ΠΡΟΣΩΠΑ

Αλέξης Τσίπρας, μεταξύ Οδυσσέα και Περικλή

Αλέξης Τσίπρας, μεταξύ Οδυσσέα και Περικλή

Το Βrexit ως ρεβάνς της «μουχλιασμένης» Αγγλίας, τη Λαμπεντούζα ως συνώνυμο της δειλίας της Ευρώπης, αλλά και τον Αλέξη Τσίπρα ως νοητό απόγονο του Περικλή και του μυθικού Οδυσσέα, παρομοίωσε στον χειμαρρώδη μονόλογό του ο Γάλλος φιλόσοφος Μπερνάρ Ανρί Λεβί το βράδυ της Δευτέρας. Καλλιτέχνες, διανοούμενοι, πολιτικοί, πρέσβεις, εκπρόσωποι της κοινωνίας των πολιτών και δημοσιογράφοι συνέρρευσαν στο Παλλάς για την παράσταση «Αναζητώντας την Ευρώπη». Σε ένα λιτό, ασπρόμαυρο σκηνικό, αποτελούμενο από ένα γραφείο με λάπτοπ, μια πολυθρόνα, ένα κάδρο, που συχνά γινόταν οθόνη προβολής βίντεο και φωτογραφιών, αλλά και μια καμουφλαρισμένη μπανιέρα «εξιλέωσης», ο Λεβί υποδύθηκε τον εαυτό του ως καλεσμένο ομιλητή για το μέλλον της Ευρώπης σε μια υποτιθέμενη εκδήλωση στο Σεράγεβο, ελληνικής όμως διοργάνωσης.

Η επιλογή των δύο λαών, των «φίλων της Αθήνας» και των «αδελφών από το Σεράγεβο», δεν είναι διόλου τυχαία. Ο Γάλλος φιλόσοφος είχε εμπλακεί στον εμφύλιο της Γιουγκοσλαβίας, όπου έχασε πολλούς συντρόφους του. Επιπλέον, το Σεράγεβο συμβολίζει τον τόπο απ’ όπου ξεκίνησε η πρώτη κρίση για την Ευρώπη, δηλαδή ο Α΄ Παγκόσμιος Πόλεμος. Οσο για την Ελλάδα, πέρα από κοιτίδα του ευρωπαϊκού πολιτισμού, ο εκ πεποιθήσεως φιλέλληνας Λεβί την αντιμετωπίζει ως μια χώρα που τον γοητεύει – προ πάντων η «ατίθαση» πλευρά της. Η αντίστροφη μέτρηση για τη στιγμή του λόγου έχει αρχίσει –απομένει μόλις μία ώρα και σαράντα λεπτά– ο Λεβί, όμως, αν και φιλοευρωπαϊστής, βρίσκεται σε σύγχυση, που μεταφέρεται στις γεμάτες ένταση κινήσεις του. «Πρέπει να υμνήσω την Ευρώπη και τις αξίες της, αλλά μου έρχονται μόνον θλιβερά γεγονότα στο μυαλό», μονολογεί.

Κάνει έναν απολογισμό της πολιτικής κατάστασης στη Γηραιά Ηπειρο: τη Μέρκελ «που άνοιξε την πύλη στους πρόσφυγες, μια στιγμή μεγαλοσύνης», τον Μελανσόν που στηρίζει αναφανδόν τον Μαδούρο, τον «μικρονονό» Σαλβίνι. Για το πολιτικό και κοινωνικό γίγνεσθαι στην Ελλάδα εμφανίστηκε ιδιαίτερα ενημερωμένος. Μίλησε για τον Μίκη Θεοδωράκη που θαύμαζε πριν από 30 χρόνια, τον Γιάννη Μπεχράκη που χαρακτήρισε «Χέμινγουεϊ της ανθρώπινη δυστυχίας». Σκιαγράφησε δε και τους εχθρούς της χώρας – Τουρκία, Κίνα και… Ρωσία. Εναντι των Ελλήνων πολιτικών επέδειξε θαυμασμό. Στον Αλέξη Τσίπρα, που κάποτε τον εξόργιζε με τις θέσεις του, διακρίνει έναν πολιτικό με χαρακτηριστικά του Περικλή και του Οδυσσέα, με τον τελευταίο μάλιστα να τον έχει εμπνεύσει για την περιβόητη «κωλοτούμπα». Στοιχεία ηγετικής φυσιογνωμίας αποδίδει και στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας Προκόπη Παυλόπουλο, που θεωρεί ικανό να αναλάμβανε τα ηνία της Ευρώπης, ενώ με επαινετικά λόγια μίλησε και για τον Κυριάκο Μητσοτάκη και την Ολγα Κεφαλογιάννη (η οποία βρισκόταν στις μπροστινές θέσεις). Ο Γάλλος φιλόσοφος κατέληξε ότι η χώρα μας βγάζει «κεφάλι» από τη φουρτούνα της κρίσης και προτείνει –γιατί όχι– να μεταφερόταν η μία από τις δύο έδρες της Ευρωπαϊκής Ενωσης στην Αθήνα.