ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Τα αποτελέσματα των stress tests εξαρτώνται από τη μεθοδολογία

Τα αποτελέσματα των στρες τεστ που ανακοινώθηκαν από την Ευρωπαϊκή Τραπεζική Αρχή (ΕΒΑ) στις 29 Ιουλίου δεν έκρυβαν εκπλήξεις αλλά κατέδειξαν πως ορισμένες παράμετροι παίζουν κρίσιμο ρόλο για να εξακριβωθεί εάν τα κεφάλαια μιας τράπεζας αντέχουν κάτω από ένα ακραίο σενάριο. Με τα στρες τεστ τίθενται υπό δοκιμασία οι κεφαλαιακές αντοχές των τραπεζών κάτω από διαφορετικά σενάρια, ξεκινώντας από το βασικό και καταλήγοντας στο ακραίο. Προκαταρκτική ανάλυση των δεδομένων της ΕΒΑ δείχνει πως –εκτός των προϋποθέσεων που τίθενται ως προς τη διαχείριση του επενδυτικού κινδύνου– το ιστορικό μιας τράπεζας, ο βαθμός που συμμετέχει σε διαπραγμάτευση επενδύσεων και η στρατηγική της αντιστάθμισης του κινδύνου των επιτοκίων είναι όλοι παράγοντες που μπορεί να επιδράσουν αρνητικά στην κεφαλαιακή επάρκεια μιας τράπεζας κάτω από ακραίες συνθήκες στην οικονομία ή τις αγορές.

Ο πιστωτικός κίνδυνος επηρεάζεται σε μεγάλο βαθμό από τις μακροοικονομικές υποθέσεις που γίνονται για τη χώρα όπου εδρεύει μια τράπεζα, τη σύνθεση του χαρτοφυλακίου δανείων της και το ύψος των επισφαλών δανείων στους ισολογισμούς της. Σύμφωνα με το βασικό σενάριο, τέθηκαν από την ΕΒΑ σε δοκιμασία 51 τράπεζες με σημείο αναφοράς δυσμενή μακροοικονομικά σενάρια και κρίσεις σε συγκεκριμένες αγορές που ξέσπασαν την περίοδο 2016-18. Αυτές οι «εικονικές» συνθήκες στις ασκήσεις προσομοίωσης των τραπεζών της Ευρωζώνης διαμορφώθηκαν κάτω από την καθοδήγηση της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας και του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Συστημικού Κινδύνου (ESRB) σε στενή συνεργασία με τις εθνικές αρχές. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρείχε το βασικό σενάριο για την κεφαλαιακή αξιολόγηση των τραπεζών.

Ωστόσο, οι υποθέσεις για τη συρρίκνωση του ΑΕΠ, τα ποσοστά ανεργίας, τις τιμές των κατοικιών και των εμπορικών ακινήτων διαφέρουν κατά κόρον μεταξύ των 15 αγορών όπου δραστηριοποιούνται οι τράπεζες που εξετάστηκαν. Συν τοις άλλοις, τα δυσμενή σενάρια σε ορισμένες χώρες είναι πολύ πιο σκληρά από άλλες. Η Ολλανδία και η Σουηδία είναι οι μοναδικές χώρες όπου εικάζεται πως υπάρχει συρρίκνωση του ΑΕΠ κάθε χρόνο. Οι τιμές στις αγορές κατοικίας υποχωρούν πολύ σε Σουηδία, Δανία, Ισπανία, Βρετανία, Αυστρία και Πολωνία, αλλά η υποθετική πτώση είναι αρκετά ηπιότερη σε Γαλλία, Γερμανία, Ιταλία και Φινλανδία. Τα σενάρια μιας αύξησης της ανεργίας είναι αρκετά πιο συντηρητικά για τη Γερμανία, τη Γαλλία, την Ιταλία και την Αυστρία, σε αντίθεση με πιο σκληρά σενάρια για τη Βρετανία, τη Σουηδία, τη Δανία, την Πολωνία και την Ιρλανδία. Κατά την άποψή μας, αυτές οι διαφορές στα σενάρια των στρες τεστ εξηγούν γιατί οι συσσωρευμένες απώλειες από την παροχή πιστώσεων επηρεάζουν περισσότερο τους δείκτες κεφαλαίων σε ορισμένες τράπεζες και λιγότερο σε άλλες.

Επιπροσθέτως, οι διακυμάνσεις στα έσοδα επιτοκίων και οι εκτιμήσεις για την πορεία των δαπανών διαφοροποιούνται αισθητά μεταξύ των τραπεζών που χρησιμοποιούνται ως δείγμα στα στρες τεστ. Η ΕΒΑ υποθέτει πως θα υπάρξει αύξηση των επιτοκίων για την περίοδο που περιλαμβάνεται στα τεστ και υπολογίζει την αφαίρεση των εσόδων που χάνονται από υφιστάμενα περιουσιακά στοιχεία. Εθεσε, επίσης, ως προϋπόθεση μια υποβάθμιση κατά δύο κλίμακες κάτω από το ακραίο σενάριο με την αύξηση του κόστους χρηματοδότησης. Οπότε, σε τελική ανάλυση, ήταν πιο βαριές οι επιπτώσεις για τις ήδη χαμηλότερα βαθμολογημένες τράπεζες ανεξάρτητα από το προφίλ τους χρηματοδότησης. Αυτό εξηγεί γιατί οι τράπεζες με ήδη χαμηλής ποιότητας ενεργητικό επηρεάστηκαν με μεγαλύτερες απώλειες στα καθαρά έντοκα έσοδα.