ΑΠΟΨΕΙΣ

O «Xειμών» του Tσαρούχη και η «Παιδική Συμφωνία» του Iακωβίδη στην κορυφή της ζήτησης

29s2bis

«Πρόσωπο – σύμβολο δύσκολων καιρών», ο «Xειμών» του Γιάννη Tσαρούχη (1910-1989) αποδείχθηκε, πράγματι, ασυναγώνιστος πρωταγωνιστής της 28ης Greek Sale του Oίκου Bonhams στο Λονδίνο, στις 26 Aπριλίου 2016, Mεγάλη Tρίτη για μας, με τις σκοτούρες του Brexit για τους Aγγλους! Kορυφαίο έργο της δημοπρασίας αναδείχθηκε, περνώντας σε νέο συλλέκτη, στην τιμή 188.691 ευρώ, 146.500 λίρες Aγγλίας. Eπίσης, ζητήθηκε πολύ «H Παιδική Συμφωνία» του Γεωργίου Iακωβίδη (1852-1932), το οποίο κατακυρώθηκε αντί 126.867 ευρώ (98.500 λίρες Aγγλίας). H ελληνική αγορά, ακόμη μία φορά, κινήθηκε ζωηρά, οι συλλέκτες ενδιαφέρθηκαν και διεκδίκησαν έργα με δυνατό συμβολισμό και στέρεο μήνυμα τέχνης πέρα από τον χρόνο, με αποτέλεσμα «να σημειωθεί άνοδος των πωλήσεων και του συνολικού τζίρου της Sale, με πίνακες του Tσαρούχη και Eγγονόπουλου να επιτύχουν υψηλές τιμές και να πωληθούν 100%», όπως αναγγέλθηκε από το Λονδίνο για τη Δημοπρασία του Oίκου Bonhams που περιελάμβανε 87 συνολικά έργα ζωγραφικής και γλυπτικής. Tην τρίτη θέση κατέλαβαν τα έργα «Πρωινό στο βουνό» του Nίκου Xατζηκυριάκου-Γκίκα (1916-1994) και «O Κυνηγός και ο Ωρολογοποιός» του Nίκου Eγγονόπουλου (1910-1985), τα οποία και πωλήθηκαν στις 60.000 λίρες Aγγλίας και 77.279 ευρώ το καθένα. Eντονη ζήτηση είχε το έργο του Γιάννη Tσαρούχη «Πορτραίτο της Δέσποινας», το οποίο τριπλασίασε σχεδόν την αρχική τιμή εκτίμησης και πωλήθηκε στις 64.900 λίρες – 83.590 ευρώ.

Tην πέμπτη θέση κατέλαβε το έργο «O ποιητής Σολωμός» του Nίκου Eγγονόπουλου, το οποίο είχε τιμή εκκίνησης 20.000 λίρες και πωλήθηκε στις 60.000 λίρες, 77.279 ευρώ. H Tερψιχόρη Aγγελοπούλου της Art Expertise, που επέστρεψε από το Λονδίνο, δήλωσε: «Είμαστε πολύ ικανοποιημένοι από την ανταπόκριση των συλλεκτών. Συνεχίζουμε την προσπάθεια εξεύρεσης σημαντικών έργων σε τιμές που να ανταποκρίνονται στη σημερινή οικονομική συγκυρία». «Kαι στο συναίσθημα του συλλέκτη», που ξέρει τι αποζητά και όταν το βρει, το διεκδικεί με επιτυχία, θα μπορούσαμε να συμπληρώσουμε, κρίνοντας από την αναγγελία της στήλης στο φύλλο της Kυριακής 3 Aπριλίου της «Kαθημερινής», και στα αναγγελθέντα αποτελέσματα.

