ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ «Κ»

Μάρτιν Μπάρον: «Πρέπει να είμαστε ακτιβιστές των γεγονότων και της αλήθειας»

Ο απερχόμενος εκτελεστικός διευθυντής της Washington Post, Μάρτιν Μπάρον, μιλά για την αντικειμενικότητα, τον Τραμπ, τις θεωρίες συνωμοσίας, τον Τζεφ Μπέζος και το μέλλον της δημοσιογραφίας.

martin-mparon-prepei-na-eimaste-aktivistes-ton-gegonoton-kai-tis-alitheias

«Ήθελα η συνεισφορά μου να είναι διαχρονική και ταυτόχρονα να προσφέρω σε ένα επάγγελμα που σημαίνει πολλά για μένα και η αποστολή του είναι να διαφυλάττει τη δημοκρατία. Ήταν τιμή μου να συνεργαστώ με εκατοντάδες δημοσιογράφους που έχουν κάνει την Post έναν απαραίτητο θεσμό». Με αυτά τα λόγια, σε εσωτερικό σημείωμα που έστειλε στο προσωπικό της εφημερίδας στο τέλος Ιανουαρίου, ο εκτελεστικός διευθυντής της Washington Post, Μάρτιν Μπάρον, ανακοίνωσε την απόφασή του να αποσυρθεί από τη θέση που κατείχε από το 2013. Ο ιδιοκτήτης της ιστορικής εφημερίδας, Τζεφ Μπέζος, δήλωσε ότι οι πρόσφατες δημοσιογραφικές επιτυχίες της Post «δεν θα ήταν δυνατές» χωρίς τον Μπάρον.

Την τελευταία οκταετία, η εφημερίδα πρόσθεσε στη συλλογή της δέκα βραβεία Πούλιτζερ, μεταξύ άλλων για τα ρεπορτάζ της σχετικά με την ανάμειξη της Ρωσίας στις αμερικανικές προεδρικές εκλογές του 2016, για την κλιματική αλλαγή, για τις παρακολουθήσεις της Εθνικής Υπηρεσίας Πληροφοριών. Ο 66χρονος Μπάρον κατείχε υψηλές θέσεις στoυς New York Times, στους Los Angeles Times, στη Miami Herald και στην Boston Globe, η οποία τιμήθηκε με έξι Πούλιτζερ στα έντεκα χρόνια της θητείας του εκεί, ανάμεσά τους για τις αποκαλύψεις της σχετικά με την απόκρυψη καταγγελιών για σεξουαλική κακοποίηση από την Καθολική Εκκλησία –η ιστορία μεταφέρθηκε στον κινηματογράφο, στο οσκαρικό «Spotlight», όπου τον Μπάρον υποδύθηκε ο Λιβ Σράιμπερ. Το τελευταίο διάστημα ενεπλάκη στη διαμάχη σχετικά με το δικαίωμα των συντακτών της εφημερίδας να διατυπώνουν προσωπικές απόψεις στα κοινωνικά δίκτυα και επικρίθηκε έντονα για την απόφασή του να θέσει σε διαθεσιμότητα μια συντάκτρια της Post που προχώρησε σε ανάρτηση στο Twitter σχετικά με μια υπόθεση βιασμού με κατηγορούμενο τον Κόμπι Μπράιαντ. Λίγες ημέρες πριν ο Μπάρον κλείσει αυτό το κεφάλαιο της καριέρας του, παραχώρησε τη συνέντευξη που ακολουθεί.

Αποσύρεστε σε μια πολιτικά αβέβαιη εποχή για τις Ηνωμένες Πολιτείες. Ανησυχείτε για τη χώρα σας;
Ανησυχώ για την κατάσταση της δημοκρατίας μας, η οποία έχει έρθει αντιμέτωπη με μεγάλες προκλήσεις. Ως δημοσιογράφοι διαδραματίζουμε σημαντικό ρόλο στη δημοκρατία, ο οποίος είναι να παρέχουμε στους ανθρώπους τις πληροφορίες που χρειάζονται και τις οποίες αξίζουν να γνωρίζουν.

