ΠΟΛΙΤΙΚΗ

H πολιτική αστάθεια στη Σερβία προκαλεί ανησυχία

Το φάντασμα του Ράτκο Μλάντιτς πλανιόταν πάνω από το ξενοδοχείο Hyatt της Θεσσαλονίκης, όπου το τελευταίο διήμερο διεξάγονταν οι εργασίες της διαβαλκανικής διάσκεψης κορυφής. Οι ηγέτες των χωρών της Νοτιοανατολικής Ευρώπης παρακολουθούσαν με έκδηλη ανησυχία την κατάσταση στο Βελιγράδι, φοβούμενοι δραματικές εξελίξεις, που θα ρίξουν τη Σερβία στη δίνη μιας ανεξέλεγκτης πολιτικής κρίσης, με επιπτώσεις στην περιφερειακή σταθερότητα.

Πολιτικοί και διπλωμάτες επισήμαιναν τον κίνδυνο πτώσης της κυβέρνησης Κοστούνιτσα και τη διενέργεια εκλογών, που θα έφεραν στην εξουσία τους εθνικιστές του υπόδικου για εγκλήματα πολέμου Βόιτσλαβ Σέσελι. Μια τέτοια εξέλιξη εκτιμούσαν ότι θα ήταν καταστροφική για τους σχεδιασμούς της διεθνούς κοινότητας στο Κόσοβο, αλλά και για την ίδια τη Σερβία, που θα βυθιζόταν περισσότερο στην απομόνωση. Εως τώρα, τόνιζαν, ο διεθνής παράγοντας είχε ως συνομιλητή στο Βελιγράδι τον Κοστούνιτσα, με τα όποια προβλήματα παρουσίαζε η μεταξύ τους συνεργασία. Αν η χώρα πάει σε εκλογές και τις κερδίσουν οι εθνικολαϊκιστές του Σέσελι, η Δύση θα κληθεί να συνομιλήσει και να συνεργαστεί με μια κυβέρνηση φανατικών, που ονειρεύεται την επιστροφή του σερβικού στρατού στο Κόσοβο και την ανάρτηση στα δημόσια κτίρια των φωτογραφιών του Μιλόσεβιτς, του Μλάντιτς και του Κάρατζιτς.

Ποια θα είναι η τύχη των συνομιλιών για το Κόσοβο χωρίς την ύπαρξη στο Βελιγράδι κυβέρνησης πρόθυμης να διαπραγματευτεί στη βάση της πραγματικότητας και πόσο θα επηρεάσει την ψηφοφορία σε λίγες ημέρες για την ανεξαρτησία του Μαυροβουνίου η πολιτική αστάθεια που συγκλονίζει τη Σερβία με αφορμή το θέμα Μλάντιτς; Οι απαντήσεις που έδιναν διπλωμάτες και κυβερνητικοί αξιωματούχοι, κάθε άλλο παρά αισιοδοξία απέπνεαν. Οι φόβοι ότι η «μαύρη σερβική τρύπα» σκοτεινιάζει όλο και περισσότερο, ήταν διάχυτοι στις συζητήσεις και με κομψό τρόπο έβγαιναν και από τις τοποθετήσεις των ηγετών από το βήμα της συνόδου.

Η είδηση για την αναστολή των διαπραγματέυσεων E.E. – Σερβίας προκάλεσε αμηχανία στη σύνοδο. Η αίσθηση ότι ένας ολόκληρος λαός γίνεται αιχμάλωτος ενός φυγόδικου κατηγορούμενου για εγκλήματα πολέμου, κυριαρχούσε. Οι πάντες, μηδέ της σερβικής αντιπροσωπείας εξαιρουμένης, παραδέχονταν πως πρέπει να τελειώνει το ζήτημα Μλάντιτς. Δεν «έβλεπαν», ωστόσο, άλλη λύση από την πλήρη συνεργασία του Βελιγραδίου με το Διεθνές Δικαστήριο. Ο πρωθυπουργός κ. Κ. Καραμανλής, στη συνέντευξη Τύπου της τρόικας της διάσκεψης, το διαμήνυσε διακριτικά στη σερβική πλευρά: «Ολες οι χώρες πρέπει να εκπληρώνουν τις υποχρεώσεις που έχουν αναλάβει», είπε και πρόσθεσε πως το όραμα και η ευρωπαϊκή προοπτική της Σερβίας «πρέπει να παραμείνουν ζωντανά». Ενδεικτικό της κρίσης που έχει ξεσπάσει στους κόλπους της σερβικής κυβέρνησης, είναι ότι ο υπουργός Εξωτερικών κ. Βουκ Ντράσκοβιτς ζήτησε χθες την παραίτηση του ομολόγου του των Εσωτερικών, «κάρφωσε» τον ίδιο τον πρωθυπουργό του και άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο παραίτησης και του ιδίου, μόλις επιστρέψει στο Βελιγράδι.