ΑΠΟΨΕΙΣ

Τα ΜΜΕ, οι μύθοι και οι αλήθειες

Τ​​ο βράδυ της Κυριακής, κάνοντας ζάπινγκ έπεσα επάνω στη συνέντευξη Τύπου του τεχνικού του ΠΑΟΚ, ακριβώς μετά το θυελλώδες ντέρμπι. Επικρατούσε ένταση. Ο Ιβιτς είχε μόλις πει στους δημοσιογράφους ότι είναι και δική τους δουλειά να αναδεικνύουν τα κακώς κείμενα στο ελληνικό ποδόσφαιρο (ισχυριζόταν ότι η ομάδα του είχε σφαγιαστεί από τη διαιτησία, αλλά μη με ρωτήσετε περισσότερα). Οι δημοσιογράφοι ξεσηκώθηκαν, ένας εκ των οποίων ακούστηκε να λέει: «Εχεις φάει ψωμί στην Ελλάδα, δεν μπορείς να τα λες αυτά»! Από την «ετεροντροπή» (τουιτερικός νεολογισμός: όταν ντρέπεσαι για λογαριασμό κάποιου άλλου), άλλαξα γρήγορα γρήγορα κανάλι, πέφτοντας πάνω στο «Truth», την ταινία για την έρευνα της εκπομπής «60 Minutes» για τη στρατιωτική θητεία του Τζορτζ Μπους. Αυτό το ζάπινγκ λες και ξεχείλωσε την έννοια «δημοσιογράφος» στα όριά της, από τον αθλητικογράφο-οπαδό έως τον Νταν Ράδερ.

Το ερώτημα ποιος είναι (καλός) δημοσιογράφος με απασχόλησε και την προηγούμενη εβδομάδα στο Εργαστήριο για την Ερευνητική Δημοσιογραφία και τη Νομοθεσία για τη Δυσφήμηση διά του Τύπου που διοργάνωσαν στη Θεσσαλονίκη το Ευρ. Κέντρο για την Ελευθερία του Τύπου, η Ευρ. Ομοσπονδία Δημοσιογράφων και το Διεθνές Ινστιτούτο Τύπου, με την υποστήριξη της ΕΣΗΕΜ-Θ. Είχε εξαιρετικό ενδιαφέρον και σπουδαίους ομιλητές από την Ελλάδα και το εξωτερικό, όμως δεν αποφύγαμε το καθιερωμένο αυτομαστίγωμα, αφού η υφέρπουσα άποψη ήταν ότι στην Ελλάδα δεν κάνουμε ερευνητική δημοσιογραφία (κάτι σαν το Αγιο Δισκοπότηρο) γιατί τα «παραδοσιακά» μέσα έχουν διαφόρων ειδών συμφέροντα, δεσμεύσεις κοκ. Την ίδια υπόκωφη κατηγορία εξαπολύουν εμμέσως πλην σαφώς και πολλά από τα νέα μέσα που έχουν αναπτυχθεί τα τελευταία χρόνια στην Ελλάδα: αυτοπροβάλλονται ως «ανεξάρτητα», φορείς των «πραγματικών» ειδήσεων και της ερευνητικής δημοσιογραφίας, αντίθετα προφανώς με τα υπόλοιπα. Εντάξει, η αρνητική διαφήμιση πουλάει, αλλά μέχρις ενός σημείου. Πρόσφατα, ζητώντας μία ακόμη φορά τη στήριξη του κόσμου για την επιβίωση της ειδησεογραφικής του πλατφόρμας, ο ιδρυτής της επανέλαβε ότι «παράγουμε περισσότερη πρωτογενή ύλη από σχεδόν κάθε μία εφημερίδα» (!).

Ισως τη σύγχυση των πολιτών σχετικά με τα ΜΜΕ την καλλιεργούμε οι ίδιοι. Η ερευνητική δημοσιογραφία δεν υπάρχει χωρίς το καθημερινό ρεπορτάζ. Ο ρεπόρτερ που ξημεροβραδιάζεται στο πεδίο μπορεί να το κάνει επειδή κάποιος άλλος βρίσκεται στο γραφείο και καταγράφει τις ειδήσεις, τη βάση, τα στοιχεία για την μετέπειτα εμβάθυνση στα γεγονότα. Λειτουργούν συμπληρωματικά, όπως ακριβώς και τα «παραδοσιακά» με τα νέα μέσα. Η ειδησεογραφία είναι καταιγιστική, οι ιστορίες στο περιθώριό της ανεξάντλητες. Ξεχωρίζουμε από τον τρόπο που τις ανιχνεύουμε και τις αναδεικνύουμε. Χώρος υπάρχει για όλους, με εξαίρεση φυσικά τους κάθε είδους οπαδούς.