ΠΟΛΗ

Η Πινακοθήκη χτίζεται με… ευχολόγια

i-pinakothiki-chtizetai-me-amp-8230-eychologia-2181505

Με την απόσυρση του μεγάλου γερανού στα έργα επέκτασης της Εθνικής Πινακοθήκης λύθηκε και πρακτικά και συμβολικά το εργοτάξιο. Επί της ουσίας, δεν υπάρχει εργοτάξιο σε λειτουργία, με ό,τι πλέον αυτό μπορεί να σημαίνει. Ο εργολάβος αναγκάστηκε να αποσύρει τον γερανό, που κόστιζε πολλές χιλιάδες ευρώ ημερησίως, καθώς το έργο, με υπαιτιότητα του υπουργείου Πολιτισμού, δεν παρείχε τον απαιτούμενο συντονισμό, όπως είχε αποκαλύψει η «Κ» στις 23.02.17. Το έργο λιμνάζει πλέον και αυτό επιβεβαιώνεται από την αδυναμία της ηγεσίας του ΥΠΠΟΑ να παράσχει επαρκή αιτιολόγηση ή αξιόπιστη διαβεβαίωση για το χρονοδιάγραμμα της επαναλειτουργίας της Εθνικής Πινακοθήκης. Με μεγάλη ευκολία και χωρίς επεξηγήσεις, το 2018 (ως έτος εγκαινίων) έχει γίνει 2020, χωρίς κανείς να είναι σε θέση να αναλύσει βάσει προγράμματος πώς μπορεί να επιτευχθεί ακόμη και αυτός ο μεταχρονολογημένος στόχος.

Η ευεργετική στήριξη του Ιδρύματος Σταύρος Νιάρχος είναι και αυτή υπό αίρεση, καθώς η υπουργός Πολιτισμού Λυδία Κονιόρδου αδυνατεί να δώσει εγγυήσεις που να ικανοποιούν το ίδρυμα, αλλά ούτε είναι και σε θέση να δώσει πρακτικές απαντήσεις για την πορεία του έργου. Υπάρχει κενό στην αξιόπιστη ενημέρωση από την πλευρά της ηγεσίας του ΥΠΠΟΑ προς τους φορείς που είναι διατεθειμένοι να ενισχύσουν οικονομικά το έργο.

Με την εργολαβία σε πλήρες αδιέξοδο, πλέον, η αδυναμία διαχείρισης του έργου είναι παραπάνω από προβληματική. Σε επίκαιρη ερώτηση της Χαράς Κεφαλίδου, υπεύθυνης Πολιτισμού της Κ.Ο. της Δημοκρατικής Συμπαράταξης, που συζητήθηκε στη διάρκεια του κοινοβουλευτικού ελέγχου στις 20 Μαρτίου, η υπουργός Πολιτισμού παραδέχθηκε τη διάλυση της εργολαβίας αλλά δεν μπόρεσε να απαντήσει στο απλό ερώτημα γιατί οδηγήθηκε το έργο σε αδιέξοδο. Οταν η βουλευτής Χαρά Κεφαλίδου ρώτησε «τι κοστίζει στον Ελληνα πολίτη η διάλυση ή η συνέχιση της σύμβασης εργολαβίας», η υπουργός Πολιτισμού απάντησε με ιστορική αναδρομή του έργου «και ένα ευχολόγιο για τη μελλοντική του λειτουργία».

Το θέμα είναι ότι και να εκτονωθεί άμεσα το αδιέξοδο (που δεν είναι ρεαλιστικό γιατί κανείς δεν μιλάει ρεαλιστικά στο υπουργείο), το έργο θα απαιτήσει μήνες για να πάρει μπρος και να κυλήσει σε ρυθμούς εργοταξίου σε πλήρη διάταξη. Επιπλέον, η καθυστέρηση του έργου γεννά ή δυσχεραίνει μια σειρά πρόσθετων ζητημάτων. Ενα από αυτά, μείζονος σημασίας, είναι και η μουσειολογική και μουσειογραφική έκθεση της Εθνικής Πινακοθήκης, ένα ζήτημα που απασχολεί άμεσα και τη διευθύντρια Μαρίνα Λαμπράκη – Πλάκα, η θητεία της οποίας, όπως και του Δ.Σ., λήγει τυπικά στις 6 Ιουνίου. Συνολικά το έργο της επανέκθεσης υπολογίζεται στα 10 εκατ. ευρώ και η εφαρμογή της μελέτης θα πρέπει να γίνει από φορέα που ακόμη δεν έχει εξευρεθεί. Δηλαδή, δεν είναι ακόμη γνωστό αν το έργο της επανέκθεσης (η εφαρμογή των μελετών για την έκθεση των έργων τέχνης και τον εξοπλισμό) θα προκύψει από το ΥΠΠΟΑ και από την αρμόδια Υπηρεσία Αναστηλώσεων ή από την Εθνική Πινακοθήκη.

Τα δύο σενάρια

Στην πρώτη περίπτωση, που είναι και η τυπική, θα πρέπει να προκηρυχθεί διαγωνισμός. Στη δεύτερη περίπτωση, η Εθνική Πινακοθήκη τυπικά δεν μπορεί να αναλάβει το έργο, καθώς δεν έχει τεχνική υπηρεσία. Με την καθυστέρηση του έργου, όλα αυτά πηγαίνουν πίσω, με αποτέλεσμα να υπάρχει επίπτωση και στην αποδέσμευση των κονδυλίων για τη μουσειολογική και μουσειογραφική έκθεση. Η Περιφέρεια Αττικής έχει ήδη διαθέσει 169.000 ευρώ για να εκπονηθεί η μελέτη της επανέκθεσης. Το ποσόν προέρχεται από εθνικούς πόρους και εκταμιεύεται βάσει προγραμματικής σύμβασης μεταξύ Περιφέρειας Αττικής και υπουργείου Πολιτισμού. Επίσης, η Περιφέρεια έχει ήδη αποδεσμεύσει περίπου 4 εκατ. από το ΕΣΠΑ για εργασίες στο κτίριο Α και στον περιβάλλοντα χώρο, αλλά τώρα με την καθυστέρηση του έργου είναι αμφίβολο αν θα μπορέσει να αποδεσμεύσει επιπλέον 5 εκατ. για την εφαρμογή της μελέτης της επανέκθεσης (καλύπτοντας το 50% του απαιτούμενου ποσού), καθώς η δέσμευση κονδυλίων χωρίς παραγωγή έργου δεν μπορεί να είναι αποδεκτή.