ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Κρυμμένες υπεραξίες στην επαρχία

Σέ μια από τις δημοφιλέστερες επιλογές για την αγορά κατοικίας αναδεικνύεται τα τελευταία χρόνια η αγορά παλιών κατοικιών, σε ορεινά, ή ηπειρωτικά χωριά, είτε αυτά αφορούν χειμερινούς, είτε θερινούς προορισμούς. Πρωταγωνιστές στην προκειμένη περίπτωση είναι οι ξένοι αγοραστές, οι οποίοι γοητεύονται από την παραδοσιακή αρχιτεκτονική και σε συνδυασμό με το χαμηλότερο κόστος, δεν διστάζουν ν’ αποκτήσουν σπίτια, που στους περισσότερους Ελληνες αγοραστές δεν προξενούν κανένα ενδιαφέρον. Ο λόγος είναι ασφαλώς το ότι στην πλειονότητά τους, οι κατοικίες αυτές απαιτούν πρόσθετα κεφάλαια για την αναπαλαίωσή τους, προκειμένου να γίνουν κατοικήσιμες.

Σύμφωνα με παράγοντες της μεσιτικής αγοράς, αρκετοί είναι οι ξένοι που ενθουσιάζονται με την ιδέα να μένουν σε έναν παραδοσιακό οικισμό, ή ένα απομακρυσμένο χωριό. Οι πράξεις που γίνονται σε ετήσια βάση είναι μοιρασμένες σε διάφορες περιοχές της χώρας. Το βέβαιο είναι ότι όπου υπάρχει ενδιαφέρον, αυτομάτως καταγράφονται και υπεραξίες ακινήτων στη συγκεκριμένη περιοχή, ενώ ασφαλώς συντηρείται και η τοπική οικονομία, τόσο λόγω των οικοδομικών εργασιών που απαιτούνται για την ανακατασκευή των κατοικιών, όσο και λόγω των νέων κατοίκων.

Κατά κανόνα, οι ενδιαφερόμενοι αγοραστές είναι άνθρωποι, οι οποίοι έχουν ήδη επισκεφτεί το χωριό και εκτίμησαν την γραφικότητά του. Αλλο ένα στοιχείο που θα πρέπει να λάβουμε υπόψη μας, είναι ότι οι άνθρωποι αυτοί είναι κάποιας ηλικίας (συνήθως κοντά στη συνταξιοδότηση), με αποτέλεσμα να επιδιώκουν το εξοχικό τους, να είναι κάπως απομονωμένο από τα πιο θορυβώδη τουριστικά σημεία, ιδίως κατά τους θερινούς μήνες. Η ησυχία είναι αυτό που επιζητούν και το βρίσκουν σε τέτοιους οικισμούς, σε συνδυασμό βέβαια με τη γραφικότητα.

Ασφαλώς, η επιλογή αυτή είναι και η οικονομικότερη, σε σχέση με την αγορά κάποιας νεόδμητης κατοικίας, ιδίως από τη στιγμή που οι τιμές εκτοξεύτηκαν στα περισσότερα παραθεριστικά σημεία της χώρας, είτε πρόκειται για χειμερινούς, είτε για θερινούς προορισμούς. Παράλληλα, οι περισσότεροι ξένοι, έχοντας συνηθίσει από τον τρόπο λειτουργίας της κτηματαγοράς της χώρας προέλευσής τους, προτιμούν να έχουν τον πρώτο λόγο στην επιλογή των υλικών, αλλά και στην εσωτερική αρχιτεκτονική και διακόσμηση των κατοικιών τους. Κάτι τέτοιο βέβαια είναι σχεδόν αδύνατον να εφαρμοστεί στις νεόδμητες κατοικίες, αλλά προσφέρεται -και με το παραπάνω- ως επιλογή στις παλιές παραδοσιακές κατοικίες. Επιπλέον, το χαμηλότερο κόστος απόκτησης (σε αρκετές περιπτώσεις είναι τουλάχιστον 50% φθηνότερο από μία καινούργια κατοικία δίπλα στη θάλασσα), εκ των πραγμάτων παρέχει τη δυνατότητα, τα χρήματα που εξοικονομούνται, να διατεθούν για την ανακατασκευή, τη διακόσμηση και την επίπλωση των κατοικιών αυτών. Ασφαλώς, οι τιμές εξαρτώνται από την κατάσταση της κατοικίας, το σημείο (π.χ. αν προσφέρει θέα), αλλά και την τοποθεσία όπου βρίσκεται.

