ΓΡΑΜΜΑΤΑ ΑΝΑΓΝΩΣΤΩΝ

Τα μαύρα φεγγάρια του πολυμήχανου

ta-mayra-feggaria-amp-nbsp-toy-polymichanoy-2274155

Κύριε διευθυντά
Ο κ. Δημοσθένης Ιωαννίδης, με την επιστολή του (23/8), μας δίνει ορισμένες πληροφορίες για τον βίο και την πολιτεία του μυθικού Οδυσσέα, όχι και τόσο κολακευτικές, δείχνοντας το ποιόν του μυθικού αυτού προσώπου που προσφάτως ήλθε στην επικαιρότητα.
Θα ήθελα να προσθέσω μερικές ακόμα, απομυθοποιώντας τον μέσω των μυθικών γεγονότων. Κατ’ αρχάς ο Οδυσσέας, προκειμένου να αποφύγει τη συμμετοχή του στην εκστρατεία κατά της Τροίας, υπεκρίνετο τον τρελό (ου βουλόμενος στρατεύεσθαι προσποιείτο μανίαν). Είναι ο πρώτος διδάξας τη μέθοδο αυτή.

Την απάτη απεκάλυψε ο Παλαμήδης, ο υιός του Ναύπλιου, οπότε ο Οδυσσέας «ωμολόγησεν την προσποιητόν μανίαν και στρατεύεται» (Απολλοδώρου, επιτομή της Βιβλιοθήκης XVI, 7). Ορκίστηκε όμως εκδίκηση εναντίον του Παλαμήδη και, κατά τη διάρκεια του πολέμου, του στήνει μια αριστοτεχνική πλεκτάνη «δολόφρων απάτη κατά τον Αριστοτέλη», κατηγορώντας τον ότι παρέδωσε σπουδαία μυστικά στον Πρίαμο. Η πλεκτάνη ήταν τόσο πολύ καλά σχεδιασμένη ώστε ο δυστυχής Παλαμήδης ήταν αδύνατον να την αντικρούσει. Τα κατασκευασμένα στοιχεία παραδίδονται στον Αγαμέμνονα, ο οποίος συγκαλεί υπό την προεδρία του έκτακτο στρατοδικείο το οποίο καταδικάζει τον ανίσχυρο να αμυνθεί Παλαμήδη σε θάνατο διά λιθοβολισμού. Η εκτέλεση της θανατικής ποινής εκτελείται μόνο από Πελοποννήσιους και Ιθακήσιους στρατιώτες, οι υπόλοιποι Ελληνες απέχουν (Φιλόστρατος, Ηρωϊκός χ, 7)

Για τους αρχαίους Ελληνες η κατασκευασμένη αυτή δίκη θεωρήθηκε «δικαστική δολοφονία», η πρώτη στον κόσμο. Ο Απολλόδωρος αναφέρει ότι ο Αγαμέμνων ήταν σε γνώση της πλεκτάνης του Οδυσσέα (επιτομή vi, 9).

Η υπόθεση του Παλαμήδη ενέπνευσε και τους τρεις μεγάλους τραγωδούς, ο δε Σωκράτης στην απολογία του, λίγο πριν από το τέλος του, τονίζει «…εγώ αλήθεια, πρόθυμος είμαι πολλάκις να αποθάνω αν είναι αυτά αληθινά, γιατί σε μένα προ παντός εξαιρετικά θαυμάσια θε να ήταν η διαμονή μου εκεί, εάν τυχόν εύρω τον Παλαμήδη και τον Αίαντα υιό του Τελαμώνος και όποιον άλλον πήγε από άδικη κρίση…». Δεν θα πρέπει να παραβλέψουμε ότι στην αυτοκτονία του Αίαντα είχε συμμετοχή και ο Πολύτροπος, Πολυμήτις, πολυμήχανος και δολοπλόκος ήρωας του πρωθυπουργού μας!

Ι. Κ. Γεωργιου, Καρδιολόγος