ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Οι τρεις μεγάλες προκλήσεις του νέου οικονομικού επιτελείου

Τρεις σημαντικές προκλήσεις έχει να αντιμετωπίσει η νέα κυβέρνηση μέσα στον πρώτο μήνα διακυβέρνησής της. Ασφαλιστικό, απελευθέρωση υπηρεσιών και διαπραγμάτευση με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για τη χρονική παράταση της μείωσης του ελλείμματος κάτω από το όριο του 3% του ΑΕΠ, είναι τα πρώτα «αγκάθια» που θα κληθεί να αντιμετωπίσει το νέο οικονομικό επιτελείο.

Η Ελλάδα θα έπρεπε να είχε ήδη απαντήσει για τον τρόπο με τον οποίο θα εξισώσει τα όρια συνταξιοδότησης μεταξύ των αντρών και των γυναικών στο Δημόσιο, τον Στρατό και τα Σώματα Ασφαλείας, αλλά και να έχει ψηφίσει τουλάχιστον τον νόμο για την απελευθέρωση των υπηρεσιών. Ωστόσο, η προκήρυξη των πρόωρων εκλογών «πάγωσε» τις ενέργειες και κυρίως τις πολιτικές αποφάσεις που απαιτούνται για τέτοιου είδους σημαντικές αλλαγές.

Στις 30 Σεπτεμβρίου, συνεδριάζει η αρμόδια επιτροπή της Κομισιόν, στην οποία θα συζητηθεί το θέμα της εξίσωσης των ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης. Στα μέσα Αυγούστου, η Ε.Ε. είχε δώσει άτυπη παράταση στην ελληνική κυβέρνηση για να καταθέσει το σχετικό νομοσχέδιο με το οποίο θα προχωρούσε η εξίσωση. Αυτή τη στιγμή όμως, η ελληνική πλευρά ελπίζει στη διαλλακτικότητα της Κομισιόν και στην πιθανότητα να παράσχει στην Ελλάδα μια δίμηνη παράταση, με την αιτιολογία των εκλογών.

Πάντως, η Ελλάδα θα πρέπει να απαντήσει το συντομότερο δυνατόν, καθώς όπως είχε δηλώσει τον Αύγουστο η εκπρόσωπος του κοινοτικού επιτρόπου για την Απασχόληση και τις Κοινωνικές Υποθέσεις, κ. Σπίντλα, «είναι επείγον να θεσπίσει η Ελλάδα ένα τέτοιο νόμο», αλλιώς «η Επιτροπή θα αναγκασθεί να συνεχίσει τη διαδικασία επί παραβάσει της σχετικής κοινοτικής νομοθεσίας, στην περίπτωση που η Ελλάδα δεν υλοποιήσει γρήγορα την απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου».

Στο θέμα της απελευθέρωσης των υπηρεσιών, η Κομισιόν δίνει μεγάλη σημασία και τις τελευταίες μέρες εντείνει τις πιέσεις της προς τα κράτη – μέλη της Ευρωπαϊκής Ενωσης για να ενσωματώσουν το κοινοτικό δίκαιο στο εθνικό έως τις 28 Δεκεμβρίου του 2009.

Την Πέμπτη και την Παρασκευή, συνεδρίασε το Συμβούλιο Ανταγωνιστικότητας της Κομισιόν, με το ζήτημα της απελευθέρωσης των υπηρεσιών να είναι το κυρίαρχο θέμα. Μάλιστα, η Επιτροπή έχει αποστείλει στις χώρες – μέλη της Ε.Ε. έγγραφο, στο οποίο γίνεται ένας απολογισμός της πορείας ενσωμάτωσης της κοινοτικής οδηγίας μέχρι τώρα. Εκτός από τις Δανία, Ρουμανία, Ουγγαρία και Τσεχία, στις υπόλοιπες χώρες σημειώνονται σημαντικές καθυστερήσεις και είναι αβέβαιο το αν θα προλάβουν να είναι έτοιμες έως τα τέλη του έτους.

Σε «καλό δρόμο» βρίσκονται οι Ισπανία, Ολλανδία, Σουηδία, Γαλλία και Γερμανία. Αξίζει να σημειωθεί ότι το Βέλγιο έχει ξεκαθαρίσει ότι δεν θα προλάβει να ενσωματώσει την οδηγία στο δίκαιό του και η Κομισιόν θα στείλει προειδοποιητική επιστολή για μη συμμόρφωση της χώρας. Για την Ελλάδα, δεν γίνεται κάποια ιδιαίτερη αναφορά στο έγγραφο της Κομισιόν. Ωστόσο, η χώρα συγκαταλέγεται σε αυτές που έχουν καθυστερήσει σημαντικά τις διαδικασίες ενσωμάτωσης της κοινοτικής οδηγίας και στις οποίες η Επιτροπή κάνει αυστηρές συστάσεις για άμεση προώθηση του θέματος.

Τον Αύγουστο, η κυβέρνηση παρουσίασε το σχετικό νομοσχέδιο στη Βουλή, όμως, η διάλυση του Κοινοβουλίου είχε ως αποτέλεσμα να μην ψηφιστεί. Ετσι, στα μέσα Οκτωβρίου, η νέα κυβέρνηση θα πρέπει να επιταχύνει όλες τις απαραίτητες διαδικασίες για να περάσει τον νόμο – πλαίσιο και να εκδώσει τις περίπου 35 εγκυκλίους και Προεδρικά Διατάγματα που χρειάζονται για να εφαρμοστεί η οδηγία.

