ΕΡΕΥΝΕΣ

Χαράλαμπος Ταμβάκης


Χαράλαμπος Ταμβάκης

charalampos-tamvakis0
«Δεν εκτιμώνται πάντα όσοι αγωνίζονται
αφιλοκερδώς για κάτι καλύτερο»




EIKONOΓPAΦHΣH: Τιτινα Χαλματζη

Tης Αννας Γριμανη

H ελληνικότητα είναι αίσθημα ή συνείδηση;

Είναι και τα δύο: αρχικά εμφανίζεται ως αίσθημα, αργότερα
γίνεται βαθύτερη συνείδηση – μια εκδοχή που κατά τη γνώμη μου
υπερκαλύπτει την πρώτη. Η συνείδηση της ελληνικότητας δεν
διδάσκεται, αλλά διαμορφώνεται κατά την πορεία της ζωής, κυρίως
στην ίδια την Ελλάδα.

Τι πιο μικρό ελληνικό αγάπησα.

Το γιασεμί που μοσχοβολάει την καλοκαιρινή νύχτα. Τις βόλτες στα
πεύκα. Το βαθύ γαλάζιο της θάλασσας στα κυκλαδίτικα νησιά. Την
πανσέληνο στο Σούνιο.

Η υπέροχη εκδοχή του Ελληνα.

Η φιλοξενία και η απλοχεριά, οι ζεστές συζητήσεις και η ανοικτή
επικοινωνία. Εκείνοι οι οποίοι χαρακτηρίζονται από τη συνείδηση
διαχρονικών αξιών που πηγάζουν από την πλούσια ιστορική εμπειρία
του έθνους μας.

Αυτό που με χαλάει.

Η μεγάλη ασθένεια της σύγχρονης ελληνικής κοινωνίας: ότι όσοι
στην πατρίδα δουλεύουν με μεράκι και αγωνίζονται αφιλοκερδώς για
κάτι καλύτερο -και είναι πολλοί- δεν εκτιμώνται πάντα.

Προσόν ή μειονέκτημα να είσαι Ελληνας σήμερα;

Σαφώς είναι προσόν! Σε ολόκληρη την υφήλιο θαυμάζουν την
αρχαιοελληνική σκέψη, τη μοναδικότητα της γλώσσας μας, τα φώτα που
δώσαμε στον πολιτισμό της Δύσης – εφόδια που ο νεοέλληνας τα έχει
από γεννησιμιού του, πολύτιμα δώρα της ιστορίας, που έγκειται στον
καθένα μας πώς θα τα αξιοποιήσει καλύτερα.

Παράγει πολιτισμό ο Ελληνας της νέας εποχής ή μένει
προσκολλημένος σε μια ρητορική ελληνικότητα;

Πολιτισμός και επιστήμη παράγονται σήμερα από τους νεοέλληνες σε
παγκόσμιο επίπεδο. Κι ενώ η εθνική ταυτότητα για μεγάλο ποσοστό
ανθρώπων δεν παίζει ρόλο στο επαγγελματικό πεδίο, θεωρώ ότι για
τους Ελληνες επιστήμονες και καλλιτέχνες η ελληνικότητα αποτελεί
κύριο δημιουργικό στοιχείο του ξεχωριστού έργου τους.

Με ποια ταυτότητα οι Ελληνες περιέρχονται τον σύγχρονο
κόσμο;

Με την περηφάνια που τους προσδίδει η ιστορία τους και η
πολιτιστική τους κληρονομιά. Με το βάρος της ευθύνης ώστε αυτές οι
αξίες να διατηρηθούν αδιάβλητες και εκτιμητέες ακόμη και στην
προσωπική μας ζωή, όπως και στη σχέση με τους ανθρώπους με τους
οποίους μοιραζόμαστε τις σκέψεις μας.

Το ελληνικό μου «γιατί» κι ένα «πρέπει» που πέταξα.

«Γιατί» να καίγονται δίχως έλεος τα δάση μας; Γιατί να
καταστρέφουμε το περιβάλλον στο όνομα της αστυφιλίας; Γιατί η
περίφημη Ακρόπολη να πνίγεται σε μια θάλασσα νέφους; Πέταξα το
«πρέπει» να περιμένουμε τις λύσεις για τα οικονομικά ή κοινωνικά
προβλήματά μας από τους άλλους και δη από το ίδιο το κράτος.

Ο Ελληνας ποιητής μου.

Χωρίς αμφιβολία είναι ο Καβάφης. Ο σοφά μετρημένος λόγος του
μεταδίδει τα νοήματα με τον πιο άμεσο τρόπο. Η ποίησή του έχει
παγκόσμια απήχηση και, όσο μεγαλώνουμε διαβάζοντάς την, μας
αποκαλύπτεται διαφορετική.

Η αδιαπραγμάτευτη ελληνική αλήθεια μου.

Η συνύπαρξη του λόγου και του μύθου ως συστατικών του ελληνικού
ψυχισμού κατά τη διάρκεια της ιστορίας και του καθημερινού βίου
μας. Είναι αδιαπραγμάτευτο δίδαγμα ζωής η αρχαία ελληνική παράδοση,
η υπέροχη μυθολογία, οι τέχνες, παράλληλα με την άνθηση της
μαθηματικής, επιστημονικής και φιλοσοφικής σκέψης.

Η Οδός των Ελλήνων στον παγκόσμιο χάρτη – ορίστε την.

Οι Ελληνες, οι κάτοικοι της ευλογημένης ελληνικής γης που ανά
χιλιετίες έδειξαν με το παράδειγμά τους ότι το πνεύμα μπορεί να
υπερνικήσει την ύλη, σήμερα, στον σύγχρονο κόσμο της οικονομικής
και στρατιωτικής επιβολής και στη βαθύτατα αυτή κρίσιμη στιγμή,
οφείλουν να διανύσουν τη ζωή με πυξίδα την πνευματικότητα –
προσελκύοντας έτσι και συνοδοιπόρους.

* Ο Χαράλαμπος Ταμβάκης είναι καθηγητής Μαθηματικών στο
Πανεπιστήμιο του Maryland στο College Park των ΗΠΑ.