ΑΠΟΨΕΙΣ

25 χρόνια από τα Ιμια: η βάσανος της μνήμης

Τα ξημερώματα της 31ης Ιανουαρίου 1996, ο υποπλοίαρχος Χριστόδουλος Καραθανάσης, ο υποπλοίαρχος Παναγιώτης Βλαχάκος και ο αρχικελευστής Εκτορας Γιαλοψός σκοτώθηκαν όταν το ελικόπτερό τους με κωδικό «ΠΝ 21» κατέπεσε στη θάλασσα, ενώ βρισκόταν σε πλήρη εξέλιξη η κρίση των Ιμίων. Την Κυριακή συμπληρώθηκαν 25 χρόνια, ένα τέταρτο του αιώνα, από εκείνο το τραγικό πρωινό που οδήγησε τρεις ανθρώπους του καθήκοντος στην ύστατη θυσία. Ολοι όσοι καταλαβαίνουν ενστικτωδώς τον ρόλο των στελεχών των Ενόπλων Δυνάμεων σε μια κρίση γνωρίζουν καλά ότι αν ο χρόνος γύριζε πίσω, και οι τρεις θα έκαναν ξανά το ίδιο.

Ενα τέταρτο του αιώνα από τη στιγμή που η Τουρκία πρακτικά επέβαλε στο Αιγαίο τη θεωρία των «γκρίζων ζωνών» είναι μια καλή ευκαιρία να δούμε τι έχει αλλάξει από τότε. Αν συγκριθούν αποκλειστικά και μόνο τα μεγέθη, οι διαπιστώσεις είναι τρομακτικές. Από το 1996 μέχρι σήμερα, ο πληθυσμός της Τουρκίας αυξήθηκε κατά 25%, κατά 20 εκατομμύρια ανθρώπους. Η Ελλάδα έχει μείνει περίπου η ίδια. Παράλληλα, η Τουρκία τριπλασίασε το ΑΕΠ της. Η Ελλάδα βρίσκεται παραπάνω από το 1996, αλλά με εμφανείς τις επιπτώσεις από τη χρεοκοπία. Η μέση ηλικία στην Ελλάδα είναι στα 45,3 έτη, ενώ στην Τουρκία μετά βίας ξεπερνάει τα 32. Εσχάτως μιλάμε για εξοπλισμούς. Το ελληνικό οπλοστάσιο κατά τα τελευταία 25 χρόνια ίσα που διατηρήθηκε, παρά το μεγάλο εξοπλιστικό πρόγραμμα που ακολούθησε τη νύχτα των Ιμίων. Το τουρκικό έχει εκσυγχρονιστεί, έχει μεγαλώσει περισσότερο και, πλέον, στηρίζεται και σε μια αμυντική βιομηχανία, καλή ή κακή είναι προς το παρόν αδιάφορο.

Οι αριθμοί δεν λένε πάντα την αλήθεια. Το μέγεθος δεν καθορίζει την ισχύ, όμως βοηθάει. Και η ίδια η Τουρκία μπορεί να έχει μετατραπεί τα τελευταία χρόνια σε πληθυσμιακό γίγαντα, απέχει όμως παρασάγγας από το να μπορεί να χαρακτηρισθεί περιφερειακή δύναμη. Η Ελλάδα δεν έχει πολλές λύσεις για να αντιμετωπίσει τον τουρκικό επεκτατισμό. Μπορεί όμως να προετοιμαστεί κατάλληλα. Η αποτροπή δεν φτάνει. Απαιτείται ενίσχυση της αμυντικής βιομηχανίας ώστε αυτή να μπορεί να στηρίξει μια ακμάζουσα οικονομία. Και, επιτέλους, να σπάσει το απόστημα της καθήλωσης των παιδιών της μεσαίας τάξης που υποχρεώνονται να παρακολουθούν την ανέλιξη ανάξιων. Ο Καραθανάσης, ο Βλαχάκος, ο Γιαλοψός, αλλά και χιλιάδες που συνεχίζουν τη δουλειά τους, είναι παιδιά της ελληνικής μικρομεσαίας τάξης. Που μπορεί να έχει τσαλαπατηθεί από την κρίση, αλλά έχει και βούληση και τη μνήμη για να κρατηθεί.