ΕΡΕΥΝΕΣ

Κυριάκος Πορφυράκης

Κυριάκος Πορφυράκης

«Οι υπερβολές που ακούγονται για την Ελλάδα δεν μας απαλλάσσουν
από τις ευθύνες μας»

Tης Αννας Γριμανη

EIKONOΓPAΦHΣH: Τιτινα Χαλματζη

Γιατί πολλοί Ελληνες διαπρέπουν στο εξωτερικό;

Είμαστε λαός που ταξιδεύει και έχει την ικανότητα να προσαρμόζεται
σε οποιοδήποτε περιβάλλον. Οταν ζει κανείς στο εξωτερικό, έχει
μεγαλύτερο κίνητρο ν’ αποδείξει ότι αξίζει – σε αυτό βοηθά και η
βαριά κληρονομιά που κουβαλάμε μέσα μας. Η μακραίωνη παράδοσή μας
να ιδρύουμε καινούργιες πατρίδες, που συχνά ξεπερνούν σε ισχύ και
σημασία τις πατρογονικές πόλεις, στη σημερινή εποχή μεταφράζεται
διαφορετικά: οι Ελληνες του εξωτερικού βρίσκουμε στις ανεπτυγμένες
χώρες συνθήκες αξιοκρατίας, στις οποίες η δημιουργικότητα και το
ταλέντο διακρίνονται και εξελίσσονται.

Πώς σας αγγίζει η κρίση της Ελλάδας;

Μέσω της οικογένειας και των φίλων μου, που τη βιώνουν καθημερινά.
Τα τελευταία δύο-τρία χρόνια στη Βρετανία, όπου ζω και εργάζομαι, ο
βομβαρδισμός της κοινής γνώμης για την οικονομική κρίση της Ελλάδας
είναι απίστευτος! Εχουν ακουστεί υπερβολές και άδικες κρίσεις για
τη χώρα και τους Ελληνες. Αυτό, φυσικά, δεν μας απαλλάσσει από τις
ευθύνες μας. Και πιστεύω ότι η ελληνική κοινωνία εδώ και δεκαετίες
περνά μια διαρκή κρίση ιδεών και έλλειψη οράματος. Οι οικονομικές
δυσκολίες των τελευταίων ετών έχουν μεγεθύνει πολλά από τα ήδη
υπάρχοντα προβλήματα και τις δυσπραγίες.

Σε τι ελπίζετε;

Στο ότι η κρίση θα αποτελέσει καταλύτη για την αναδιοργάνωση.
Αναδιοργάνωση του κράτους, της εκπαίδευσης, των σχέσεων του πολίτη
με τη δημόσια διοίκηση. Σαφώς και δεν υπάρχει μαγικό ραβδί.
Χρειάζεται σκληρή δουλειά. Πρέπει να προωθηθούν η καινοτομία και η
παροχή γνώσης. Ο Τζον Kένεντι είχε πει: «Μην αναρωτιέσαι τι μπορεί
να κάνει η χώρα σου για σένα, αλλά τι μπορείς να κάνεις εσύ για τη
χώρα σου». Ελπίζω ότι οι περισσότεροι Ελληνες θα σκέφτονται κάποτε
με αυτόν τον τρόπο.

Η ελληνικότητα είναι αίσθημα ή συνείδηση;

Συνείδηση. Είναι η μοναδική συνέχεια που έχει αυτή η χώρα μέσω της
γλώσσας. Είναι το ότι μπορούμε να διαβάσουμε σήμερα κάτι που
σκαλίστηκε πάνω σε ένα κομμάτι μαρμάρου πριν από 2.500 χρόνια.

Γιατί φύγατε;

Και με ποια προϋπόθεση θα γυρίζατε στην πατρίδα; Ηθελα να κάνω
μεταπτυχιακές σπουδές και να δω τον κόσμο. Βεβαίως θα γύριζα στην
Ελλάδα, εάν είχα τη δυνατότητα να παράγω ερευνητικό έργο σε
συνθήκες παρόμοιες με αυτές που βιώνω στην Οξφόρδη.

Η δεύτερη χώρα σας σε τι σας επηρέασε;

Με βοήθησε να αναγνωρίσω την αξία της πολυ-πολιτισμικότητας και της
διαφορετικότητας. Εχω φίλους και συνεργάτες κυριολεκτικά από κάθε
ήπειρο. Επίσης, εκτιμώ βαθιά το βρετανικό χιούμορ και τη ροκ
μουσική.

Ποια ελληνική συνήθειά σας κρατήσατε;

Οταν έχω να πάρω μια σημαντική απόφαση, κάνω μια βόλτα στην πόλη.
Μου αρέσει να σκέφτομαι εν κινήσει – συνήθεια που με ακολουθεί από
τα παιδικά μου χρόνια.

Ενα πρόσφατο ελληνικό έργο τέχνης που σας άγγιξε.

Το «Γιατί το Βυζάντιο» της Ελένης Γλύκατζη- Αρβελέρ. Αναδεικνύει
την ιστορική συνέχεια του Ελληνισμού και εξηγεί πολλά από τα
χαρακτηριστικά της νεοελληνικής ψυχοσύνθεσης.

Εάν ήταν στο χέρι σας ν’ αλλάξετε ένα πράγμα στην Ελλάδα, ποιο
θα ήταν αυτό;

Τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβάνονται οι πολιτικοί άρχοντες την
άσκηση εξουσίας. Η διαφθορά που κυριαρχεί σχεδόν σε όλες τις
σχέσεις μεταξύ πολιτών και κράτους τρέφεται από την αλαζονεία της
εξουσίας.

Τι πιο μικρό ελληνικό αγάπησα.

Το παιχνίδι στις γειτονιές τα απογεύματα και τα παιδιά που
παρακαλούσαν τις μανάδες τους να τα αφήσουν «πέντε ακόμη
λεπτά»!

Ο Ελληνας ήρωάς μου.

Ευτυχώς είναι τόσο πολλοί! Από τον Μέγα Αλέξανδρο στον Καζαντζάκη
και από τον Σωκράτη στον Κολοκοτρώνη, η λίστα είναι τεράστια. Ομως,
θα σταθώ στον Ευκλείδη, του οποίου η Γεωμετρία διδάσκεται για
αιώνες σχεδόν αυτολεξεί και είναι σίγουρο ότι θα συνεχίσει να
διδάσκεται όσο υπάρχουν άνθρωποι κάπου, σε κάποια γωνιά του
σύμπαντος.

* Ο δρ Κυριάκος Πορφυράκης είναι επικεφαλής του Εργαστηρίου
Νανοϋλικών Ανθρακα στο Τμήμα Υλικών του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης.
Είναι επίσης επισκέπτης καθηγητής στο διατμηματικό μεταπτυχιακό
πρόγραμμα «Νανοεπιστήμες και νανοτεχνολογίες» του Αριστοτελείου
Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης.