ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Νέος γύρος αβεβαιότητας για τις αποκρατικοποιήσεις

neos-gyros-avevaiotitas-gia-tis-apokratikopoiiseis-2059074

Στο σπιράλ της αβεβαιότητας που προκαλούν οι εξελίξεις στο πολιτικό προσκήνιο εισέρχεται το πρόγραμμα αποκρατικοποιήσεων. Το ευτύχημα είναι ότι μέσα στις ερχόμενες εβδομάδες δεν αναμένονταν να ληφθούν σημαντικές αποφάσεις. Λόγω των γνωστών καθυστερήσεων στην προετοιμασία των αποκρατικοποιήσεων, όλες οι σημαντικές αποφάσεις είχαν μετατεθεί προς τον Φεβρουάριο. Τουλάχιστον αυτό υποστήριζε ο υπουργός Οικονομικών Γκίκας Χαρδούβελης στο περίφημο e-mail που απέστειλε στην τρόικα, πριν ακόμη επισπευσθεί η προεδρική εκλογή.

Ετσι, για όλες τις μεγάλες αποκρατικοποιήσεις που βρίσκονται σε εξέλιξη, όπως είναι εκείνες των μεγάλων λιμένων της χώρας (ΟΛΠ/ΟΛΘ), των σιδηροδρομικών επιχειρήσεων (Τραινοσέ/ΕΕΣΣΤΥ) κ.ά., οι αποφάσεις θα ληφθούν μετά την έλευση του ερχόμενου Φεβρουαρίου. Το ίδιο ισχύει και για τις μεγάλες αποκρατικοποιήσεις που δεν έχουν εκκινήσει ακόμη όπως η Εγνατία Οδός, τα ΕΛΤΑ κ.ά. Σε ό,τι αφορά τα λιμάνια και τους σιδηροδρόμους οι πιο σημαντικές καθυστερήσεις εντοπίζονται στην οργάνωση των ρυθμιστικών αρχών που θα εποπτεύουν τις συγκεκριμένες αγορές. Η ίδρυση και η λειτουργία της Ρυθμιστικής Αρχής Λιμένων και Σιδηροδρομικών Συγκοινωνιών συνιστά περίπου προαπαιτούμενο για να προχωρήσουν οι αποκρατικοποιήσεις. Η κυβέρνηση είχε δεσμευθεί ότι οι Αρχές αυτές θα ήταν λειτουργικές μέχρι το τέλος του 2014, κάτι στο οποίο έπεσε για άλλη μια φορά έξω.

Το Ταμείο Αξιοποίησης της Ιδιωτικής Περιουσίας του Δημοσίου (ΤΑΙΠΕΔ), σύμφωνα με τον πρόεδρό του Εμμανουήλ Κονδύλη, δεν θα σταματήσει τη διαδικασία των αποκρατικοποιήσεων, όπως είχε συμβεί με τις εκλογές του 2012. Οπως δήλωσε στην «Κ», οι διαδικασίες δεν μπορούν να παγώνουν κάθε φορά όπου παρουσιάζεται κάποια πολιτική αστάθεια ή όταν δημιουργείται προεκλογικό κλίμα στη χώρα.

Ωστόσο, είναι σίγουρο ότι η άνοδος των αποδόσεων των κρατικών ομολόγων της χώρας, ναρκοθετούν την προσπάθεια αυτή. Αφενός μειώνεται η αξία των περιουσιακών στοιχείων, αφετέρου δε, απομακρύνονται λόγω υψηλότερου ρίσκου οι επενδυτές. Αυτό σημαίνει μικρότερος ανταγωνισμός στους σχετικούς διαγωνισμούς και χαμηλότερα προσφερόμενα τιμήματα. Το ΤΑΙΠΕΔ βίωσε τη κατάσταση αυτή έντονα στη διετία 2011-13, στερώντας το μάλιστα από σημαντικά έσοδα.

Το κλίμα έτσι βαραίνει και κανείς δεν είναι σε θέση να προβλέψει πότε και αν τα επόμενα βήματα αυτά θα γίνουν. Με δεδομένο μάλιστα ότι ο ΣΥΡΙΖΑ έχει ταχθεί κατά όλων των αποκρατικοποιήσεων, με εξαίρεση εκείνες του τομέα των τυχερών παιγνίων, ναρκοθετείται ακόμη περισσότερο η εξέλιξη του προγράμματος αποκρατικοποιήσεων.

