ΠΟΛΗ

Η νέα ζωή του Βαλλιάνειου Μεγάρου

15s5vivl

Τελευταία φορά που πέρασα τη μαρμάρινη είσοδο του Βαλλιάνειου Μεγάρου ήταν πριν αρχίσει η μεταφορά της Εθνικής Βιβλιοθήκης της Ελλάδος (ΕΒΕ) στο Κέντρο Πολιτισμού Ιδρυμα Σταύρος Νιάρχος (ΚΠΙΣΝ). Το αναγνωστήριο δεν δεχόταν πλέον αναγνώστες, αλλά πολλοί Αθηναίοι και τουρίστες έφθαναν μέχρι τον προθάλαμο ζητώντας να μπουν στο κτίριο, ένα από τα τρία εμβληματικά νεοκλασικά της περίφημης Αθηναϊκής Τριλογίας. Το Βαλλιάνειο στέγαζε για περισσότερο από έναν αιώνα την Εθνική Βιβλιοθήκη και η αναστολή της λειτουργίας του δεν στέρησε μόνον από το αναγνωστικό κοινό τη βιβλιοθήκη του. Ανάγκασε επιπλέον την Αθήνα με τα λίγα σημαντικά δημόσια κτίρια –το συγκεκριμένο σχεδιάστηκε από τον Δανό αρχιτέκτονα Θεόφιλο Χάνσεν και την κατασκευή επέβλεψε ο Ερνέστος Τσίλλερ– να στερηθεί ένα σημαντικό τοπόσημό της.

i-nea-zoi-toy-vallianeioy-megaroy0
Eπειτα από δύο χρόνια απουσίας, το αναγνωστήριο της ΕΒΕ στο Βαλλιάνειο ανοίγει και πάλι για το κοινό. 

Χθες, πρώτη ημέρα της νέας λειτουργίας του τμήματος της ΕΒΕ, που στεγάζεται στο κτίριο φιλοξενώντας την πλήρη συλλογή των εφημερίδων, λιγοστοί περνούσαν την είσοδο. Στο αναγνωστήριο δούλευε μία μόνον ερευνήτρια, και τα μεγάλα ξύλινα τραπέζια για τη μελέτη ήταν αδειανά. Ομως η είδηση της έναρξης, που υπόσχεται να δώσει εκ νέου ζωή στο μέγαρο, είναι σημαντική: παρά τα πολλά προβλήματά του, το ιστορικό κτίριο γίνεται και πάλι κομμάτι της πόλης. Δυστυχώς, ο χώρος παραμένει χωρίς θέρμανση και το περιορισμένο ωράριο 9 π.μ.-2 μ.μ., μόνον 5 ημέρες την εβδομάδα, δεν βοηθάει τη βιβλιοθήκη να ξαναβρεί το κοινό της.

i-nea-zoi-toy-vallianeioy-megaroy1
Στη συλλογή περιλαμβάνονται εφημερίδες από τον 19ο αιώνα έως σήμερα.

Παρ’ όλα αυτά, όπως μας είπε ο Σταύρος Ζουμπουλάκης, πρόεδρος του Εφορευτικού Συμβουλίου της ΕΒΕ: «Η Εθνική Βιβλιοθήκη έχει ευθύνη απέναντι στην κοινωνία και στο έθνος. Δεν μπορούσαμε να αφήσουμε αυτό το ιστορικό κτίριο να ρημάξει. Αν όμως δεν λειτουργεί το αναγνωστήριο, μια βιβλιοθήκη ρημάζει, διότι παύει να την επισκέπτονται οι άνθρωποί της και μετατρέπεται σε μουσειακό χώρο. Γι’ αυτό τον λόγο προχωράμε έστω και σε αυτή την πλημμελή λειτουργία».

i-nea-zoi-toy-vallianeioy-megaroy2
Το σύνολο του αθηναϊκού και επαρχιακού Τύπου, στη συλλογή της ΕΒΕ.

Ετσι οι εργασίες της συντήρησης και της αποκατάστασης του κτιρίου θα γίνονται εν λειτουργία, και στο μεταξύ εκκρεμεί η απάντηση του υπουργείου Παιδείας για τη μετάταξη των υπαλλήλων που θα στελεχώσουν τη δεύτερη βάρδια επεκτείνοντας το ωράριο έως τις 9 μ.μ., όπως συνέβαινε στο παρελθόν. Η μεγάλη και αξιόλογη συλλογή εφημερίδων –αθηναϊκός και επαρχιακός Τύπος– από τον 19ο αιώνα έως σήμερα αποτελεί εξαιρετικά θελκτικό στοιχείο για τον ερευνητικό κόσμο και το ευρύτερο αναγνωστικό κοινό. Σύμφωνα με τα τελευταία στατιστικά στοιχεία που διαθέτει η ΕΒΕ, τους πρώτους δύο μήνες του 2016 βγήκαν από τα ράφια κατά μέσον όρο περίπου 16.000 βιβλία, εξυπηρετήθηκαν δε 55-60 αναγνώστες ημερησίως. Εκτός των ερευνητών, ο χώρος αποτελεί σημαντικό πόλο έλξης για τους φοιτητές, καθώς από εδώ μπορούν να έχουν πλήρη ηλεκτρονική πρόσβαση στις περίπου 250 εκατομμύρια ηλεκτρονικές πηγές της ΕΒΕ.