Παράλληλα, θα πρέπει να επιταχυνθούν οι διαδικασίες για τη σύσταση των Ενιαίων Κέντρων Εξυπηρέτησης (ΕΚΕ) των πολιτών και τη δημιουργία ηλεκτρονικού Πληροφοριακού Συστήματος Εσωτερικής Αγοράς (Internal Market Information System – IMI), με την Ελλάδα να βρίσκεται πίσω στην υλοποίηση και των δύο αυτών πρωτοβουλιών.

Τα ΕΚΕ -την οργάνωσή τους έχει αναλάβει το υπουργείο Εσωτερικών- ουσιαστικά θα διεκπεραιώνουν όλες τις απαραίτητες διαδικασίες, έτσι ώστε ένας αλλοδαπός που θέλει να εργαστεί στην Ελλάδα, να το επιτύχει, χωρίς να χρειάζεται να «μπλεχτεί» στα γραφειοκρατικά συστήματα του δημόσιου τομέα. Το IMI θα αποτελέσει το εργαλείο επικοινωνίας μεταξύ των κρατών – μελών της Ευρωπαϊκής Ενωσης, με στόχο τη γρήγορη και αποτελεσματική επιβεβαίωση και ανταλλαγή των στοιχείων των επαγγελματιών.

Για τα ζητήματα αυτά, το ΠΑΣΟΚ, εφόσον είναι πρώτο κόμμα στις εκλογές της 4ης Οκτωβρίου, προτίθεται να τα προχωρήσει, αλλά πρώτα θέλει να ξεκινήσει νέο γύρο διαπραγματεύσεων με την Κομισιόν. Για την εξίσωση των ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης, μεταξύ αντρών και γυναικών, το ΠΑΣΟΚ θα προσπαθήσει να διαβουλευθεί με την ΑΔΕΔΥ για να κάνει μια καινούργια διαπραγμάτευση με την Κομισιόν, ενώ η απελευθέρωση των υπηρεσιών θα γίνει με κοινωνική διαβούλευση, ώστε να μην δημιουργηθούν εκπλήξεις σε επαγγελματικούς κλάδους εν μέσω οικονομικής κρίσης, όπως επισημαίνουν στελέχη του κόμματος.

Μάχη για το έλλειμμα

Την ερχόμενη Τετάρτη, η Ελλάδα θα πρέπει να στείλει στην Ευρωπαϊκή Στατιστική Υπηρεσία (Eurostat) τις νέες προβλέψεις για την πορεία του ελλείμματος και της ελληνικής οικονομίας. Ετσι, ξεκινάει τυπικά και η αντίστροφη μέτρηση για τις διαπραγματεύσεις μεταξύ των ελληνικών και των κοινοτικών αρχών σχετικά με την παράταση για τη μείωση του ελλείμματος και κυρίως, για τους όρους με τους οποίους θα δοθεί η παράταση αυτή.

Σύμφωνα με τις πληροφορίες που υπάρχουν, το ενημερωτικό δελτίο της Εθνικής Στατιστικής Υπηρεσίας της Ελλάδος (ΕΣΥΕ) προς την Eurostat θα τοποθετεί το δημοσιονομικό έλλειμμα για φέτος στην περιοχή του 6% του ΑΕΠ, αντί για 3,7% του ΑΕΠ που ήταν ο προηγούμενος στόχος. Για το 2008, η κατάσταση δεν φαίνεται να αλλάζει σε σχέση με την ενημέρωση του Μαρτίου (5% του ΑΕΠ). Παράλληλα, η ελληνική πλευρά θα ενημερώσει τις ευρωπαϊκές αρχές ότι για πρώτη φορά προβλέπει ότι φέτος η ελληνική οικονομία θα βρεθεί σε ύφεση, με το ΑΕΠ να συρρικνώνεται κατά 0,5% με 1% το 2009.

Πάντως, ο εκτροχιασμός του προϋπολογισμού συνεχίζει και τον Σεπτέμβριο, με αποτέλεσμα να υπάρχουν προβλέψεις που ανεβάζουν το δημοσιονομικό έλλειμμα του 2009 σε επίπεδα υψηλότερα του 8% του ΑΕΠ. Αλλωστε και ο υπουργός Οικονομίας κ. Γ. Παπαθανασίου έχει παραδεχτεί ότι το έλλειμμα θα είναι τουλάχιστον 6% του ΑΕΠ το 2009, εφόσον αποδώσουν τα αναμενόμενα έσοδα από τα εισπρακτικά μέτρα που έχουν ληφθεί φέτος.

Η διαχείριση της κατάστασης αυτής, και κυρίως η διαπραγμάτευση με την Κομισιόν έως τα τέλη Οκτωβρίου, είναι ένα από τα κυριότερα ζητήματα που θα πρέπει να αντιμετωπίσει η νέα κυβέρνηση. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει ζητήσει από την Ελλάδα να παρουσιάσει ένα πακέτο μέτρων, που θα έχουν μόνιμη επίδραση στη μείωση του ελλείμματος. Σε διαφορετική περίπτωση, θα προχωρήσει στις επαχθέστερες διαδικασίες που προβλέπει το καθεστώς της επιτήρησης.