ΕΡΕΥΝΕΣ

Πέτρος Κόκκινος


Πέτρος Κόκκινος

petros-kokkinos0
«Ας φωτίσουμε με περισσότερους εγγράμματους
την “οδό των Ελλήνων”»




EIKONOΓPAΦHΣH: Τιτινα Χαλματζη

Της Αννας Γριμανη

Η ελληνικότητα είναι αίσθημα ή συνείδηση;

Και τα δύο. Προσωπικά, οτιδήποτε ελληνικό, κυρίως η γλώσσα, η
μουσική και η ζωγραφική, αγκαλιάζει την ψυχή μου και τη φέρνει σε
αρμονία με τον κόσμο. Η συνείδηση ότι είμαι Eλληνας, όπως και η
επίγνωση της κληρονομιάς που κουβαλώ, με κάνει υπερήφανο. Το
καθήκον μου «να μην ντροπιάσω τους προγόνους μου» έγινε η δυναμική
μου: επιδιώκω το καλύτερο που μπορώ να πράξω.

Τι πιο μικρό ελληνικό αγάπησα.

Τη Μεγάλη Εβδομάδα στο χωριό, την ευλάβεια, τη λύπη αλλά και την
ελπίδα, όλα, ανακατεμένα με τα παιχνίδια και τα ερωτήματα της
παιδικής ψυχής, για την αγάπη και το μίσος, για τη ζωή, το θάνατο
και την Ανάσταση. Είχα τότε την εντύπωση ότι κάτι μεγάλο πρόκειται
να συμβεί, κάτι τρομερό, που θα ταρακουνούσε τη γη από τον άξονά
της. Τις επόμενες ημέρες, τα λουλούδια της άνοιξης και τα όμορφα
τραγούδια των γυναικών στο δρόμο για τα ξωκλήσια μού γαλήνευαν την
ψυχή και με βεβαίωναν ότι η γη… θα γυρίσει πάλι στην κανονική της
τροχιά!

Η υπέροχη εκδοχή του Ελληνα.

Εκείνος που εκφράζει τo μεγαλείο της Ελλάδας και του ελληνικού
πολιτισμού: η αναγνώριση του ατόμου και η ελεύθερη σκέψη.

Αυτό που με χαλάει.

Η νοοτροπία ότι πάντα οι ξένοι φταίνε -Αμερικανοί, Γάλλοι,
Αγγλοι- για ό,τι δεν πάει καλά με την Ελλάδα, όλοι εκτός από εμάς.
Η μοιρολατρία και αυτό το ξενοφόρτωμα της ευθύνης οδηγoύν σε
αδράνεια και σε μια κατάσταση ματαιότητας, που είναι καταστρεπτική.
O καθένας μας είναι καπετάνιος στο δικό του καράβι και, αν και δεν
έχουμε εξουσία στον άνεμο, εξουσιάζουμε ωστόσο τα πανιά!

Προσόν ή μειονέκτημα να είσαι Ελληνας σήμερα;

Είναι προσόν σε κάθε επίπεδο. Θα σας περιγράψω μια σκηνή: όταν
ήρθα στην Αμερική, ήμουν 16 χρόνων και έπρεπε να δουλέψω για την
επιβίωσή μου. Με έστειλαν σε μια αποθήκη όπου ζητούσαν εργατικό
προσωπικό και περίμεναν αρκετοί. «Εσείς οι Ελληνες είστε καλοί
εργάτες», μου είπε ο προϊστάμενος και, από τους άλλους, με πήρε στη
δουλειά.

Παράγει πολιτισμό ο Ελληνας της νέας εποχής ή μένει
προσκολλημένος σε μια ρητορική ελληνικότητα;

Φοβάμαι ότι γινόμαστε συμπληρωματικοί και εφησυχάζουμε στην
παλιά μας δόξα, ενώ πρέπει να «αναλάβουμε» δυναμικά τη μοίρα μας.
Με γνώση και βασιζόμενοι, φυσικά, στα ιδανικά των αρχαίων προγόνων
μας, του Σωκράτη, του Πλάτωνα και του Αριστοτέλη, του Ευριπίδη ή
του Σοφοκλή, πρέπει να παράγουμε συνεχώς νέο σύγχρονο ελληνικό
πολιτισμό.

Με ποια ταυτότητα οι Eλληνες περιέρχονται τον σύγχρονο
κόσμο;

Η Ελλάδα και οι Ελληνες ταυτοποιούνται με τις ωραίες παραλίες,
το σουβλάκι, το γύρο, τον Ζορμπά – το σχετικά πρόσφατο φιλμ «My Big
Fat Greek Weeding», παρότι δεν είναι τόσο τρομερό, αποτελεί μια
ελάχιστη ένδειξη της εντύπωσης που έχουν οι ξένοι για εμάς. Πιστεύω
ότι χρειάζεται να δώσουμε έμφαση στην πολιτισμική μας
πραγματικότητα και μια σημαντική πράξη προς αυτή την κατεύθυνση
είναι το Μουσείο της Ακρόπολης.

Το ελληνικό μου «γιατί» κι ένα «πρέπει» που πέταξα.

Γιατί δεν χρηματοδοτεί η εκάστοτε ελληνική κυβέρνηση έδρες
Νεοελληνικών Σπουδών στα πανεπιστήμια του εξωτερικού; Το «πρέπει»
που πέταξα ήταν το παιδικό μου όνειρο η Κωνσταντινούπολη να πάψει
μια μέρα να λέγεται Istanbul.

Ο Ελληνας ποιητής μου.

Ο Ομηρος, ο Σολωμός, ο Παλαμάς, ο Καβάφης και ο Ελύτης.

Η αδιαπραγμάτευτη ελληνική αλήθεια μου.

Η δύναμη της πνευματικής μας κληρονομιάς.

Η Οδός των Ελλήνων στον παγκόσμιο χάρτη – ορίστε την.

Eίμαστε ένας φιλειρηνικός λαός, ανάμεσα σε δύο ηπείρους, Ασία
και Ευρώπη, με διαφορετικούς πολιτισμούς, και νομίζω ότι ο
γεωπολιτικός μας ρόλος είναι μικρός. Η οδός, όμως, πολιτισμού και
γραμμάτων των Ελλήνων είναι οικουμενική. Ας οργανώσουμε την παιδεία
και τα πανεπιστήμιά μας, ας φιλοξενήσουμε μαθητές απ’ όλο τον κόσμο
και ας φωτίσουμε με περισσότερους εγγράμματους αυτή την οδό. Ας
ανασύρουμε και μια Αλεξάνδρεια ως επίκεντρο τέχνης και
φιλοσοφίας.

* O Πέτρος Κόκκινος είναι καθηγητής Ιατρικής και διευθυντής
έρευνας στο τμήμα Καρδιολογίας του Veterans Affairs Medical Center
των ΗΠΑ. Επίσης, διδάσκει στην Ιατρική Σχολή των πανεπιστημίων
Georgetown, George Washington και Maryland. Είναι διακεκριμένο
μέλος (fellow) της American Heart Association.