ΑΠΟΨΕΙΣ

Η ισχύς του μεγαλομετόχου

Παρά τις προσδοκίες και τους ισχυρισμούς ευφάνταστων προαγωγών της ευρωπαϊκής ιδέας, η Ευρωπαϊκή Ενωση ήταν και παραμένει, σε κρίσιμες στιγμές, μια συμφωνία εταιρικής σχέσεως, από την οποία επωφελείται ο μεγαλύτερος μέτοχος – με μία λέξη η Γερμανία.

Κατά συνέπεια, προς τι η αγανάκτηση και η απογοήτευση από τη στάση της καγκελαρίου Αγκελα Μέρκελ, η οποία απέρριψε την ιδέα θεσπίσεως ομολόγου για την αντιμετώπιση των συνεπειών της μάστιγας του κορωνοϊού στην οικονομία; Δεν είναι η ενωμένη –ούτως ειπείν– Ευρώπη μια «κιβωτός χριστιανικών αρχών». Ούτως ή άλλως, ο ιδεολογικός καμβάς της εξυφάνθη στη βάση των αρχών του Διαφωτισμού, όπως σαφέστατα προκύπτει από τον καταστατικό χάρτη, που εκπονήθηκε με κόπους και με βάσανα.

Δεν είναι καν η Ενωση «μια κοινοκτημοσύνη κάθε επιστήμης, αρετής και τελειότητος», όπως την εφαντάσθη ο Βρετανός θεωρητικός του φιλελεύθερου συντηρητισμού Εντμουντ Μπερκ, αλλά μάλλον ό,τι εκ προοιμίου απέρριπτε, δηλαδή «μια συμφωνία εταιρικής σχέσεως καπνού ή ευτελούς υφάσματος» – «τσίτι» αυτολεξεί.

Επιστρατεύθηκε προς αντιστάθμιση των δυσλειτουργιών του ευρωπαϊκού «εταιρικού σχήματος» η λέξη «αλληλεγγύη», που ουσιαστικώς σημαίνει ότι η Γερμανία θα πρέπει να πληρώσει τις υστερήσεις των κρατών του Νότου, συμπεριλαμβανομένης και της Γαλλίας.

Δεν πρόκειται να πράξει κάτι τέτοιο η καγκελάριος Μέρκελ, αλλά δεν πρόκειται να διαλυθεί ούτε η Ευρωπαϊκή Ενωση. Εδώ και έναν αιώνα η Γερμανία αγωνίζεται να κατακτήσει θέση ηγεμονική στην ήπειρο. Και επιτέλους τα κατάφερε, έπειτα από δύο προηγούμενες οικτρές αποτυχίες.

Αλλά ούτε και οι οκτώ, που προκάλεσαν την καγκελάριο της Γερμανίας ζητώντας δημοσίως τη θέσπιση κορωνο-ομολόγου, θα διακινδυνεύσουν μια μοιραία ρήξη, διότι δεν έχουν ελπίδα επιβιώσεως εκτός του υπάρχοντος συστήματος.

Το πλέον ενδιαφέρον είναι ότι η μάχη δεν θα δοθεί καν στην ολομέλεια του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, διότι η όποια ρύθμιση –πρόσκαιρη φυσικά– θα προκύψει κατόπιν «συνεννοήσεως» της Κριστίν Λαγκάρντ, προέδρου της ΕΚΤ, και του Συμβουλίου υπουργών Οικονομικών, με μία λέξη του Βερολίνου. Τα άλλα είναι απλώς επιφαινόμενα.