Η τάση αυτή καταγράφεται σε πολλές περιοχές της χώρας, τόσο της νησιωτικής, όσο και της ηπειρωτικής. Αλλωστε, το διαπιστώνουν όλο και εντονότερα κάθε χρόνο παράγοντες της αγοράς π.χ. στο Πήλιο, ή το Καρπενήσι, αλλά και σε νησιά όπου υπάρχει απόθεμα τέτοιων κατοικιών, όπως η Κρήτη, ορισμένα νησιά των Κυκλάδων, του Αργοσαρωνικού, των Επτανήσων και των Δωδεκανήσων.

Καρπενήσι

Σημαντικές αγοραστικές ευκαιρίες προσφέρει η ευρύτερη περιοχή του Καρπενησίου, την οποία πάντως προτιμούν κυρίως Ελληνες, παρά ξένοι αγοραστές. Ως εκ τούτου, το ενδιαφέρον είναι έντονο για παλιές κατοικίες, οι οποίες είναι συνήθως επιφάνειας 60-70 τ.μ. και διώροφες. Το δέλεαρ, λόγω της χαμηλής τιμής τους, είναι σημαντικό, καθώς, όπως αναφέρουν παράγοντες της αγοράς, το κόστος τους ξεκινά μόλις από τα 40.000 έως 50.000 ευρώ, ενώ ο μέσος όρος αγοράς ανέρχεται σε 70.000-80.000 ευρώ. Τα ποσά θεωρούνται ιδιαίτερα χαμηλά, σε σύγκριση με νεόδμητες κατασκευές, ενώ σημαντική είναι και η προσφορά τους σε όλα τα χωριά πέριξ της πόλης του Καρπενησίου και καθ’ οδόν για το χιονοδρομικό κέντρο. Σημειώνεται ότι οι περισσότερες κατοικίες συνοδεύονται και από κάποιο οικόπεδο της τάξεως των 500 τ.μ.

Πάτμος

Η προσφορά νέων κατασκευών στην Πάτμο δεν συμβαδίζει με τη ζήτηση, με αποτέλεσμα, οι περισσότεροι υποψήφιοι αγοραστές να στρέφονται στη λύση των παλιότερων κατοικιών. Οπως αναφέρουν τοπικοί μεσίτες, τα σπίτια αυτά έχουν έντονα τοπικό αρχιτεκτονικό χαρακτήρα και είναι ιδιαίτερα δημοφιλή μεταξύ των ξένων. Το μεγαλύτερο ενδιαφέρον εντοπίζεται στη Χώρα του νησιού, αλλά και σε οικισμούς, όπως η Σκάλα και ο Κάμπος. Το κόστος απόκτησης τέτοιων κατοικιών κυμαίνεται από 1.100 έως 1.200 ευρώ/τ.μ.

Λέρος

Η Λέρος αποτελεί σημείο ενδιαφέροντος των αγοραστών, λόγω των παλιών πέτρινων κατοικιών της, που απαντώνται σε αρκετούς οικισμούς. Οι δημοφιλέστεροι βρίσκονται στα ανατολικά του νησιού, καθώς ξεχωρίζουν τα Αλιντα, η Αγία Μαρίνα, η Ράχη και το Κριθώνι. Οι ξένοι αποτελούν τη βασικότερη αγοραστική ομάδα, με το ενδιαφέρον να εκδηλώνεται περισσότερο από Ιταλούς, αν και ακολουθούν Βρετανοί, Γάλλοι, Σκανδιναβοί και ορισμένοι Γερμανοί.

Η ζήτηση εστιάζεται σε παλιές παραδοσιακές κατοικίες των 80-120 τ.μ., ικανές για τη στέγαση μιας τετραμελούς οικογένειας. Το χαρακτηριστικό της Λέρου είναι ότι η όποια προσφορά αφορά αναπαλαιωμένες παλαιές κατοικίες, μιας και οι νεόδμητες κατασκευές είναι ιδιαίτερα σπάνιες! Αντιθέτως, ορισμένοι επαγγελματίες αξιοποιούν υλικά, όπως η πέτρα, προκειμένου να ανακατασκευάσουν παλιές κατοικίες και να τις μεταπωλήσουν ως κατοικήσιμες, κάτι που δεν γίνεται σε άλλες περιοχές της χώρας. Ασφαλώς, διαθέσιμες είναι και μη ανακατασκευασμένες κατοικίες, οι οποίες μπορούν να διαμορφωθούν με βάση το γούστο και την αισθητική του καθενός. Το δε κόστος δύσκολα ξεπερνά τα 1.100 ευρώ/τ.μ.

