ΑΠΟΨΕΙΣ

Από τον φόβο στην παράνοια

Διαστάσεις παράνοιας αρχίζει να παίρνει πλέον η ισλαμοφοβία στην Ευρώπη. Πριν από λίγες εβδομάδες, η Οπερα του Βερολίνου είχε αποφασίσει να ματαιώσει παραστάσεις μιας όπερας του Μότσαρτ, για να μη θιγούν οι Μουσουλμάνοι από κάτι που πριν από λίγα χρόνια θα είχε περάσει εντελώς απαρατήρητο: την εμφάνιση στο σκηνικό μιας κεφαλής του Μωάμεθ. Χρειάστηκε τότε να επέμβει η Γερμανίδα καγκελάριος Αγκελα Μέρκελ για να επανεκτιμηθεί η πρωτοφανής αυτή απόφαση αυτολογοκρισίας ενός κορυφαίου ευρωπαϊκού καλλιτεχνικού φορέα. Και τώρα, ξαφνικά, τα πράγματα χειροτερεύουν ακόμα περισσότερο.

Αυτή τη φορά δεν είναι το Βερολίνο αλλά το Λονδίνο. Και δεν είναι μια όπερα αλλά μια πόλη. Επίσης, δεν πρόκειται καν για την αποφυγή πράξεων που μπορεί να προσβάλουν τους μουσουλμάνους, αλλά για τον αυτοπεριορισμό σε κάτι που ούτε καν τους αφορά, με το οποίο ουδεμία σχέση έχουν. Ομως, το χειρότερο είναι ότι δεν είναι αποτέλεσμα κρατικής ή άλλης εντολής, αλλά μια μάλλον αυθόρμητη ενέργεια μέσα από την κοινωνία. Ποια; Το να περιοριστούν οι στολισμοί για τα Χριστούγεννα, ώστε να μην τύχει και… θιγούν οι πιστοί του Ισλάμ!

Λογικά, δεν βγάζει κανένα νόημα. Ομως, το γεγονός ότι πάρα πολλές επιχειρήσεις στην πόλη με την πιο ισχυρή παράδοση χριστουγεννιάτικου στολισμού στην Ευρώπη αποφασίζουν τώρα να τον αποφύγουν, είναι τρομακτικό. Δείχνει ότι ο φόβος έχει αρχίσει πλέον να εγκαθίσταται τόσο βαθιά που ούτε η λογική αλλά ούτε και οι παραδόσεις δεκαετιών (ακόμα και στη χώρα-θεματοφύλακα της έννοιας της παράδοσης) μπορούν να του αντισταθούν. Ούτε και στα χρόνια του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου με τους σφοδρότατους βομβαρδισμούς του Λονδίνου οι κάτοικοί του δεν έδειχναν έτοιμοι για τέτοιου είδους παραχωρήσεις. Ελπίζει κανείς ότι, τελικά, στις μέρες που μεσολαβούν μέχρι τα Χριστούγεννα, το κύμα αυτής της καταστροφικής ανησυχίας θα ξεφουσκώσει. Ούτως ή άλλως, το Λονδίνο έχει ήδη αρχίσει να αποκτά τη γιορτινή του εικόνα από τους στολισμούς που κάνει η πόλη στους δρόμους. Ομως, φυσικά, το θέμα δεν είναι αυτό. Το θέμα είναι μέχρι πού μπορεί να φτάσει αυτή η παράνοια, αλλά, κυρίως, πόσο ουσιαστικά είναι τα αίτια που τη γεννούν, αν πρόκειται για ένα πολύ επικίνδυνο είδος, για μια παράνοια στηριγμένη σε πραγματικά αίτια – έπεσαν πολλοί νεκροί από τις βόμβες στο μετρό του Λονδίνου. Κι αν τώρα οι άνθρωποι πιστεύουν ότι με το να μη στολίσουν για τα Χριστούγεννα θα… ξορκίσουν το κακό, αυτό δείχνει μόνο ένα πράγμα: ότι οι βόμβες έκαναν πολύ μεγαλύτερη ζημιά απ’ ότι θα ήλπιζαν οι τρομοκράτες που τις πυροδότησαν. Σε αυτήν την περίπτωση, το καλύτερο που έχουν να κάνουν οι μουσουλμανικές οργανώσεις είναι να αρχίσουν το γρηγορότερο να μοιράζουν οι ίδιες φάτνες και αγγελάκια. Γιατί αυτός ο φόβος, αν κυριαρχήσει, τελικά, δεν θα βγει σε καλό για κανέναν.