ΕΠΙΣΤΗΜΗ

Ο σαρκοβόρος γίγαντας της ιουρασικής περιόδου

o-sarkovoros-gigantas-tis-ioyrasikis-periodoy-2010581

ΛΙΣΣΑΒΩΝΑ. Σαρκοβόρος γίγαντας μήκους δέκα μέτρων, βάρους πέντε τόνων με δυνατά σαγόνια και δόντια κοφτερά σαν λεπίδες, που είχαν το καθένα μία παλάμη μήκος, ήταν ο Torvosaurus gurneyi, τα οστά του οποίου ανακαλύφθηκαν από ερασιτέχνη στην Πορτογαλία. Ο Τορβόσαυρος ήταν ο μεγαλύτερος σαρκοβόρος δεινόσαυρος που περπάτησε ποτέ στην ευρωπαϊκή ήπειρο.

«Ηταν καλύτερα να μη βρεθεί κανείς στον δρόμο αυτού του μεγάλου σαρκοβόρου δεινόσαυρου» είπε ο παλαιοντολόγος Κριστόφ Χέντριξ του Νέου Πανεπιστημίου της Λισσαβώνας. «Ο Τορβόσαυρος κυνηγούσε μεγάλα θηράματα, παραδείγματος χάρη φυτοφάγους δεινόσαυρους».

Το 2003, ερασιτέχνης κυνηγός απολιθωμάτων ανακάλυψε οστά Τορβόσαυρου στους βραχώδεις λόφους της Λουρίνια, 72 χιλιόμετρα βόρεια της Λισσαβώνας. Τα ευρήματα δημοσιεύθηκαν στην επιθεώρηση PLOS ONE.

Πριν από 150 εκατομμύρια χρόνια, η περιοχή αυτή της σημερινής Πορτογαλίας ήταν ένα εύφορο δέλτα ποταμού. Στον αέρα πετούσαν Πτερόσαυροι και προϊστορικά πουλιά, ενώ στα νερά κολυμπούσαν κροκόδειλοι και χελώνες. Τα θηλαστικά της περιόδου εκείνης είχαν μέγεθος ποντικιού.

Φυτοφάγοι δεινόσαυροι, κάποιοι με γιγάντιους λαιμούς όπως ο Λουσοτιτάνας, τρέφονταν από την πλούσια βλάστηση. Αλλοι, όπως η Δρακοπέλτα, είχαν αναπτύξει «θωράκιση» προκειμένου να δυσκολεύουν τους φυσικούς εχθρούς τους.

«Στην ύστερη ιουρασική περίοδο κανείς δεν μπορούσε να τα βάλει με τον Τορβόσαυρο. Ηταν ο κύριος των πάντων, το ισοδύναμο του Τυραννόσαυρου Ρεξ, μόνο 80 εκατομμύρια χρόνια νωρίτερα» είπε ο έτερος μελετητής, Οκτάβιο Ματέους.

O Τυραννόσαυρος, που έζησε στη Βόρεια Αμερική, ο Καρχαροδοντόσαυρος και ο Σπινόσαυρος που έζησαν στη Βόρεια Αφρική και ο Γιγαντόσαυρος που έζησε στην Αργεντινή ξεπερνούσαν σε μέγεθος τον Τορβόσαυρο, αλλά όλοι εμφανίστηκαν πολύ αργότερα, στην κρητιδική περίοδο, που ακολούθησε την ιουρασική.

«Αυτό το ζώο, ο Τορβόσαυρος, ήταν ήδη απολίθωμα 80 εκατομμύρια χρόνια πριν περπατήσει στη γη ο Τυραννόσαυρος» είπε ο Ματέους. Στην ιουρασική περίοδο (200 εκατομμύρια χρόνια ώς 145 εκατομμύρια χρόνια πριν), οι σαρκοβόροι δεινόσαυροι, πλην του Τορβόσαυρου, του Αλλόσαυρου και του Σαυροφαγάνακα είχαν μεσαίο μέγεθος, με μήκος που δεν ξεπερνούσε τα πέντε μέτρα.

Ηταν η πρώτη φορά που ανακαλύφθηκαν οστά Τορβόσαυρου στην ευρωπαϊκή ήπειρο. Αλλο είδος του ιδίου γένους (Τorvosaurus tanneri) ανακαλύφθηκε το 1979 στις Ηνωμένες Πολιτείες.