ΑΠΟΨΕΙΣ

Το σκαληνό τρίγωνο Εξουσίας, Οικονομίας, Επιστήμης

Δεν πρόκειται, βέβαια, για κάποιο απειλητικό Τρίγωνο των Βερμούδων, και μάλιστα χερσαίο, όχι θαλάσσιο, όπως εκείνο του Ατλαντικού Ωκεανού, που η ανθρώπινη φαντασία το έχει κηρύξει έδρα των εξωγηίνων, πύλη ανόδου προς τον κόσμο μας των κατοίκων της Κούφιας Γης ή εστία υπέρμετρης παραφυσικής δραστηριότητας. Η αλήθεια, πάντως, είναι ότι ο πλανήτης ζει επί ενάμιση χρόνο μέσα σε ένα τρίγωνο μη ασφαλές και μη ισορροπημένο. Κορυφές του η Επιστήμη, η Πολιτική και η Οικονομία. 

Δεν είναι αρμονικές οι σχέσεις των τριών κορυφών. Διαφέρουν οι προτεραιότητές τους, οι μέθοδοι, ο σκοπός τους. Διαφέρουν οι αντιλήψεις τους για το τι σημαίνει γνώση, ισχύς, επιβολή. Γνώρισμα της Επιστήμης, η αναζήτηση, η αμφιβολία, η αυτοαμφισβήτηση. Το «Αυτός έφα» δεν ισχύει όποιος «αυτός» κι αν κατονομαστεί. Αντίθετα, για την Εξουσία είναι αυτονόητη η ταύτισή της με την αυθεντία επί παντός επιστητού. Συχνά-πυκνά, λοιπόν, φρονεί ότι δικαιούται να παραγνωρίσει τον λόγο της Επιστήμης, να τον υποτιμήσει, να τον χειραγωγήσει. Συνήθως επιστρατεύει το επιχείρημα-άλλοθι ότι συνεκτιμά τη «μεγάλη εικόνα», όχι τη μερική, και κατά συνέπεια οφείλει να υπηρετήσει και την οικονομική υγεία του κοινωνικού σώματος, όχι μόνο τη φυσική.

Στον καιρό της πανδημίας, δεν πρέπει να έχει υπάρξει ούτε μία κυβέρνηση παγκοσμίως που να αποδέχτηκε ότι το τρίγωνο που μας απασχολεί μπορεί να είναι ισόπλευρο. Ολες τους το προτιμούν σκαληνό, με τη μεγάλη πλευρά να αντιπροσωπεύει την επικυριαρχία τους. Την περίοδο που διανύουμε, περίοδο τουριστική, το άγχος προσέλκυσης «αιμοδοτών»-επισκεπτών οδηγεί παντού στη σμίκρυνση της πλευράς που αντιστοιχεί στην Επιστήμη. Εξ ου και η χαλαρωτική σπουδή, ο εξωραϊσμός των επιδημιολογικών δεδομένων, η χρήση προβληματικών αλγορίθμων τύπου EVA, η παρακοή στις οδηγίες του ΠΟΥ για τις μάσκες.

Αν πιστέψουμε τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη, «η χώρα δείχνει να κερδίζει τη μάχη». Αν όμως πιστέψουμε την πλειονότητα των ειδικών, τα δύσκολα παραμένουν μπροστά μας: και πολύ μακριά από το ποσοστό εμβολιασμού που θα πρόσφερε γερό τείχος ανοσίας βρισκόμαστε και η μετάλλαξη «Δ» (ένα δώρο των τουριστών παρόμοιο των Δαναών) αποδεικνύεται δυσμάχητη. Δεν μπορεί, φυσικά, η κυβέρνηση να βάλει καλοκαιριάτικα την ταμπέλα «Κλειστόν» σε μια χώρα τουριστοεξαρτημένη. Τουλάχιστον, όμως, ας είναι πραγματικός ο έλεγχος των εισερχομένων. Διότι πέρυσι, αν θυμηθούμε τις σοβαρές ενστάσεις της Ενωσης Πληροφορικών Ελλάδας, ο αλγόριθμος EVA μάς ηπάτησε.