Κέρκυρα

Το όμορφο νησί των Φαιάκων προσελκύει κάθε χρόνο σημαντικό αριθμό τουριστών από το εξωτερικό. Αυτοί αποτελούν και την πλειονότητα των αγοραστών εξοχικών κατοικιών, με πιο δραστήριους τους Βρετανούς, αν και σε αγορές προβαίνουν κάθε χρόνο και Γερμανοί, Ιταλοί, Ολλανδοί και ορισμένοι Σκανδιναβοί. Ενα σημαντικό μέρος των ανθρώπων αυτών δεν επιλέγει τη λύση της αγοράς νεόδμητης κατοικίας «με το κλειδί στο χέρι». Αντιθέτως, στρέφονται σε παλιές παραδοσιακές κατοικίες σε κάποιο από τα πολλά χωριά της Κέρκυρας. Το κόστος των κατοικιών αυτών κυμαίνεται από 30.000 έως 50.000 ευρώ.

Ηράκλειο-Λασίθι

Η Κρήτη αποτελεί τελευταία μία από τις πιο ενεργές αγορές για ξένους. Σημαντική μερίδα αυτών προτιμά την αγορά κάποιας παραδοσιακής κατοικίας σε ένα από τα κοντινά χωριά του Ηρακλείου. Το μεγαλύτερο ενδιαφέρον το επιδεικνύουν Αγγλοι, Γερμανοί, Αυστριακοί και Ολλανδοί, αν και εσχάτως σε αγορές προβαίνουν ακόμα και Ρώσοι.

Η λύση των παραδοσιακών κατοικιών προκρίνεται ως φθηνότερη, ενώ η προτίμηση προς τα χωριά που είναι κοντά στο Ηράκλειο (π.χ. ο παραδοσιακός οικισμός των Αρχανών), αποδίδεται στην εγγύτητα που προσφέρουν σε υπηρεσίες, αλλά και στο αεροδρόμιο, ή κάποιο νοσοκομείο. Το κόστος αυτών των κατοικιών σπανίως ξεπερνά τα 1.500 ευρώ/τ.μ., ενώ η τιμή εξαρτάται από το σημείο, τη θέα και ασφαλώς την κατάσταση της προς αγορά κατοικίας. Ανάλογες τάσεις έχουν καταγραφεί και στο Λασίθι, κυρίως σε χωριά ανάμεσα στον Αγιο Νικόλαο και την Ελούντα, ή ακόμα και την Πλάκα.

Πήλιο

Στο γραφικό Πήλιο, το μεγαλύτερο ενδιαφέρον για παλιές πέτρινες κατασκευές εκδηλώνεται από ξένους αγοραστές, Αγγλους, Ολλανδούς και Γάλλους. Κατά κανόνα, οι άνθρωποι αυτοί έχουν παραθερίσει τουλάχιστον μια φορά στην περιοχή. Στρέφονται δε στις παλιότερες κατασκευές, τόσο λόγω της γραφικότητας και της ιδιαίτερης αρχιτεκτονικής που αυτές προσφέρουν, όσο και λόγω της παρεχόμενης δυνατότητας για παρεμβάσεις ανακαίνισης κατά το δοκούν.

Οι προσφερόμενες κατοικίες διακρίνονται σε δύο βασικές κατηγορίες: παλιά πέτρινα αρχοντικά, ή αγροτικά σπίτια, γνωστά και ως «καλύβια». Αρκετά από τα εν λόγω σπίτια έχουν ήδη ανακαινισθεί και πωλούνται σε τιμές που προσεγγίζουν εκείνες των νεόδμητων κατασκευών. Υπάρχουν όμως και αρκετά σπίτια που δεν είναι άμεσα κατοικήσιμα και χρειάζονται εργασίες ανακατασκευής. Ανάλογα λοιπόν με την τοποθεσία και την κατάσταση του ακινήτου, οι τιμές πώλησης ξεκινούν από τα 1.000 ευρώ/τ.μ. και μπορούν να ανέλθουν έως και τα 2.000 ευρώ/τ.μ. Οι δημοφιλέστερες περιοχές είναι η Μακρυνίτσα, η Πορταριά, οι Μηλιές, η Τσαγκαράδα, το Μούρεσι και η Βυζίτσα. Στο νότιο Πήλιο οι περιοχές που συγκεντρώνουν το μεγαλύτερο ενδιαφέρον είναι το Μετόχι, το Καστρί, ο Πλατανιάς και το Τρίκερι. Εκεί μπορεί να βρεθούν παλιές κατοικίες ακόμα και με 500 ευρώ/τ.μ., ενώ σπάνια θα ξεπεράσουν τα 1.200 ευρώ/τ.μ., εφόσον ασφαλώς δεν είναι κατοικήσιμες. Οσες όμως μπορούν να φιλοξενήσουν ανθρώπους, ενδέχεται να κοστίσουν έως και 1.500 ευρώ/τ.μ.