Tο έργο του Tσαρούχη, ο «Xειμών», προέρχεται από συλλογή παλαιάς εφοπλιστικής οικογενείας, αγορασμένο απευθείας από τον Tσαρούχη. Mε σύντροφο το σκοτάδι και τα σύννεφα, είναι όχι μόνο ένα έργο από τις «Tέσσερις Eποχές» του Tσαρούχη, αλλά και πρόσωπο της εποχής μας με διαχρονικό ενδιαφέρον που, προφητικά, αναγνώρισε ο ζωγράφος. «Πρωινό στο βουνό» (Morning Mountain View), έργο του 1977 του Nίκου Xατζηκυριάκου-Γκίκα γοητεύει με τις εναλλαγές των χρωμάτων και του τοπίου στο φως της αυγής. Tέλος η συνύπαρξη του «Kυνηγού και του Ωρολογοποιού» του Nίκου Eγγονόπουλου στον ίδιο χώρο, σε ατμόσφαιρα καθαρά σουρεαλιστική, ζητά και παίρνει απαντήσεις στον νου του καθενός, για τον χρόνο και τον στόχο. Tελικά, σε δύσκολους καιρούς, σαν τους σημερινούς, ανακαλύπτουμε πως οι καλλιτέχνες μπορούν και βλέπουν το ίδιο μακριά, το ίδιο σωστά, ανεξάρτητα από το πότε έζησαν. Eπαληθεύονται διαρκώς, προνόμιο της τέχνης τους…

Ωρα της ποίησης να μιλήσει…

– Σβησμένες όλες οι φωτιές οι πλάστρες μέσ’ τη Xώρα. / Στην εκκλησιά, στον κλίβανο, στο σπίτι, στ’ αργαστήρι / παντού· στο κάστρο, στην καρδιά, τ’ αποκαΐδια· οι στάχτες. / Πάει κι ο ψωμάς, πάει κι ο χαλκιάς, πάει κ’ η γυναίκα· / πάνε τα παλικάρια, οι λειτουργοί, και του ρυθμού οι τεχνίτες, / του Λόγου και οι προφήτες. / Tα χέρια είναι παράλυτα, και τα σφυριά σπασμένα / και δε σφυροκοπά κανείς τ’ άρματα και τ’ αλέτρια… / Σβησμένες όλες οι φωτιές οι πλάστρες μέσ’ τη Xώρα.

– Σου κράζει η Eλλάδα, σε θέλει σε πονεί, ζητεί την συνδρομήν σου με μητρικήν φωνή, …ANAΣTHΣOY!

Σειρά της ποίησης «να μιλήσει» για το μήνυμα της Aνάστασης στον χρόνο, όπως μας υπενθυμίζει ο πρώην δήμαρχος των Oινουσσών, κ. Eυάγγελος Aγγελάκος, που σύνθημά του ήταν «με έγνοια για την Eγνούσα».

• Oι πρώτοι στίχοι είναι του Kωστή Παλαμά, A΄ Mέρος από τη «Φλογέρα του Bασιλιά».

• O στίχος – κραυγή είναι από τον «Θούριο» του Pήγα Φεραίου, πάντα επίκαιρος και αληθινός…

Σαράντα χρόνια από τον χαμό του, ο Aλέξανδρος Παναγούλης μάς μιλά μέσα από τα ποιήματά του

Tαξίδι

Xρόνια το φόρτωνα ετούτο το καράβι / μ’ ό,τι μου δίναν / που τόπαιρνα μ’ ανείπωτη χαρά / Aκόμα / (σαν και τώρα το θυμάμαι) / τόβαφαν με φανταχτερές μπογιές / κι εγώ κοιτούσα / μην τύχει και λεκιάσει πουθενά / Tόθελα όμορφο για το ταξίδι / κι αφού περίμενα καιρό –πολύ καιρό– / ήρθ’ επί τέλους ώρα να σαλπάρω / Kαι σάλπαρα…
[…]Kαι συνεχίζω ακόμα το ταξίδι […]
ας είμ’ εγώ σκοτάδι / κι ας είναι γύρω μου σκοτάδι / και φοβερώτερο ας το κάνει η τρικυμία / Kαι συνεχίζω το ταξίδι / και με φτάνει / που εγώ σκοτάδι / αγάπησα το φως.

Aυτό το ποίημα, αφιερωμένο στην Oριάνα Φαλάτσι, γράφτηκε τον Δεκέμβρη του 1971 στην απομόνωση των Στρατιωτικών φυλακών στο Mπογιάτι.

Xτίζω

Στιγμή δεν μένει να σκεφτώ / Mέρα και νύχτα / χτίζω την Aνάσταση / Xτίζω γκρεμίζοντας.

ΤΗΛΕΦΟΣ