ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Δυναμικό τέλος στην εκκρεμότητα μητροπολιτών

Με την εκλογή νέων Μητροπολιτών, η Εκκλησία της Ελλάδος επιχείρησε χθες να δώσει δυναμικό τέλος στην πολύμηνη διαμάχη της με το Οικουμενικό Πατριαρχείο για τις λεγόμενες «νέες χώρες». Στη συνεδρίαση της Ιεραρχίας ο Αρχιεπίσκοπος κ. Χριστόδουλος, αφού υποστήριξε ότι οι αξιώσεις του Φαναρίου επί της ουσίας έχουν ικανοποιηθεί, υπεραμύνθηκε της ανάγκης να τηρηθεί το γράμμα του νόμου και να πληρωθούν άμεσα οι επί μακρόν χηρεύουσες θέσεις στις επίμαχες Μητροπόλεις. Με την πρότασή του αυτή, αν και διατυπώθηκαν αρκετές επιφυλάξεις, συμφώνησε τελικώς η πλειοψηφία της Ιεραρχίας και έτσι ακολούθησαν εκλογές, στις οποίες ανεδείχθησαν ο κ. Ανθιμος νέος Μητροπολίτης Θεσσαλονίκης (ήταν μέχρι χθες Μητροπολίτης Αλεξανδρουπόλεως), ο Αρχιμανδρίτης Χρυσόστομος Αβαγιανός νέος Μητροπολίτης Ελευθερουπόλεως, ο Αρχιμανδρίτης Παύλος Παπαλεξίου νέος Μητροπολίτης Κοζάνης και ο Αρχιμανδρίτης Νικόλαος Χατζηνικολάου νέος Μητροπολίτης Μεσογαίας.

Η εγκυρότητα της συγκεκριμένης διαδικασίας, ωστόσο, όπως είναι γνωστό, είχε αμφισβητηθεί τις τελευταίες ημέρες από το Οικουμενικό Πατριαρχείο και επομένως θεωρείται σχεδόν βέβαιο ότι ο κ. Βαρθολομαίος δεν θα αναγνωρίσει το αποτέλεσμα των χθεσινών εκλογών. Αν μάλιστα προχωρήσει στη δημόσια απειλή του περί της «μη κοινωνίας» του Αρχιεπισκόπου δεν είναι απίθανο τις προσεχείς ημέρες να προκύψει ακόμη και πλήρης διένεξη των δύο Εκκλησιών. Και τούτο διότι η «μη κοινωνία» του κ. Χριστόδουλου με απλά λόγια σημαίνει τη μη μνημόνευσή του στο εξής από τον κ. Βαρθολομαίο σε όλες τις θρησκευτικές εκδηλώσεις του Οικουμενικού Πατριαρχείου. Κύκλοι μάλιστα του Φαναρίου άφηναν να εννοηθεί ότι τα μέτρα εναντίον του Αρχιεπισκόπου ενδέχεται να είναι ακόμη σκληρότερα, υπαινισσόμενοι το λεγόμενο επιτίμιον της ακοινωνησίας, ενώ προεξοφλούσαν ως βέβαιη την προσφυγή πολιτών κατά των χθεσινών εκλογών στο ΣτΕ.

Από την πλευρά της πάντως η κυβέρνηση έσπευσε ήδη από το πρωί να τηρήσει σαφείς αποστάσεις από το Φανάρι. Οπως ανέφερε ο υπουργός Επικρατείας κ. Θ. Ρουσόπουλος, «ο Καταστατικός Χάρτης της Εκκλησίας της Ελλάδος είναι σαφής» και «οι σχετικές διατάξεις του θα εφαρμοστούν στο ακέραιο». Με άλλα λόγια δηλαδή, η κυβέρνηση υιοθετεί πλήρως την επιχειρηματολογία της Ιεραρχίας και επομένως θα εκδώσει τις προσεχείς ημέρες προεδρικά διατάγματα -όπως ορίζει ο νόμος του 590/77- επικυρώνοντας τυπικώς τα αποτελέσματα των χθεσινών εκλογών.

Γίνεται σαφές έτσι ότι η διένεξη μεταξύ των δύο Εκκλησιών θα μεταφερθεί πιθανώς και μεταξύ του Πατριαρχείου και της κυβερνήσεως και για τον λόγο αυτόν αρκετοί μητροπολίτες προέβλεπαν ότι οι αντιδράσεις του κ. Βαρθολομαίου ενδεχομένως θα μετριασθούν.

Είναι αξιοσημείωτο πάντως ότι οι χθεσινές αποφάσεις τις Ιεραρχίας, καίτοι ενεκρίθησαν τελικώς από την πλειοψηφία, προσέκρουσαν σε αρκετές αντιδράσεις. Είναι ενδεικτικό ότι στο ερώτημα για το αν έπρεπε να προχωρήσει η Ιεραρχία σε εκλογές, 35 Μητροπολίτες είπαν «ναι», 23 «όχι», ενώ υπήρξαν 8 λευκές ψήφοι και 5 «επέχω». Σοβαρές επιφυλάξεις εξέφρασε ένας σημαντικός αριθμός Μητροπολιτών και για τη μετάθεση του κ. Ανθιμου από τη Μητρόπολη Αλεξανδρουπόλεως σε αυτήν της Θεσσαλονίκης, η οποία «πέρασε» χάριν μιας μόνο ψήφου.

Με τα δεδομένα αυτά δεν είναι τυχαίο ότι οι επικριτές του κ. Χριστόδουλου παραδέχονταν μεν ότι κέρδισε μιαν αδιαμφισβήτητη «μάχη», πλην όμως άφηναν να εννοηθεί ότι στους κόλπους τις Ιεραρχίας -μετά τα χθεσινά αποτελέσματα- οι ισορροπίες είναι πλέον εύθραυστες και γι’ αυτό απρόβλεπτες.