ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Τα μεγάλα deals στον κλάδο των ακινήτων

Ιδιαίτερα παραγωγικό ήταν το 2006 για τις επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στον κλάδο της ανάπτυξης εμπορικών ακινήτων. Η έντονη αυτή δραστηριότητα αντικατοπτρίζεται από τις πολυάριθμες επιχειρηματικές συμφωνίες αλλά και τις νέες αναπτύξεις που αλλάζουν με ταχύτατους ρυθμούς τις εγχώριες αγορές ακινήτων και λιανικών πωλήσεων. Δίχως αμφιβολία, στα χαρακτηριστικά της χρονιάς που σε λίγο φεύγει, το έντονο ενδιαφέρον των ξένων θεσμικών επενδυτών για την ελληνική αγορά εμπορικών ακινήτων. Αξιοσημείωτη επίσης η εμφάνιση της δεύτερης Εταιρείας Επενδύσεων Ακίνητης Περιουσίας στο ταμπλό του Χρηματιστηρίου Αθηνών, αυτή της Eurobank Properties με έντονη δραστηριότητα στο πλαίσιο προσπάθειας εμπλουτισμού του χαρτοφυλακίου της.

Απραξία στην εκμετάλλευση της δημόσιας ακίνητης περιουσίας

Από την άλλη πλευρά, το 2006, χαρακτηρίστηκε από τη συνεχιζόμενη απραξία στην εκμετάλλευση της δημόσιας ακίνητης περιουσίας με τις εταιρείες του Δημοσίου -ΕΤΑ, ΚΕΔ- να παρακολουθούν ουσιαστικά παθητικά τις εξελίξεις με τους διαγωνισμούς που έχουν προκηρυχθεί να μετριούνται στα δάκτυλα του ενός χεριού. Εξαίρεση πάντως αποτελεί η Ολυμπιακά Ακίνητα που στη διάρκεια του έτους ολοκλήρωσε τρεις διαγωνισμούς, ενώ μέσα στο πρώτο εξάμηνο του νέου έτους αναμένεται να ολοκληρωθούν ακόμα τέσσερις.

Χαρακτηριστικό του ενδιαφέροντος των ξένων θεσμικών είναι το γεγονός ότι για πρώτη φορά στην κορυφαία συμφωνία του έτους, τόσο από άποψη αξίας όσο και σημασίας – εμπλέκεται ξένος θεσμικός. Ο λόγος για την HSBC Property In»vestments που τον περασμένο Ιούλιο κατέληξε σε συμφωνία με τη LAMDA Development για την πώληση του 50% του εμπορικού κέντρου The Mall Athens ένατι 135 εκατ. ευρώ. Μερικούς μήνες νωρίτερα, ένας ακόμα ξένος θεσμικός, το επενδυτικό fund Pradera, προχώρησε στη δεύτερη επένδυσή του στην Ελλάδα με την αγορά του επιχειρηματικού πάρκου Florida I στην Πυλαία Θεσσαλονίκης. Το επιχειρηματικό πάρκο, που βρίσκεται πλησίον του Ιkea, προσφέρει διαθέσιμο ενοικιάσιμο χώρο 20.200 τ.μ. με βασικούς μισθωτές την υπεραγορά Α-Β Βασιλόπουλος, την Intersport και το κατάστημα ηλεκτρικών Κωτσόβολος. Περιλαμβάνει επίσης τις παλαιές κινηματογραφικές αίθουσες της Village Roadshow και διαδρόμους bowling. Το ύψος της επένδυσης υπερβαίνει τα 40 εκατ. ευρώ και σε ετήσια βάση η απόδοση εκτιμάται μεταξύ 7,25-7,50%. Πρόκειται για τη δεύτερη επένδυση του fund Pradera στην ελληνική αγορά μετά την εξαγορά, το 2001, του Village Park στον Αγιο Ιωάννη Ρέντη. Πλέον η αξία των επενδύσεων της Pradera στην ελληνική αγορά ξεπερνά τα 120 εκατ. ευρώ.

Ιδιαίτερη δραστηριότητα παρουσίασε και ο όμιλος «Μπάμπης Βωβός Διεθνής Τεχνική». Πέραν μιας σειράς μισθώσεων σε ακίνητα που κατασκευάζει, προχώρησε στην πώληση τμήματος του υπό κατασκευή κτιριακού συγκροτήματος επί της Λεωφόρου Αθηνών 108-110. Η συμφωνία με τον διεθνή ασφαλιστικό όμιλο της Allianz προβλέπει την αγορά 5.000 τ.μ. και 122 θέσεων στάθμευσης στο υπό κατασκευήν κτιριακό συγκρότημα έναντι 17,5 εκατ. ευρώ. Πρόκειται για το ένα από τα τρία κτίρια που θα κατασκευαστούν σε οικόπεδο επιφανείας 8.000 τ.μ. το οποίο η «Μπάμπης Βωβός Διεθνής Τεχνική» εξασφάλισε μετά την επικράτησή της στον διαγωνισμό που προκήρυξε η ΕΧΑΕ το περασμένο φθινόπωρο. Αξιοσημείωτη είναι επίσης η ολοκλήρωση της συμφωνίας για το ακίνητο της ΕΤΜΑ στον Βοτανικό, έναντι 50 εκατ. ευρώ. Στο συγκεκριμένο ακίνητο ο όμιλος προωθεί την ανάπτυξη εμπορικού κέντρου 70.000 τ.μ.

