ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Μετεκλογική «ατζέντα» του ΥΠΕΞ

Η ομαλοποίηση των ελληνοτουρκικών σχέσεων, που περιλαμβάνει και νέα προσπάθεια λύσης του Κυπριακού, ο χειρισμός του θέματος των Σκοπίων το οποίο τους επόμενους μήνες θα επανέλθει πιεστικά καθώς η γειτονική χώρα επιδιώκει την ένταξή της στο ΝΑΤΟ, και η αντιμετώπιση μιας διαφαινόμενης έκρηξης στο Κόσοβο, θα βρεθούν ψηλά στην ατζέντα της εξωτερικής πολιτικής της κυβέρνησης που θα προκύψει από τις εκλογές της ερχόμενης Κυριακής. Ταυτόχρονα, η ελληνική διπλωματία θα ενεργοποιηθεί προς τη διεθνή κοινότητα για την προβολή των προβλημάτων που δημιουργήθηκαν από τις πυρκαγιές, και τη θωράκιση της χώρας έναντι μελλοντικών φυσικών καταστροφών.

Οποιος βρεθεί στην ηγεσία της ελληνικής διπλωματίας την επομένη των εκλογών θα έχει την ευκαιρία να κινηθεί άμεσα και στις τέσσερις αυτές προτεραιότητες. Στις 24 Σεπτεμβρίου ο γεν. γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών έχει συγκαλέσει στη Νέα Υόρκη ειδική διάσκεψη υψηλού επιπέδου για το περιβάλλον, ενώ συνάντηση ηγετών με παρόμοιο αντικείμενο θα φιλοξενήσει στις 26 και 27 του μηνός και ο πρόεδρος Μπους. Η Ελλάδα μπορεί να εκμεταλλευθεί την παρουσία της στην ετήσια Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ για να επιδιώξει υλική βοήθεια και τεχνογνωσία από χώρες και διεθνείς οργανισμούς με στόχο την αποκατάσταση των ζημιών αλλά και την υιοθέτηση αποτελεσματικών μέτρων πρόληψης.

Κατά την παραμονή του στις ΗΠΑ ο Ελληνας (ή Ελληνίδα) υπ. Εξωτερικών θα έχει την ευκαιρία να συναντηθεί με την Κοντολίζα Ράις (η Αθήνα θα ήθελε στην Ουάσιγκτον, αλλά το πιθανότερο είναι να γίνει στη Νέα Υόρκη). Εκτός των συγχαρητηρίων που θα λάβει από την Αμερικανίδα υπ. Εξωτερικών για την εκλογική νίκη, η ηγεσία του ελληνικού υπουργείου Εξωτερικών θα κληθεί να θέσει τις βάσεις για αποτελεσματική προβολή και αποδοχή των ελληνικών επιχειρημάτων στο Σκοπιανό, ζήτημα το οποίο γνωρίζει καλά ο νέος Αμερικανός πρέσβης στην Αθήνα, Νταν Σπέκχαρντ. Εχοντας διατελέσει διευθυντής πολιτικού σχεδιασμού του ΝΑΤΟ ο κ. Σπέκχαρντ, μέχρι πρότινος υπ’ αριθμόν δυο στην πρεσβεία της Βαγδάτης, γνωρίζει τις ελληνικές ευαισθησίες και ενστάσεις στο θέμα των Σκοπίων (όπως και τις θέσεις μας στο Αιγαίο), χωρίς βέβαια να έχει δείξει ότι τις αποδέχεται.

Στο αμέσως επόμενο διάστημα θα κριθούν πολλά καθώς η ΠΓΔΜ επιδιώκει την είσοδό της στο ΝΑΤΟ. Στην πρόσφατη τηλεμαχία ο κ. Καραμανλής ουσιαστικά έστειλε το μήνυμα ότι προτίθεται να χρησιμοποιήσει ακόμα και βέτο εάν δεν επιδείξουν τα Σκόπια την αναγκαία ευελιξία και αποδεχθούν συμβιβαστική ονομασία. Η ώρα της κρίσης πλησιάζει. Η νέα ελληνική κυβέρνηση θα κληθεί να τοποθετηθεί αρχικά στη συνάντηση των υπουργών Εξωτερικών του ΝΑΤΟ τον Δεκέμβριο, και στη συνέχεια στη σύνοδο κορυφής του Βουκουρεστίου, τον Απρίλιο του 2008.

Κατά την παραμονή στη Νέα Υόρκη το βεβαρημένο πρόγραμμα του επικεφαλής της ελληνικής διπλωματίας θα περιλαμβάνει 30 διμερείς συναντήσεις, μεταξύ αυτών και με τον νέο υπ. Εξωτερικών της Τουρκίας Αλί Μπαμπατσάν που θα συνοδεύει τον πρωθυπουργό Ταγίπ Ερντογάν. Η Αθήνα προσβλέπει σε θετικές κινήσεις της ισχυρής από τη νέα λαϊκή εντολή τουρκικής κυβέρνησης. Μεταξύ αυτών την απόσυρση του casus belli και την επαναλειτουργία της Θεολογικής Σχολής της Χάλκης για την οποία πιέζουν ιδιαίτερα και οι ΗΠΑ. Απελευθερωμένοι από τις εύλογες αγκυλώσεις της προεκλογικής περιόδου, και με μεγαλύτερο χρονικό ορίζοντα μπροστά τους, οι πρωθυπουργοί των δυο χωρών ενδεχομένως να τολμήσουν νέα βήματα.

Ο χειρισμός των ελληνοτουρκικών περιλαμβάνει φυσικά και την ευρωπαϊκή πορεία της Αγκυρας που είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την εκ μέρους της αναγνώριση της Κυπριακής Δημοκρατίας. Πάντως, οι όποιες ουσιαστικές εξελίξεις στο Κυπριακό θα σημειωθούν μετά τις προεδρικές εκλογές του ερχόμενου Φεβρουαρίου στην Κύπρο. Το Κόσοβο θα βρεθεί στο επίκεντρο των διεθνών επαφών τους επόμενους μήνες καθώς η «τρόικα» ΗΠΑ, Ε.Ε. και Ρωσίας προσπαθεί να καταλήξει σε κοινό τόπο. Στις 28 Σεπτεμβρίου θα αρχίσουν στη Νέα Υόρκη οι πρώτες απευθείας διαπραγματεύσεις των Αλβανών του Κοσόβου με το Βελιγράδι, αλλά το κλίμα παραμένει εκρηκτικό με τους Κοσοβάρους να απειλούν ότι θα κηρύξουν μονομερώς ανεξαρτησία τον Δεκέμβριο.