ΓΡΑΜΜΑΤΑ ΑΝΑΓΝΩΣΤΩΝ

Το casus belli και τα νησιά μας

Κύριε διευθυντά
Επειδή η τουρκική πλευρά έθεσε δημόσια θέμα παραβιάσεως της Συνθήκης της Λωζάννης στα παροπλισμένα νησιά, που είναι η Μυτιλήνη, η Χίος, η Σάμος και η Ικαρία, θα ήταν σκόπιμο να γνωρίζουν οι αναγνώστες της εγκρίτου εφημερίδος σας, Ελληνες και ξένοι, τι ακριβώς διαλαμβάνει σχετικώς η Συνθήκη, με τα σχόλια του διαπρεπούς καθηγητού άλλοτε του Διεθνούς Δικαίου Ιω. Σπυροπούλου.

1. Αι ειρημέναι νήσοι δεν θα χρησιμοποιηθούν εις εγκατάστασιν ναυτικής βάσεως η εις ανέγερσιν οχυρωματικού τινός έργου.

2. Θα απαγορευθή εις την Ελληνικήν στρατιωτικήν αεροπλοΐαν να υπερίπταται του εδάφους της ακτής της Ανατολής. Αντιστοίχως και η Οθωμανική κυβέρνησις θα απαγορεύση εις την στρατιωτικήν αεροπλοΐαν αυτής να υπερίπταται των ρηθεισών νήσων.

3. Αι ελληνικαί στρατιωτικαί δυνάμεις εν ταις ειρημέναις νήσοις θα περιορισθούν εις τον συνήθη αριθμόν των διά την στρατιωτικήν υπηρεσίαν καλουμένων, οίτινες δύνανται να εκγυμνάζωνται επί τόπου, ως και εις δύναμιν χωροφυλακής και αστυνομίας ανάλογον προς την εφ’ ολοκλήρου του ελληνικού εδάφους υπάρχουσαν τοιαύτην (ομοίαν διάταξιν περιέχει και η τας νήσους του Αιγαίου μετά της Ελλάδος ενούσα απόφασις των Μεγάλων Δυνάμεων της 30ής Ιανουαρίου / 13 Φεβρουαρίου 1914).

Ως ορθώς παρατηρεί ο κ. Σεφεριάδης, εκ του όρου «εις εξασφάλισιν της ειρήνης» δέον να συναχθή ότι ο αφοπλισμός και εν γένει η διατήρησις της διά του ρηθέντος άρθρ. 13 δημιουργηθέντος ιδιαιτέρου καθεστώτος των ανωτέρω νήσων παύει να είναι υποχρεωτική διά την Ελλάδα εν περιπτώσει πολέμου και προσθέτω εγώ, ευθείας απειλής πολέμου, όπως είναι το, κατά παράβασιν του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών, περιβόητο casus belli, με το οποίο μας απειλεί η Τουρκία.