η στρατηγική του ΟΠΕΚ, που πριν από ένα χρόνο αποφάσισε να διατηρήσει αμετάβλητη την παραγωγή του, είχε ως αποτέλεσμα να υποχωρήσει η τιμή του Brent κατά 43% σε ένα χρόνο. Θα μπορούσε, όμως, και να κλείσει τη στρόφιγγα ξανά. Βάσει των εκτιμήσεων της ΙΕΑ, οι τιμές του «μαύρου χρυσού» δεν πρόκειται να ανακάμψουν σε επίπεδα άνω των 80 δολαρίων το βαρέλι πριν από το 2020. Υπολογίζει, ωστόσο, ότι οι συνεχιζόμενες αποεπενδύσεις στον κλάδο, είτε των σχιστολιθικών υδρογονανθράκων είτε σε άλλους τομείς της βιομηχανίας των πετρελαϊκών, θα έχουν ως αποτέλεσμα να εξαρτάται ο κόσμος από τον ΟΠΕΚ όσο και τη δεκαετία του 1970.

Η δεκαετία εκείνη χαρακτηρίστηκε από την ανασφάλεια που ενέσπειρε το εμπάργκο πετρελαίου των Αράβων το 1973 και την αναστάτωση που επέφερε στην αγορά η Ισλαμική Επανάσταση στο Ιράν το 1979. Σύμφωνα με την ΙΕΑ, το μερίδιο του ΟΠΕΚ στην παγκόσμια αγορά πετρελαίου αναμένεται να αυξηθεί κατά 50% έως το 2030, σε επίπεδο δηλαδή που δεν έχει καταγραφεί τα τελευταία 40 χρόνια.

Σήμερα το καρτέλ των πετρελαιοπαραγωγών χωρών αντιπροσωπεύει περίπου το 1/3 της παγκόσμιας προσφοράς «μαύρου χρυσού». Η ΙΕΑ εκτιμά συγκεκριμένα πως μέχρι το 2020 η παραγωγή θα αυξηθεί από τα 53 στα 55 εκατ. βαρέλια την ημέρα στις χώρες εκτός ΟΠΕΚ που παράγουν με υψηλό κόστος, όπως στη Ρωσία και στις ΗΠΑ. Προεξοφλεί, όμως, ότι στη συνέχεια θα υποχωρήσει κατά πέντε εκατ. βαρέλια την ημέρα.

Εκτιμά, επίσης, πως η ζήτηση για πετρέλαιο, που προς το παρόν έχει μειωθεί κάπως εξαιτίας της επιβράδυνσης στην Κίνα, θα σημειώσει αύξηση κατά μέσον όρο 1% ετησίως έως το τέλος της δεκαετίας.

Ετσι θα κληθεί να καλύψει την έλλειψη η παραγωγή των χωρών του ΟΠΕΚ, και κυρίως από τη Σαουδική Αραβία, το Ιράν, το Ιράκ και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα. Ωστόσο, οι χώρες-μέλη του ΟΠΕΚ που βρίσκονται στη Μέση Ανατολή ελέγχουν μεν πάνω από τα μισά αποθέματα πετρελαίου παγκοσμίως, αλλά είναι εγκλωβισμένες σε μια περιοχή που από γεωπολιτικής απόψεως είναι εξίσου ασταθής με τη δεκαετία του 1970. Ισως οι αγορές θα χρειαστεί να απορροφήσουν έναν εξίσου μεγάλο κίνδυνο να διακοπεί η προσφορά με τον κίνδυνο που γνώρισε εκείνη τη δεκαετία.

Για τους φοιτητές Ιστορίας, δεν αποκλείεται να μας χωρίζει μόλις ένα βήμα από μια τιμή στα 100 δολάρια το βαρέλι.