ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Ανώφελη η αποταμίευση

Οι μειώσεις επιτοκίων καταθέσεων και δανείων, που άρχισαν να προβαίνουν από χθες οι εγχώριες εμπορικές τράπεζες, προσαρμοζόμενες στις αντίστοιχες της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, μεταβάλλουν τα δεδομένα στην αγορά χρήματος. Το χρήμα γίνεται φθηνότερο, οι αποδόσεις των καταθέσεων, όπως προκύπτει από τα χθεσινά νέα επιτόκια της Alpha Bank, που πρώτη αντέδρασε, είναι πλέον ελάχιστες μεταξύ 0,50% και 1,75%, τα δάνεια για αγορά κατοικιών υποχωρούν στο 5,25%, για κεφάλαια κίνησης πέφτουν στο 6%, αλλά τίποτε δεν υποδηλώνει ότι θα μετακινηθούν πόροι προς τις επενδύσεις, ώστε να περιορισθούν οι κίνδυνοι της επερχόμενης διεθνούς ύφεσης. Δεν βοηθούν, άλλωστε, και οι διαρθρωτικές αδυναμίες του εγχώριου τραπεζικού συστήματος, οι οποίες δεν επιτρέπουν τη μείωση της διαφοράς επιτοκίων χορηγήσεων και καταθέσεων, ούτε στην παρούσα περίοδο της ύφεσης.

Επιπλέον, όλα τα στοιχεία δείχνουν ότι η εμπιστοσύνη για τις οικονομικές εξελίξεις έχει καμφθεί και άπαντες, από τις επιχειρήσεις μέχρι τους καταναλωτές, ενεργούν αμυντικά, περιορίζουν τις δαπάνες τους, επιδεικνύουν αυτοσυγκράτηση και, κατά παράδοξο τρόπο, με αυτά ακόμη τα ελάχιστα επιτόκια αποταμιεύουν, φοβούμενοι τα χειρότερα.

Αυτή ακριβώς η αμυντική στάση ασκεί πολλαπλασιαστική επίδραση, επιτείνοντας τα φαινόμενα ύφεσης. Πρόκειται ίσως για το πρώτο θέμα που πρέπει να αντιμετωπίσει η οικονομική πολιτική στις παρούσες ιδιαίτερες συνθήκες, με αφορμή και την κατάθεση του προϋπολογισμού στις 21 Νοεμβρίου στο Κοινοβούλιο.