Ο όμιλος Χαραγκιώνης και η αλυσίδα ηλεκτρικών ειδών Κωτσόβολος ήταν οι πρωταγωνιστές στη σημαντικότερη ίσως συμφωνία επαναμίσθωσης (Sale and lease back) που πραγματοποιήθηκε φέτος. Η συμφωνία περιλαμβάνει έξι ιδιοχρησιμοποιούμενα ακίνητα της Κωτσόβολος συν το αυτοτελές συγκρότημα γραφείων της αλυσίδας Κωτσόβολος στο 14ο χλμ. Αθηνών-Λαμίας στη Μεταμόρφωση. Η συνολική επιφάνεια των ακινήτων υπολογίζεται σε 10.682 τ.μ. και η αξία της στα 30 εκατ. ευρώ. Επίσης, την περίοδο αυτή ο όμιλος Χαραγκιώνης προχωρά στην ανάπτυξη του χώρου γραφείων και εμπορικών καταστημάτων «Βικτώρια», που βρίσκεται πολύ κοντά στην ομώνυμη πλατεία στο κέντρο της Αθήνας. Το «Βικτώρια» θα φιλοξενεί εμπορικά καταστήματα 2.200 τ.μ., γραφειακούς χώρους 4.500 τ.μ., καφέ και εστιατόρια, roof garden καθώς και υπόγειο χώρο στάθμευσης πέντε επιπέδων με χωρητικότητα 600 αυτοκινήτων. Το συνολικό εμβαδό του κτιρίου, μαζί με τα υπόγεια πάρκινγκ θα διαμορφωθεί στα 17.500 τ.μ.

Μία ακόμα σημαντική συμφωνία είναι αυτή μεταξύ της REDS και της διεθνούς αλυσίδας ΜcΑrthurGlen για την αγορά έκτασης στη Γυαλού Σπάτων όπου η τελευταία θα δημιουργήσει «εκπτωτικό χωριό» με επώνυμους οίκους ένδυσης. Το εκπτωτικό κέντρο θα φιλοξενεί 125 καταστήματα σε επιφάνεια 25.000 τ.μ. με το ύψος της επένδυσης να φθάνει στα 80 εκατ. ευρώ. Αν όλα εξελιχθούν ομαλά θα ανοίξει τις πύλες του στο κοινό το φθινόπωρο του 2008.

Τέλος, από τους μέχρι τώρα διαγωνισμούς της Ολυμπιακά Ακίνητα προκύπτουν δύο νέα εμπορικά κέντρα και ένας χώρος πολιτισμού. Το πρώτο θα αναπτυχθεί από τη LAMDA Development που επικράτησε στον διαγωνισμό παραχώρησης του Διεθνούς Ραδιοτηλεοπτικού Κέντρου. Το ετήσιο μίσθωμα ανέρχεται σε 7,25 εκατ. ευρώ. Το εμπορικό κέντρο θα έχει επιφάνεια εμπορικών χώρων 40.000 τ.μ. και 4.500 τ.μ. γραφειακών χώρων, με το ύψος της επένδυσης να προσεγγίζει τα 60 εκατ. ευρώ. Το δεύτερο θα δημιουργηθεί στο κλειστό Γυμναστήριο Γαλατσίου από την κοινοπραξία των Sonae-Χαραγκιώνης. Το ετήσιο μίσθωμα είναι 3 εκατ. ευρώ. Το ύψος της επένδυσης υπολογίζεται σε 55 εκατ. ευρώ.

Τέλος, στο γήπεδο του Μπάντμιντον, στου Γουδή, παραχωρήθηκε για 20 έτη έναντι 20 εκατ. ευρώ στην ένωση προσώπων των κ. Μ. Αδάμ, Γεωργίου και Παναγιώτη Γεώργα και του Δημ. Κοντογιάννη. Ο ανάδοχος θα προχωρήσει στη δημιουργία θεάτρου-πολυχώρου 2.500 θέσεων στο πλαίσιο επενδυτικού προγράμματος 6 εκατ. ευρώ.