Εκατομμύρια Αμερικανοί πιστεύουν σε θεωρίες συνωμοσίας αντί για τις ειδήσεις. Πώς φτάσαμε σε αυτό το σημείο;
Αυτό συμβαίνει και σε άλλες χώρες. Θεωρώ ότι είναι αποτέλεσμα του διαδικτύου. Οι άνθρωποι έχουν πρόσβαση σε πληροφορίες από πηγές που επιβεβαιώνουν την προϋπάρχουσα άποψή τους. Αυτό είναι το επιχειρηματικό μοντέλο κάποιων μέσων ενημέρωσης, να παρέχουν αποκαλούμενα «νέα», αποκαλούμενη «ενημέρωση», η οποία τους λέει πως τα αισθήματά τους είναι δικαιολογημένα, ότι υπάρχουν άνθρωποι σαν αυτούς, που σκέφτονται ακριβώς όπως αυτοί. Αν οι άνθρωποι έχουν υποψίες, αυτά τα μέσα ενημέρωσης προσπαθούν να ενισχύσουν αυτές τις υποψίες. Δεν είναι πιστά στα γεγονότα ή στην αλήθεια. 

Υποθέτουμε ότι αναφέρεστε στο Fox News, μεταξύ άλλων.
Δεν θα μπω σε ονοματολογία.

Πώς μπορούν τα μέσα ενημέρωσης να έχουν πρόσβαση στους ανθρώπους που πιστεύουν αυτές τις θεωρίες συνωμοσίας; Υπάρχει περίπτωση να καταφέρουν να τους προσεγγίσουν;
Δεν γνωρίζω την απάντηση σε αυτή την ερώτηση. Ελπίζω να υπάρχει τρόπος. Η συνωμοσιολογία είναι βαθιά εδραιωμένη. Μόλις οι άνθρωποι αρχίσουν να σκέφτονται με αυτόν τον τρόπο, είναι πολύ δύσκολο να τους πείσει κανείς ότι είναι αποκομμένοι από την πραγματικότητα. Βλέπουν εμάς στα παραδοσιακά μέσα ενημέρωσης σαν ψεύτες. Και θεωρούν ότι οι ίδιοι είναι οι κάτοχοι της αλήθειας.

«Μας βλέπουν σαν εχθρούς, σαν ψεύτες»

Θα μπορούσε να βοηθήσει περισσότερη διαφάνεια στην αίθουσα σύνταξης; Για παράδειγμα, αποκαλύπτοντας πώς προκύπτουν τα ρεπορτάζ;
Μπορούμε να γράψουμε διαφορετικά τις ιστορίες μας. Μπορούμε να αποκαλύψουμε περισσότερα σχετικά με το πώς τις προσεγγίζουμε, πώς κάνουμε ρεπορτάζ. Μπορούμε να έχουμε μεγαλύτερη διαφάνεια. Πρέπει να το κάνουμε και το έχουμε κάνει. Αλλά τελικά δεν φαίνεται να κάνει μεγάλη διαφορά, γιατί δεν ενισχύουμε την προϋπάρχουσα άποψη των ανθρώπων για τον κόσμο. Και, αν δεν το κάνουμε αυτό, μας βλέπουν σαν εχθρούς, σαν ψεύτες, σαν πληρωμένους πράκτορες των αντιπάλων τους. Είναι πολύ δύσκολο να εκτρέψεις τους ανθρώπους μακριά από τη συνωμοσιολογία. Πώς φτάσαμε έως εκεί είναι νομίζω ένα από τα μεγαλύτερα ερωτηματικά της εποχής μας.

Στο μεταξύ, διάφοροι συνωμοσιολόγοι εξελέγησαν στο Κογκρέσο. Πώς αντιμετωπίζετε πολιτικούς όπως η Ρεπουμπλικανή Μάρτζορι Τέιλορ Γκριν, μέλος του Κογκρέσου, που είναι οπαδός του κινήματος QAnon και πιστεύει στην ύπαρξη μιας παγκόσμιας σέχτας φιλελεύθερων παιδόφιλων σατανιστών;
Στο παρελθόν δεν ήρθαμε ποτέ αντιμέτωποι με αυτό το επίπεδο θεωριών συνωμοσίας στις ΗΠΑ. Η δημοσιογραφία ως επάγγελμα δεν είναι κατάλληλα εξοπλισμένη για να καλύψει κάτι τέτοιο. Πρέπει να είμαστε προσεκτικοί, ώστε να μη δίνουμε σε ανθρώπους όπως η Γκριν υπερβολική προσοχή. Από την άλλη μεριά, στον βαθμό που εκπροσωπούν το Ρεπουμπλικανικό κόμμα, στον βαθμό που αντιπροσωπεύουν την κατεύθυνση που έχει το κόμμα, στον βαθμό που αντιπροσωπεύουν ένα σημαντικό μέρος της βάσης του κόμματος, στον βαθμό που υποκινούν τη βία, όπως πρόσφατα την επίθεση στο Καπιτώλιο, πρέπει να το καλύπτουμε. Πρέπει να δείξουμε πώς επηρεάζουν το κόμμα, πώς τραβούν το κόμμα σε αυτή την κατεύθυνση, σε αντίθεση με την κατεύθυνση στην οποία παραδοσιακά κινούνταν το Ρεπουμπλικανικό κόμμα. 

