ΑΠΟΨΕΙΣ

Γνωριμία με την πατρίδα για 50 Ελληνοαμερικανούς

Την περασμένη Πέμπτη, ένα από τα χαρακτηριστικά ζεστά και υγρά καλοκαιρινά απογεύματα της Ουάσιγκτον, 50 νεαροί Ελληνοαμερικανοί από κάθε γωνιά των ΗΠΑ ετοιμάζονταν για το ταξίδι τους στην Ελλάδα, με μια εισαγωγή στην Ουάσιγκτον από τους εκπροσώπους της ελληνοαμερικανικής κοινότητας στην πόλη. Το ετήσιο εκπαιδευτικό πρόγραμμα διοργανώνεται από τη National Hellenic Society, ένα ίδρυμα που έχει στόχο να διατηρήσει την ελληνική πολιτισμική κληρονομιά στις ΗΠΑ.

Η προσπάθεια έχει έναν πολύτιμο εταίρο στην Ελλάδα, το Αμερικανικό Κολέγιο  Ελλάδος – DEREE, το οποίο προσφέρει τα μαθήματα εισαγωγής στην ελληνική γλώσσα και κοινωνία, καθώς και μια ομάδα φιλοξενίας από φοιτητές στην Ελλάδα, που θα βοηθήσουν τους Ελληνοαμερικανούς στην… πράξη για τις επόμενες δύο εβδομάδες. Με τη συμβολή του Ιδρύματος Νιάρχου και του Elios Education Foundation, οι θέσεις διπλασιάστηκαν σε σχέση με πέρυσι, καθώς οι μαρτυρίες από τα προηγούμενα τέσσερα ταξίδια της οργάνωσης είναι πολύ ενθαρρυντικές.

Η Κάθριν Χάουελ, μια νεαρή Ελληνοαμερικανίδα από το Σαν Ντιέγκο της Καλιφόρνιας, είχε συμμετάσχει στο πρόγραμμα της NHS πριν από τρία χρόνια. Εκείνο το ταξίδι ενέπνευσε την επιστροφή της στην Ελλάδα πέρυσι το καλοκαίρι, αυτή τη φορά με την οικογένειά της, για να βρει το χωριό όπου ζούσαν οι προπάπποι της. Οταν έφτασαν στα Δολιανά, στην Πελοπόννησο, έλπιζαν να συναντήσουν δύο συγγενείς και ίσως το σπίτι των παππούδων τους, αλλά βρήκαν κοντά στους 20. Οπως περιγράφει, «κάποιοι είχαν δάκρυα στα μάτια όταν αντιλήφθηκαν ποιοι είμαστε. Αγαπούσαν την προγιαγιά μου πολύ και ήταν τόσο χαρούμενοι που κάναμε τέτοιο ταξίδι για να τους βρούμε. Δεν θα το ξεχάσω ποτέ»!

Ο διευθυντής της NHS Αρτ Δημόπουλος λέει ότι το ταξίδι δίνει στους συμμετέχοντες «μια ευκαιρία να μάθουν και να επανασυνδεθούν με την ελληνική τους ταυτότητα». Με το 87% των Ελληνοαμερικανών στις ηλικίες 18-26 ετών να προέρχεται από μεικτούς γάμους, αυτό γίνεται ολοένα πιο δύσκολο. H επιρροή της Εκκλησίας, η οποία έχει παίξει κρίσιμο ρόλο στη διατήρηση της ταυτότητας και της γλώσσας στο παρελθόν, φθίνει στις νεότερες γενιές. Είναι χαρακτηριστικό ότι η Αρχιεπισκοπή προβληματίζεται για την ίδια την επιβίωσή της στο μέλλον, καθώς στην ιστοσελίδα της αναφέρει ότι 90% των Αμερικανών με ελληνικές ρίζες δεν συνδέεται πλέον με την Εκκλησία.

Οι εκπρόσωποι της ελληνοαμερικανικής κοινότητας θαυμάζουν την επιτυχία των Εβραίων της Αμερικής, που διατηρούν ισχυρούς δεσμούς με το Ισραήλ ανεξάρτητα από τη θρησκεία, και επιθυμούν να δουν τη νεότερη γενιά να συμμετέχει ενεργά στην κοινότητα. Ο διευθυντής του American Hellenic Institute Νικ Λαρυγγάκης κάλεσε μάλιστα τους φοιτητές να αναλάβουν την ηγεσία της ελληνοαμερικανικής κοινότητας στο μέλλον. Οι ίδιοι ωστόσο αναγνωρίζουν ότι οι δεσμοί των νεότερων γενιών με την Ελλάδα δεν έχουν τα χαρακτηριστικά της άμεσης εμπειρίας της μετανάστευσης που είχαν οι παλαιότερες γενιές. Οπως το θέτει ο διευθυντής της ΑΧΕΠΑ Βασίλης Μωσαΐδης, «θεωρώ τη γενιά μου τη γέφυρα μεταξύ του τι ήταν η Ελλάδα και τι είναι οι ΗΠΑ».

Αυτό όμως μπορεί να είναι και μια ευκαιρία, καθώς προγράμματα όπως αυτό της NHS δίνουν την ευκαιρία να μυήσει κανείς τους νέους Ελληνοαμερικανούς στη σύγχρονη Ελλάδα. Από τα παιδιά που συμμετέχουν στο πρόγραμμα φέτος, για περισσότερα από τα μισά είναι η πρώτη φορά που επισκέπτονται τη χώρα. Μπορεί οι προσδοκίες να είναι υψηλές, αλλά αυτό το ταξίδι δεν είναι παρά ένα πρώτο σημαντικό βήμα. Εναπόκειται στην ελληνοαμερικανική κοινότητα να αξιοποιήσει αυτό το νέο αίμα εισάγοντας μια σύγχρονη ατζέντα, με έμφαση στη συνεργασία.

Τα οφέλη για την Ελλάδα από μια νέα γενιά Ελληνοαμερικανών που θα επανασυνδεθεί με τη χώρα είναι πολλαπλά. Οι δεσμοί με την πανεπιστημιακή και την ερευνητική κοινότητα στην Ελλάδα θα μπορούσαν να είναι ένα επόμενο βήμα – ακολουθώντας το επιτυχημένο παράδειγμα του Ισραήλ που δημιούργησε μια βιομηχανία υψηλής τεχνολογίας 22 δισ. δολαρίων χάρη στη συνεργασία με τις ΗΠΑ και την πολύτιμη συμβολή της Διασποράς.