ΟΛΠ/ΟΛΘ: Για να προχωρήσει η αποκρατικοποίηση του ΟΛΠ θα πρέπει να εγκριθεί από την ελληνική Βουλή ο φιλικός διακανονισμός του ΟΛΠ με την Cosco. Η έγκριση αυτή, αν και δεν είναι ακατόρθωτη, θεωρείται δύσκολη στην παρούσα περίοδο μέχρι 29 Δεκεμβρίου. Επιπλέον, ενώ μέχρι τις 8 Δεκεμβρίου ο υπουργός Οικονομικών είχε υποσχεθεί ότι θα δίνονταν στους ενδιαφερόμενους επενδυτές η νέα συμφωνία πώλησης του 67% του ΟΛΠ, η οποία θα συμπεριελάμβανε τις τελευταίες τροποποιήσεις του φιλικού διακανονισμού μεταξύ ΟΛΠ-Cosco, αυτό δεν είχε συμβεί μέχρι το βράδυ της περασμένης Πέμπτης. Για την προώθηση της αποκρατικοποίησης του ΟΛΘ, δεν τίθεται θέμα, δεδομένου ότι η παραχώρηση του λιμένα της Θεσσαλονίκης ήταν προγραμματισμένο να προχωρήσει με υστέρηση φάσης ενός μήνα από εκείνη του ΟΛΠ.

Τραινοσέ/ΕΕΣΣΤΥ: Πρόκειται για τις άλλες δύο μεγάλες αποκρατικοποιήσεις που βρίσκονται σε εκκρεμότητα. Για την Τραινοσέ το ΤΑΙΠΕΔ έχει γνωστοποιήσει στον μοναδικό ενδιαφερόμενο (RZD), τους Ρωσικούς Σιδηροδρόμους, να υποβάλει τη δεσμευτική προσφορά μέχρι 2 Φεβρουαρίου 2015. Η τήρηση αυτής της προθεσμίας είναι ιδιαίτερα αμφίβολη, με δεδομένο ότι προβλήματα υπάρχουν και στη ρωσική πλευρά, η οποία βρίσκεται εκτός αγορών.

Ως συνέπεια και η συγκεκριμένη διαδικασία αποκρατικοποίησης βρίσκεται στον αέρα. Δεν ισχύει το ίδιο για την ΕΕΣΣΤΥ (Ελληνική Εταιρεία Συντήρησης Σιδηροδρομικού Τροχαίου Υλικού), καθώς υπάρχουν περισσότεροι ενδιαφερόμενοι, με πιο βαθιές τσέπες από τους Ρωσικούς Σιδηροδρόμους. Επίσης το έργο της εταιρείας είναι προδιαγεγραμμένο και πιο συγκεκριμένο από εκείνο της Τραινοσέ.

Εγνατία Οδος: H αποκρατικοποίηση προγραμματίζεται να ξεκινήσει το β΄ τρίμηνο του 2015. Τώρα ψηφίζονται στη Βουλή οι ρυθμίσεις για τη χωροθέτηση των νέων διοδίων, αλλά εκκρεμεί η τροποποίηση της δανειακής σύμβασης της εταιρείας με την Τράπεζα Πειραιώς. Οι πιο αισιόδοξοι βλέπουν την αποκρατικοποίηση να ξεκινά τον ερχόμενο Απρίλιο.

Αεροδρόμια

Το έργο που θα κρίνει την πορεία του προγράμματος αποκρατικοποιήσεων θα είναι η περαιτέρω ιδιωτικοποίηση του Διεθνούς Αερολιμένα Αθηνών (ΔΑΑ). Το ΤΑΙΠΕΔ ξεκίνησε τη διαδικασία επιλογής ανεξάρτητου αποτιμητή για το εύλογο και το δίκαιο της αξίας, τόσο του δικαιώματος παραχώρησης του αερολιμένα για επιπλέον 20 έτη, όσο και του μεριδίου 30% που κατέχει το Ταμείο Αποκρατικοποιήσεων. Με δεδομένο ότι για τα συγκεκριμένα περιουσιακά στοιχεία ενδιαφέρεται ιδιαίτερα το καναδέζικο επενδυτικό ταμείο PSP Investment Board, θεωρητικά η αποκρατικοποίηση φαίνεται μάλλον εύκολη.

Τέλος, παράταση αναμένεται να λάβουν οι ενδιαφερόμενοι για την υποβολή δεσμευτικών προσφορών στο έργο της ανάπτυξης και λειτουργίας του νέου αεροδρομίου στο Καστέλλι Ηρακλείου Κρήτης. Η υποβολή ήταν προγραμματισμένη για 16 Δεκεμβρίου, αλλά όλοι οι εμπλεκόμενοι στο συγκεκριμένο έργο είχαν ζητήσει παράταση. Το υπουργείο Υποδομών που χειρίζεται το έργο ήταν αποφασισμένο να προσφέρει την παραχώρηση πριν επισπευσθεί η προεδρική εκλογή.

Υπενθυμίζεται ότι το αεροδρόμιο στο Καστέλλι, είναι η δεύτερη φορά που βρίσκεται στον κυκεώνα των πολιτικών εξελίξεων. Η πρώτη φορά ήταν το 2011 όταν είχε προγραμματιστεί η υποβολή προσφορών τον Νοέμβριο του ίδιου έτους. Τότε, δεν προσήλθε κανένας επενδυτής, καθώς η χώρα περνούσε στον αστερισμό των δημοψηφισμάτων και των μεταβατικών κυβερνήσεων.