«Κάνουμε λάθη όλη την ώρα»

Υπήρξατε εκτελεστικός διευθυντής της Washington Post καθ’ όλη τη διάρκεια της θητείας του Ντόναλντ Τραμπ. Προσέλκυσαν τα ψέματά του υπερβολική προσοχή από τα μέσα ενημέρωσης;
Ήταν πρόεδρος των ΗΠΑ, κατείχε την πιο ισχυρή θέση στον κόσμο. Είχε τρομερή επιρροή στο τι συνέβαινε στις ΗΠΑ και στον κόσμο. Ήταν υποχρέωσή μας να το καλύπτουμε αυτό.

Εκ των υστέρων, όμως, ποια ήταν τα λάθη στα οποία υπέπεσαν οι δημοσιογράφοι;
Κάνουμε λάθη όλη την ώρα, ανεξάρτητα από το ποιος είναι στην προεδρία. Το επάγγελμά μας δεν είναι τέλειο, όπως όλα τα επαγγέλματα.

Μπορούμε να το επιβεβαιώσουμε αυτό.
Ακριβώς. Πρέπει λοιπόν να είμαστε ειλικρινείς ως προς αυτό. Πρέπει να αναγνωρίσουμε ότι έχουμε ελαττώματα. Λαμβάνουμε αποφάσεις σε πραγματικό χρόνο, κινούμαστε γρήγορα, δεν έχουμε χρόνο να καθίσουμε και να σκεφτούμε πολλές από τις επιπτώσεις όσων κάνουμε. Πρέπει να το κάνουμε αυτό, αλλά τα πράγματα κινούνται πολύ γρήγορα.

Ποια ήταν, λοιπόν, τα λάθη που έγιναν;
Έπρεπε να ήμαστε πιο ειλικρινείς σχετικά με την ψευδολογία του Τραμπ, τα ψέματα που έλεγε στη διάρκεια της θητείας του. Έπρεπε να πούμε ότι ήταν ψέματα από την αρχή. Λειτουργούσαμε με καλές προθέσεις, και, ας είμαστε ειλικρινείς, ήταν ο πρόεδρος, εξελέγη δίκαια. Αλλά το εκμεταλλευόταν. Εκμεταλλευόταν τις καλές προθέσεις μας. Λέγοντας αυτό, δεν πιστεύω ότι θα είχε κάνει μεγάλη διαφορά αν είχαμε κάνει κάτι διαφορετικό.

Τον υποτιμήσατε;
Οι άνθρωποι υπέθεσαν ότι είχε αυταρχικά ένστικτα, αλλά έπρεπε να δούμε απτές αποδείξεις γι’ αυτό. Δεν είναι δουλειά μας να υποθέτουμε τι θα κάνει. Δουλειά μας είναι να καλύπτουμε τι έχει κάνει και τι σκέφτεται να κάνει. Και, για το μεγαλύτερο διάστημα, δεν είχαμε απτές αποδείξεις της αυταρχικότητάς του. Τώρα έχουμε. Δεν πιστεύω λοιπόν ότι ο κόσμος τον υποτίμησε.

Ο Τραμπ εξαπέλυε συχνά επιθέσεις στην Washington Post στη διάρκεια της θητείας του. Για εσάς προσωπικά ποια ήταν η πιο αξιομνημόνευτη στιγμή;
Ήταν η πρώτη φορά που χρησιμοποίησε τη φράση «εχθρός του λαού». Ήταν σοκαριστικό. Είναι μια φράση που προφανώς έχει χρησιμοποιηθεί σε άλλες περιστάσεις με τον χειρότερο δυνατό τρόπο. 

