ΓΡΑΜΜΑΤΑ ΑΝΑΓΝΩΣΤΩΝ

Ιστορικός ανάρρους και πάρωρη έγνοια

istorikos-anarroys-amp-nbsp-kai-parori-egnoia-2391726

Κύριε διευθυντά
Είναι πολλαπλά λυσιτελής η αναδίφηση της ιστορίας. Τούτο έχει μια εσωτερική δυναμική που μπορεί να προδιαγράψει την πορεία μιας κοινωνίας σε όλα τα επίπεδα. Είναι ευτυχής, μας λέγει ο Ευριπίδης, εκείνος ο οποίος μελετώντας αποκτά τη γνώση. Γιατί η γνώση είναι δύναμη. Οχι βέβαια η πλησμονή του συνειδότος με γνωστικό υλικό αποσυνδεμένο από την ηθική και τη βούληση για το εθνικά πρέπον. Η πράξη αυτή προϋποθέτει αγώνα και ευσυνείδητη προσπάθεια.

Η διαλεκτική σχέση ατόμων και λαών είναι φύσει αναγκαία, αφού αυτάρκεια δεν υφίσταται. Οταν, όμως, βίαια, μονομερώς αντικαθίσταται με τον μονόλογο, τότε ο διάλογος δεν ευνοείται στη βάση της ελευθερίας, αντίθετα υπάρχει βιασμός της θέλησης και κατάφωρη παραβίαση της ηθικής και του δικαίου. Στη διαμήκη πορεία της ιστορίας, οι εκάστοτε ηγέτες, ανάλογα με το αρχέτυπο, πνευματικό και ηθικό υπόβαθρό τους, επηρέαζαν και τοπικά και ευρύτερα τις περιοχές.

Στον τίτλο μου μίλησα για πάρωρη έγνοια. Δυστυχώς, με πόνο το λέω, κάθε που αισθανόμαστε, ως έθνος, τον εχθρικό κίνδυνο να βρίσκεται επί θύραις, ψάχνουμε τη σφεντόνα προκειμένου να αντιμετωπίσουμε το λιοντάρι. Μήτε προμηθεϊκή, μήτε σύσσωμη έγνοια. Η αιτία της κακοδαιμονίας μας πιστοποιείται στο γεγονός ότι, οι σκέψεις των κυβερνώντων πέφτουν απ’ το δέντρο πριν ωριμάσουν. Ομως, ο στοχασμός έχει εποχή οργώματος και εποχή συγκομιδής. Πιστεύω, μετά από όσες αναφορές έχουν γίνει στον Θουκυδίδη, εκείνοι που διαχειρίζονται την τύχη της πατρίδας μας, αν δεν τον έχουν μελετήσει, να το πράξουν και εκεί θα βρουν τις λύσεις για την τελεολογία που είναι η εθνική αξιοπρέπεια, μα πάνω απ’ όλα η επιβίωσή μας.

«Οι καιροί ου μενετοί» Θουκ. (Α΄ 142), «οι δε των πραγμάτων ου μένουσι καιροί την ημετέραν βραδυτήτα και ειρωνείαν» Δημοσθ. (Α΄ Φιλιπ. 37). Τα διάσημα κερδίζονται στον ποικιλώνυμο στίβο. Παρά ταύτα θα αναφέρω λόγια του Θουκυδίδη πτερούντα το εθνικό φρόνημα: «παρά δύναμιν τολμηταί και παρά γνώμην κινδυνευταί και εν τοις δεινοίς ευέλπιδες» (Θουκυδ. 1.70.3). 

Σταυρος Χ. Σταυρου, Φιλόλογος – Συγγραφέας, πρώην Ειδ. Γραμμ. του Φιλολογικού Συλλόγου «Παρνασσός»