ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Δύο εκλογές θα κρίνουν το μέλλον του Κυπριακού

Σε κατάσταση αναμονής εισέρχεται, εκ των πραγμάτων, το Κυπριακό με την έλευση του νέου χρόνου. Η Τουρκία κινείται ήδη στον αστερισμό των κρίσιμων εκλογικών αναμετρήσεων, για την ανάδειξη νέας Εθνοσυνέλευσης και νέου προέδρου της Δημοκρατίας. Ηδη οι εθνικιστικές εξάρσεις που παρατηρούνται, κυρίως σε θέματα που αφορούν το Κυπριακό και την ευρωπαϊκή πορεία της χώρας, καθορίζουν τις παραμέτρους της προεκλογικής εκστρατείας. Με τους μεγάλους άγνωστους παράγοντες να παραμένουν το στράτευμα και οι βουλές των στρατηγών.

Η Κύπρος απέχει μόλις δεκατέσσερις μήνες από τις προεδρικές εκλογές και, παρά τις διαβεβαιώσεις των πολιτικών και των κομμάτων ότι είναι νωρίς για να αρχίσει η προεδρολογία, είναι προφανές ότι η προσοχή εστιάζεται ακριβώς στη διαμόρφωση των συνθηκών εν όψει της αναμέτρησης. Από την πλευρά των Ηνωμένων Εθνών θα πρέπει να αναμένεται ένα χρονικό διάστημα απροσδιόριστης διάρκειας για ουσιαστική ανάληψη των καθηκόντων από τον νέο γ.γ. του ΟΗΕ και για ενημέρωσή του, ειδικότερα στο Κυπριακό.

Εκ των πραγμάτων, συνεπώς, και παρά την προφανή επιθυμία της Ε.Ε. -και της Τουρκίας- να ξεκινήσει μέσα στο 2007 (προκειμένου το Κυπριακό να μην επιβαρύνει τις ενταξιακές διαπραγματεύσεις της Αγκυρας) μια διαδικασία επίλυσης του πολιτικού προβλήματος της νήσου), το μέγιστο που θα πρέπει να αναμένεται είναι κινήσεις που θα δημιουργούν τις προϋποθέσεις για την εκδήλωση μεθοδευμένης προσπάθειας συνολικής λύσης μέσα στο 2008. Το βάρος αναμένεται να πέσει στην υλοποίηση της συμφωνίας της 8ης Ιουλίου, η οποία προβλέπει συνομιλίες μεταξύ των δύο πλευρών τόσο επί της ουσίας, όσο και παράλληλα επί ζητημάτων που βελτιώνουν το κλίμα της καθημερινότητας. Οι προσπάθειες της Γενικής Γραμματείας του ΟΗΕ αναμένεται να επικεντρωθούν άμεσα σε αυτόν τον στόχο, κερδίζοντας έτσι και χρόνο σε ό,τι αφορά τον σχεδιασμό των περαιτέρω κινήσεων.

Ανεξάρτητα από τα δεδομένα αυτά, η τουρκική πλευρά θα συνεχίσει την προσπάθεια να κεφαλαιοποιήσει τις εντυπώσεις που κέρδισε με το «ναι» των Τουρκοκυπρίων στο δημοψήφισμα για το σχέδιο Ανάν. Βασικό στόχος είναι η αναβάθμιση και η αναγνώριση των Τουρκοκυπρίων ως μια χωριστή οντότητα από τον διεθνή παράγοντα. Οι προσπάθειες για άρση της λεγόμενης απομόνωσης των κατεχομένων θα αποσκοπεί κυρίως στη διπλωματική αναβάθμιση της τουρκοκυπριακής διοίκησης, στη «νομιμοποίηση» των κατεχόμενων αεροδρομίων και λιμανιών, με επιδίωξη τις απευθείας πτήσεις και συνεπώς την αύξηση του τουριστικού ρεύματος και τις απευθείας εξαγωγές.

Η ελληνοκυπριακή πλευρά ανάλωσε το 2006 σε μια κορύφωση της προσπάθειάς της που άρχισε το 2005 για να ανατρέψει το αρνητικό σε βάρος της κλίμα που δημιουργήθηκε αμέσως μετά τα δημοψηφίσματα. Χωρίς να έχει επιτύχει την πλήρη ανατροπή του κλίματος αυτού, κατόρθωσε τουλάχιστον να γνωστοποιήσει ευρύτατα τις θέσεις της, κυρίως στον ευρωπαϊκό χώρο. Ωστόσο, παραμένει αντιμέτωπη ακόμα με την προσπάθεια ορισμένων χωρών, με πρώτη τη Βρετανία, να αξιοποιήσουν το κλίμα που είχε δημιουργηθεί προκειμένου να εξαναγκαστεί η Λευκωσία να αποδεχθεί καταστάσεις που θα αλλοίωναν τις σημερινές παραμέτρους της αναζητούμενης λύσης του Κυπριακού. Αυτή την κατάσταση θα έχει να αντιμετωπίσει η Κύπρος και το 2007. Επιπλέον, η ελληνοκυπριακή ηγεσία θα έρθει αντιμέτωπη και με το κλίμα που δημιουργήθηκε εσωτερικά, μετά την απογοήτευση που προκλήθηκε είτε από το περιεχόμενο του σχεδίου Ανάν ανάμεσα στους Ελληνοκύπριους, είτε από την απόρριψή του, ανάμεσα στους Τουρκοκύπριους. Σε ό,τι αφορά τους Τουρκοκύπριους, η απογοήτευση «ενθαρρύνθηκε» από το σύνολο της ηγεσίας τους για διαφορετικούς λόγους. Ενώ αυτή των Ελληνοκύπριων προκλήθηκε κυρίως από τη στάση των τρίτων έναντι της δικής τους ετυμηγορίας επί του σχεδίου Ανάν. Η διακίνηση από και προς τα κατεχόμενα μπορεί να συνεχίζεται, αλλά η διάθεση που είχε παρατηρηθεί έναντι αλλήλων δεν υπάρχει πια. Τουλάχιστον στον βαθμό που είχε παρατηρηθεί τότε.