Στο Τρίτο Ράιχ, για παράδειγμα, το καθεστώς του Χίτλερ χρησιμοποίησε τον όρο για να διώξει πολιτικούς αντιπάλους.
Επιχειρείτε μια αναλογία με το τι τελικά έγινε στη Γερμανία, αλλά δεν είμαι έτοιμος να φτάσω τόσο μακριά ακόμα. Ήταν ξεκάθαρο ότι θα έφτανε στα άκρα για να μας δαιμονοποιήσει. Προσπάθησε να μας απεικονίσει σαν σκουπίδια, σαν απατεώνες. Και πρέπει να ομολογήσω ότι έκανε καλή δουλειά και έστρεψε ανθρώπους εναντίον μας. Αυτός ήταν ο στόχος, να κάνει τους οπαδούς του να αγνοούν ό,τι γράφαμε και να θεωρούν τα γραπτά μας προϊόν αντιπολίτευσης. Ήθελε να μας ταυτίσει με το κόμμα της αντιπολίτευσης. Και κατόρθωσε να επιτύχει εν πολλοίς. Δεν σταματούσε ακόμα και αν αυτό ενείχε το ρίσκο της βίαιης συμπεριφοράς απέναντι σε δημοσιογράφους, και αυτό είχε ως αποτέλεσμα βίαιες επιθέσεις και απειλές προς δημοσιογράφους.

Χρειάστηκε να λάβετε επιπλέον μέτρα ασφαλείας;
Πήραμε επιπλέον μέτρα ασφαλείας, για να προστατεύσουμε το προσωπικό μας και τις εγκαταστάσεις μας. Και αυτό συνεχίζεται. Γίνεται όλο και χειρότερο. Είναι ατυχές ότι σε αυτή τη χώρα χρειάζεται να κάνουμε κάτι τέτοιο. Παραδοσιακά οι εφημερίδες ήθελαν να είναι ανοιχτές στο κοινό, να προσκαλούν ανθρώπους, θέλαμε να είμαστε όσο πιο διαφανείς γίνεται, να οργανώνουμε επισκέψεις. Δεν το κάνουμε αυτό πια.

«Η ποιοτική δημοσιογραφία δεν είναι ακριβή»

Η εποχή του Τραμπ έφερε νέα επιχειρηματικά μοντέλα στα μέσα ενημέρωσης. Η Washington Post, όπως και άλλοι, πρόσθεσε πολλούς ψηφιακούς συνδρομητές αυτή την περίοδο. Πώς θα συνεχίσετε;
Νομίζω ότι διανύουμε μια διαφορετική περίοδο αυτή τη στιγμή στα μίντια από ό,τι πριν από λίγα χρόνια. Μεγάλη μερίδα του κοινού αναγνωρίζει ότι, αν θέλουν ποιοτική δημοσιογραφία, θα πρέπει να πληρώσουν γι’ αυτήν. Συγκρινόμενη με όσα ήδη πληρώνουν, δεν είναι ακριβή. Υπάρχει λόγος που δεν πρέπει να προσφέρουμε πληροφορίες δωρεάν: μας κοστίζει χρήματα να κάνουμε αυτό το είδος δημοσιογραφίας, να αμείβουμε το προσωπικό μας, να κάνουμε φιλόδοξο ρεπορτάζ, έρευνες, να έχουμε συντάκτες και υψηλά στάνταρ. Έτσι, αν θέλει κανείς δημοσιογραφία αυτού του διαμετρήματος, θα πρέπει να την πληρώσει. Επίσης υπάρχει επιθυμία από την πλευρά μεγάλης μερίδας του κοινού να υποστηρίξει μέσα ενημέρωσης που λειτουργούν σωστά. Ανησυχούν για το πώς θα εξελιχθεί η κοινωνία μας αν δεν υπάρχουμε.

martin-mparon-prepei-na-eimaste-aktivistes-ton-gegonoton-kai-tis-alitheias0
© Justin T. Gellerson/The New York Times)

Είστε δημοσιογράφος της παλιάς σχολής. Τι πιστεύετε για τις εφημερίδες;
Μπορώ να πω με αρκετή σιγουριά ότι δεν υπάρχει μέλλον στην έντυπη δημοσιογραφία. Οι άνθρωποι δεν ζουν πια έτσι. Όλοι περπατούν τριγύρω με μια κινητή συσκευή. Οι περισσότεροι άνθρωποι ενημερώνονται από εκεί και πολλοί από αυτούς ενημερώνονται από τα κοινωνικά δίκτυα. Το επιχειρηματικό μας μοντέλο που λέει ότι πρέπει να κόβουμε δέντρα, να τα κάνουμε πολτό, αυτόν να τον μετατρέπουμε σε χαρτί, να το βάζουμε σε γιγαντιαίες μηχανές για να παραγάγει μια εφημερίδα που θα διανεμηθεί κάποια στιγμή το επόμενο πρωί, δεν είναι ένα μοντέλο του μέλλοντος, πρέπει να το αντιληφθούμε. Θα υπάρχουν φυσικά ακόμα πολλά έντυπα προϊόντα, αλλά δεν είναι αυτό το μέλλον της βιομηχανίας. Θα είναι ψηφιακό και κινητό το μέλλον, και νομίζω πιο οπτικό.

