ΓΡΑΜΜΑΤΑ ΑΝΑΓΝΩΣΤΩΝ

Από τον βροτοκτόνο έως τον ζωοκτόνο

apo-ton-vrotoktono-eos-ton-zooktono-2355838

Κύριε διευθυντά
Εύστοχες οι επισημάνσεις του τακτικού επιστολογράφου της έγκριτης εφημερίδας σας ιατρού Δημήτρη Γεωργαντά για τις ελληνικές λέξεις των επιθέτων με β΄ συνθετικό το επίθημα κτόνος = θάνατος, φόνος από το αρχαίο ρήμα (απο-)κτείνω = φονεύω· ετεροιωμένη βαθμίδα του θέματος κτεν-  παρακείμενος απέκτονα και (απο-)κτίννυμι, στον Πλάτωνα και στον Ξενοφώντα (βλ. Λεξικά Γ. Μπαμπινιώτη και Χριστ. Χαραλαμπάκη της Ακαδημίας). Μια πληθώρα λέξεων είναι εύχρηστες τόσο στην αρχαία όσο και στη νέα ελληνική γλώσσα και δηλώνουν το πρόσωπο που έχει διαπράξει φόνο, όπως μητροκτόνος (αρχ. μητραλοίας<αλίσκομαι), πατροκτόνος (αρχ. πατραλοίας), αδελφοκτόνος, συζυγοκτόνος, γυναικοκτόνος, παιδοκτόνος, ανδροκτόνος (ανδροκτασία = ανθρωποκτονία), ανθρωποκτόνος, ζωοκτόνος, αυτοκτόνος, ψυχοκτόνος, βρεφοκτόνος, πνευματοκτόνος, αλλά και εθνοκτόνος, γενοκτόνος, τυραννοκτόνος και στην εκκλησιαστική ποίηση, στον Ορθρον του Μεγάλου Σαββάτου: Βροτοκτόνον, αλλ’ ου θεοκτόνον, έφυ το πταίσμα του Αδάμ.

Αναστασιος Αγγ. Στεφος, δ.φ., Ειδικός γραμματέας της Πανελλήνιας Ενωσης Φιλολόγων