Η εποχή Τζεφ Μπέζος

Από το 2013 ιδιοκτήτης της Washington Post είναι ο Τζεφ Μπέζος, ιδρυτής της Amazon και ένας από τους πλουσιότερους ανθρώπους στον κόσμο. Με την απόφασή του να αποσυρθεί από τη θέση του CEO της Amazon θεωρείτε ότι θα αναμειχθεί περισσότερο στο περιεχόμενο της εφημερίδας;
Δεν περιμένω καθόλου να αναμειχθεί στο περιεχόμενο, ίσως ασχοληθεί περισσότερο με το επιχειρηματικό κομμάτι. Αλλά ο Τζεφ γνωρίζει πολύ καλά ότι η αξιοπιστία ενός ειδησεογραφικού οργανισμού εξαρτάται από την ανεξαρτησία μας. Εξ ου και ο ίδιος και ο εκδότης μας, ο Φρεντ Ράιαν, έχουν εμπλακεί στη διαδικασία να επιλέξουν τον νέο εκτελεστικό διευθυντή. Θέλουν να έχουν πλήρη εμπιστοσύνη σε αυτόν που θα επιλέξουν.

Θα μπορούν οι εφημερίδες να λειτουργούν στο μέλλον χωρίς προστάτες όπως ο Μπέζος;
Υπάρχει μια παρανόηση εδώ. Δεν είμαστε φιλανθρωπικός οργανισμός. Ο Μπέζος ξεκαθάρισε από την αρχή ότι θα λειτουργούμε ως επιχείρηση. Είμαστε κερδοφόροι εδώ και χρόνια. Και ήμασταν κερδοφόροι και πέρυσι, παρά τις συνθήκες. Έτσι λοιπόν λειτουργούμε. Και αυτό είναι καλό, γιατί είναι εξαιρετικά σημαντικό ότι έχουμε ένα βιώσιμο επιχειρηματικό μοντέλο – αν λειτουργούσαμε σαν φιλανθρωπικός οργανισμός και κάποια μέρα κουραζόταν να λειτουργεί τον οργανισμό, θα βρισκόμασταν σε δύσκολη θέση. Δεν πιστεύω ότι το μέλλον της δημοσιογραφίας εξαρτάται από τους αποκαλούμενους προστάτες.

Από τι εξαρτάται λοιπόν;
Εξαρτάται από καλούς ιδιοκτήτες που έχουν μακροπρόθεσμο όραμα και θα επενδύσουν στρατηγικά. Θα πρέπει να βρει κανείς το σωστό στρατηγικό μοντέλο, όπως έκανε ο Τζεφ Μπέζος για την Post. Άλλαξε τη στρατηγική μας και μετατραπήκαμε από τοπική σε εθνική, ακόμα και διεθνή έκδοση. Ήταν μια πολύ έξυπνη κίνηση.

Πολλές αίθουσες σύνταξης -συμπεριλαμβανομένης της Post- έχουν εμπλακεί σε μια διαφωνία για την ουδετερότητα και την αντικειμενικότητα των δημοσιογράφων στα σόσιαλ μίντια, ιδιαίτερα στο Twitter. Πρέπει οι δημοσιογράφοι να έχουν παρουσία στα σόσιαλ μίντια και, αν ναι, θα πρέπει να αποκαλύπτουν τις προσωπικές τους απόψεις;
Ας καταλάβουμε πρώτα τι σημαίνει αντικειμενικότητα. Είναι ένας όρος που ξεκίνησε πριν από 100 χρόνια, από έναν από τους πιο διακεκριμένους Αμερικανούς δημοσιογράφους, τον Γουόλτερ Λίπμαν. Δεν σημαίνει ουδετερότητα και δεν σημαίνει να συντάσσεσαι και με τις δύο πλευρές. Βασικά, αναγνωρίζει ότι όλοι μας έχουμε τις προκαταλήψεις μας και πρέπει να προσπαθούμε να τις αφήνουμε στην άκρη όσο περισσότερο μπορούμε όταν κάνουμε ρεπορτάζ. Καλό ρεπορτάζ σημαίνει ότι λέμε στους ανθρώπους αυτά που μάθαμε – και το κάνουμε με ευθύτητα και ειλικρίνεια, ανένδοτα. Δεν μασάμε τα λόγια μας. Δεν προσποιούμαστε ότι δεν μπορούμε να πούμε κάτι οριστικό. Πιστεύω λοιπόν ότι η αντικειμενικότητα είναι μια καλή αρχή, την οποία είναι σοφό να τηρεί κανείς. Πρέπει να είμαστε ακτιβιστές των γεγονότων και της αλήθειας.

Δημοσιογράφοι και social media

Πρέπει οι δημοσιογράφοι να αναφέρονται σε προσωπικές απόψεις στο Twitter;
Δεν έχω αντίρρηση σε αυτό. Όλοι μας έχουμε άποψη. Αλλά είναι σημαντικό να είναι προσεκτικοί και να επιδεικνύουν αυτοσυγκράτηση. Είναι σημαντικό η συμπεριφορά των δημοσιογράφων μας στα σόσιαλ μίντια να μην παραβιάζει τις βασικές αρχές και τα στάνταρ του ιδρύματός μας.

Τι σημαίνει αυτό;
Μεριμνούμε, ώστε να διασφαλίσουμε ότι αυτό που δημοσιεύουμε στο χαρτί και στο διαδίκτυο τηρεί ορισμένα στάνταρ, αυτά που ενισχύουν τη φήμη μας ως οργανισμού που κάνει δημοσιογραφία υψηλού διαμετρήματος. Χρησιμοποιούμε πολλά επίπεδα συντακτών, ώστε να διασφαλίζουμε αυτά τα στάνταρ. Όταν οι δημοσιογράφοι ποστάρουν στο Facebook ή στο Twitter δεν εμπλέκονται συντάκτες. Αυτό σημαίνει ότι οι δημοσιογράφοι χρειάζεται να επιμελούνται τα δικά τους κείμενα. Πρέπει να συνεχίζουν να τηρούν τα δικά μας στάνταρ, όπως θα γινόταν αν ήταν στην τηλεόραση, στο ραδιόφωνο ή σε μια ομιλία.

Θα αποσυρθείτε στο τέλος Φεβρουαρίου. Τι προσόντα θα πρέπει να έχει ο επόμενος εκτελεστικός διευθυντής της Post;
Θα πρέπει να διαθέτει ακεραιότητα. Για να μπορεί κανείς να κάνει σωστά αυτή τη δουλειά, για να ασκεί σωστή δημοσιογραφία, πρέπει να διαθέτει ψυχή και σθένος. Ψυχή σημαίνει να έχεις ισχυρή αίσθηση του σκοπού και σθένος σημαίνει να επιμένεις σε αυτόν τον σκοπό, παρά τις πιέσεις. Πρέπει επίσης να είναι κάποιος που θεωρεί δουλειά του να ενθαρρύνει τους ανθρώπους, να βρίσκει τρόπους μέσα από τους οποίους θα επιτρέπει στους ανθρώπους να καταθέτουν την καλύτερη δουλειά τους. Έγινα κατά κάποιον τρόπο το πρόσωπο και η φωνή της Post. Αλλά υπάρχει μια τεράστια ομάδα από την οποία εξαρτώμαι, από ανθρώπους στην αίθουσα σύνταξής μας έως τους συνεργάτες στον επιχειρηματικό και τεχνικό τομέα. Δεν πρόκειται για ιεραρχική κατάσταση.

Τι θα κάνετε στη συνέχεια; Θα κάνετε ένα διάλειμμα;
Θα είναι υπέροχο να έχω λίγο χρόνο να διαβάσω ένα βιβλίο. Θα κάνω ένα διάλειμμα και θα σκεφτώ τι θέλω να κάνω στη συνέχεια. Επιθυμώ να παραμείνω ενεργός στο επάγγελμα. Θέλω όμως να βρω έναν διαφορετικό τρόπο, που δεν θα απαιτεί από εμένα να εργάζομαι κάθε λεπτό κάθε μέρας κάθε μήνα κάθε χρόνου. Δεν πρόκειται ωστόσο να με συναντήσετε σε κάποιο γήπεδο γκολφ.